Tomasz Grodzki otwiera wystawy z okazji 100-lecia Związku Polaków

Szanowny Panie Marszałku, Szanowne Panie i Panowie Senatorowie, Dostojni Goście. Serdecznie witam Państwa na dzisiejszej uroczystości, która jest uroczystością otwarcia dwóch wystaw związanych z setną rocznicą powstania Związku Polaków w Niemczech. Wystawy pod tytułem Spod znaku Rodła, prezentowanej na wniosek Pani Senator Haliny Biedy oraz Pana Senatora Leszka Czarnobaja, a także wystawy pod tytułem Stulecie utworzenia Związku Polaków w Niemczech, która z kolei jest prezentowana z inicjatywy Panów Senatorów Adama Szeinfelda i Kazimierza Klejny. Serdecznie witam Marszałka Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Pana Profesora Tomasza Grodzkiego. W szczególności chciałabym powitać Pana Marka Woźniaka, Marszałka Województwa Wielkopolskiego, Panią Joannę Puźniak, Dyrektorkę I Liceum Ogólnokształcącego w Kwidzynie oraz Panią Katarzynę Łozę, Dyrektorkę I Liceum Ogólnokształcącego w Bytomiu. Bardzo serdecznie witam młodzież z obu tych szkół, która naprawdę licznie dzisiaj zaszczyciła Senat swoją obecnością. Serdecznie witam Panie i Panów Senatorów i wszystkich pozostałych gości, którzy przybyli na otwarcie dzisiejszych wystaw. Uprzejmie proszę o zabranie głosu Marszałka Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Pana Profesora Tomasza Grodzkiego. Dziękuję bardzo. Witamy serdecznie w naszych skromnych progach. Musicie mi Państwo uwierzyć, że otwieramy tu wiele wystaw, ale takich tłumów to dawno tu nie było. Szczególnie serdecznie witam oczywiście wszystkich oficjeli, Panie i Panów Senatorów, Pana Posła, witam Pana Marszałka Woźniaka, ale witam bardzo gorąco wszystkich tych, którzy kultywują kwestię polskości w Niemczech, a muszę powiedzieć, że nie tak dawno widzieliśmy się osobiście w Zakrzewie w Domu Polskim i do dzisiaj wspominam niezwykle miło, ciepło i serdecznie tą wyprawę. Szczególnie gorąco witam młodzież. Witam Was jako licealistów z Kwidzyna i z Bytomia, bo chodzicie do liceów będących spadkobiercami, kontynuatorami wielkiej myśli polonijnej, często zwalczanej, często krzywdzonej, co widać na tych wystawach, a jednak kontynuowanej i teraz w wolnej Polsce tak pięknie przenoszonej przez Wasze pokolenie. To jest znakomity przykład, że sztafeta pokoleń, naszych pradziadów, dziadków, rodziców i Was trwa. Kultywujemy polskość, kultywujemy nasze tradycje, niezależnie od kraju, w którym przychodzi nam żyć i w Senacie rozumiemy to doskonale, ponieważ Senat opiekuje się Polonią na całym świecie, w tym oczywiście Polonią w Niemczech, w tym Polonią zgromadzoną w Związku Polaków, który to związek jest nieodłącznie związany ze znakiem Rodła, pięcioma prawdami Polaków i tak dalej. Jestem wdzięczny Pani Senator Biedzie, Panu Senatorowi Czarnobajowi, Panu Senatorowi Szeinfeldowi i Panu Senatorowi Klejnie, że doprowadzili razem z innymi osobami, z Paniami Dyrektor, z Dyrekcją Domu Polskiego do finalizacji tych dwóch wspaniałych wystaw, które w foyer Senatu mamy dzisiaj otwierać. Kultywowanie polskości, kultywowanie naszych obyczajów, kultywowanie naszej kultury jest ważne zawsze i wszędzie. I tu w ojczyźnie, i tam na obczyźnie. Dlatego tym pokoleniom, które zwłaszcza w latach hitleryzmu, w latach 32, 39, 33, 39 płaciły czasem cierpieniami, a nawet i życiem za to, że opowiadali się za Polską w pięciu dzielnicach Związku Polaków. To jest rzecz, o której musimy pamiętać, musimy nie tylko pamiętać, ale kultywować szacunek i wspominać ofiary tamtych dramatycznych chwil. Teraz na szczęście świat wygląda lepiej, ale za naszą zachodnią granicą, za wschodnią toczy się wojna, gdzie tak samo ludzie, którzy bronią tego, żeby nikt nie negował ich istnienia jako narodu. Ukraińcy. A Putin neguje istnienie narodu ukraińskiego. Ci ludzie walczą o to samo, o co myśmy walczyli w czasach zaborów, w czasach prześladowań i w czasach komunizmu. Dlatego jesteśmy im winni wszelkie możliwe wsparcie, czego wyraz Polacy dali w sposób wzbudzający podziw na całym świecie, goszcząc w swoich domach, a nie w centrach uchodźców, miliony matek i dzieci z Ukrainy uciekających w obawie o swoje życie. To był ewenement w skali światowej. Jesteśmy winni wsparcie logistyczne, polityczne, militarne po to, aby mogli spełnić swoje marzenie dołączenia do rodziny narodów wolnego świata. Pamiętajmy o tym, bo historia toczy się cały czas. I wytrwałość, konsekwencja, przekonanie i heroizm poprzednich pokoleń Polaków doprowadziły do tego, że Rzeczypospolita się odrodziła, że istnieje, że ma 20 milionów obywateli poza naszymi granicami, ale że Polska jest wielka i Polska odgrywa swoją rolę w rodzinie narodów. Pamiętajmy, że inni też mają takie marzenia. Wspomóżmy im, wspomóżmy ich. A dzisiaj świętujmy takie wspaniałe spotkanie w gmachu Senatu, w gmachu, w którym pojęcia demokracji, praworządności, poszanowania drugiego człowieka nie są pustymi frazesami. Cieszmy się i radujmy. I kończąc jeszcze raz, witam Państwa z wielką radością w imieniu własnym i całego Senatu w naszych skromnych progach. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję. Panie Marszałku, teraz uprzejmie proszę, aby Pan Marszałek wręczył uchwałę okolicznościową Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to uchwała z dnia 8 września 2022 roku w sprawie upamiętnienia na setnej rocznicy utworzenia Związku Polaków w Niemczech. Zapraszam Panią Katarzynę Łozę, dyrektorkę pierwszego LO w Bytomiu. Szanowna Pani Dyrektor, ta uchwała podjęta jednogłośnie w Senacie jest skromnym wyrazem naszego uznania dla stuletniej działalności organizacji polonijnych w Niemczech, w tym Związku Polaków i z radością wręczam ją Pani, aby znalazła godne miejsce w murach szkoły. Zapraszam Panią Joannę Poźniak, dyrektorkę pierwszego LO imienia Władysława Gębika w Kwidzynie. Dziękuję bardzo Pani Dyrektor za przyjazd. Nie odkryję wielkiej tajemnicy, że pewnie niedługo się będziemy widzieć w Kwidzynie. Z radością wręczam Pani tą uchwałę. Zapraszam Pana Marka Woźniaka, Marszałka Województwa Wielkopolskiego. Panie Marszałku, nie muszę dodawać, że korzenie mojej rodziny są z Wielkopolski, ale to nie jest istotne. Natomiast istotne jest to, co Pan jako Marszałek potężnego województwa robi dla kultywowania pamięci o dokonaniach polonijnych w Niemczech i nie tylko. Gratuluję i dziękuję. Zapraszam Pana Henryka Szopińskiego, przewodniczącego Komisji Kultury w Sejmiku Województwa Wielkopolskiego, inicjatora wystawy w Senacie. Panie przewodniczący, dziękuję bardzo za tą inicjatywę. Z radością ją podjęliśmy, jak widać z ogromnym sukcesem, bo powtórzę, że takich tłumów to tu dawno nie było. I prośba jest jedna. Róbcie tak dalej. Zapraszam Panią Barbarę Szopińską, dyrektorkę Domu Polskiego, Centrum Idei Rodła w Zakrzewie. Pani dyrektor, tak jak mówię, mieliśmy okazję odwiedzić Dom Polski w Zakrzewie. Byliśmy pod gigantycznym wrażeniem. To samo nazwisko to jest czysta zbieżność. Natomiast z zewnątrz czasem łatwiej coś dostrzec. I mówię to z pełnym przekonaniem. Wykonujecie Państwo w Zakrzewie wspaniałą pracę. Gratuluję serdecznie. Uprzejmie dziękuję Panie Marszałku i proszę o zabranie głosu Panią Senator Halinę Biedę. Panowie Marszałkowie, Państwo Parlamentarzyści, Szanowni Goście, ja uważam, że w życiu nie ma przypadków. I to, że z senatorem Lechem Czarnowajem zasiadamy w tej kadencji, że chodziliśmy oboje do szkół spod znaku rodła, że przyszedł nam do głowy pomysł takiej wystawy, a potem jeszcze, że z Wielkopolską się dogadaliśmy, żeby to było wspólnie, to ja uważam, że tak jak ta Wisła łączy południe z północą Polski i wszystkie ziemie wokół, to idea tych wystaw i świętowania wspólnego nas połączyła. Bardzo się cieszę i bardzo wszystkim dziękuję i za przybycie i Panu Marszałkowi i Komisji Kultury i Środków przekazu za przychylność dla tej inicjatywy. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję Pani Senator. Poproszę teraz o zabranie głosu Pana Senatora Leszka Czarnobaja. Panowie Marszałkowie, Szanowni Goście, Szanowni Państwo, droga młodzieży, myśmy z Halinką nie tylko postanowili, z Panią Senator Haliną Biedą, że dojdzie do tego wspaniałego wydarzenia w Senacie, bo to jest wielkie wydarzenie, ale przypomnieliśmy sobie, że razem w Bytomiu kiedyś, kiedyś bawiliśmy się w wspólnej dyskotece. Nie pamiętamy się nawzajem, ale gdzieś tam przemykało. W związku z tym te wymiany, które były kiedyś, mam nadzieję, że one wrócą, jak skończy się pandemia na dobre i one będą elementem historii. Ja jako absolwent I Liceum w Kwidzynie imieniem Władysława Gębika chciałem tylko jeszcze dwie rzeczy poruszyć. Po pierwsze, wielkie dzięki i nasz szacunek dla Związku Polaków Niemczech, który miał wiele sukcesów, ale również i sukces związany z budową szkół i uruchamianiem szkół, czyli te dwie szkoły, zarówno w Bytomiu, jak i w Kwidzynie, są takim namacalnym przykładem. I dr Gębik napisał hymn Kwidzyniaków. Ja nie będę go całego odcytował, bo mogę się pomylić, ale powiem taki fragment naszego hymnu, gdzie jest zawarte, że przeminęły już wieki, a myśmy ostali, burzą dziejów nie dali się zgnieść. I to, że choćby nami słońce zgasło, zapalimy je na nowo. To pokazuje filozofię, że nawet w trudnych czasach to słońce jak gaśnie, musimy je zapalić. Jeszcze raz serdeczne dzięki, że Państwo jesteście, że przybyliście, a młodzież niech będzie kontynuatorem tych wspaniałych tradycji, bo pamiętajmy, że historia to jest nauczycielka przyszłości. I bez szanowania historii, czy to rodziny, czy to naród i rodzina ginie. Pamiętajmy o tym jeszcze raz. Wszystkiego dobrego. Bardzo dziękuję. Oddaję teraz głos Panu Senatorowi Adamowi Szeinfeldowi. Panowie Marszałkowie, Panie Wójcie, Panie Dyrektor, Szanowni Państwo, dzisiaj mamy, czy kładziemy wisienkę na torcie, bowiem obchody stulecia Związku Polaków w Niemczech trwają cały rok. My w Wielkopolsce Północnej, właśnie w Zakrzewie, rozpoczęliśmy to w bieżącym roku 14 stycznia. Potem były uroczystości w różnych miejscach kraju. Dzisiaj kończymy w Senacie tą wystawą. Jestem pod ogromnym wrażeniem, podobnie jak Pan Marszałek, Profesor Grodzki. Widziałem tutaj wiele wystaw, wiele otwarć. Nigdy nie było tak wielkich tłumów, ale to jest fantastyczne nie tylko ze względu na liczbę osób, ale także przekrój. Tę wystawę, albo te wystawy, bo mamy tutaj dwie wystawy, które mają wspólny, wspaniały mianownik. Otwieramy i będziemy chcieli prezentować w Senacie. nie tylko po to, żeby oddawać hołd i pamięć tym, którzy przez te 100 lat o polskość walczyli nie tylko w Polsce, ale i poza granicami naszego kraju. Ale też dlatego, aby myśleć jednak o przyszłość, a szczególnie w czasach, w których się spotkaliśmy. W czasie, kiedy trwa wojna w Ukrainie jest zagrożenie, iż może się rozlać na Europę. Musimy pamiętać, tak jak i ci, którzy tworzyli Polski Związek, Związek Polaków w Niemczech 100 lat temu, że niepodległość nie jest dana raz na zawsze, że wolność nie jest dana raz na zawsze, że demokracja i praworządność nie są dane raz na zawsze. Ja wiem, my to powtarzaliśmy przez ostatnie 30 lat, od 89 roku, kiedy tę wolność odzyskaliśmy, kiedy tę demokrację zaczęliśmy odbudowywać i budować, rozwijać, że powoli z roku na rok zrobił się przynajmniej dla części ludzi w Polsce to slogan, taki, który się odbijał od uszu, kiwało się głową, że racja i koniec. Dzisiaj od kilku lat a na pewno od 24 lutego bieżącego roku wiemy, że to nie jest slogan. To jest idea, wartość, o którą nie tylko warto, ale trzeba się bić. Niepodległość, wolność, demokracja i praworządność. To są wyzwania, które stoją przed nami i jestem przekonany, że tu w każdym wieku, który jest prezentowany na otwarciu tej wystawy, bo mamy dzieci, młodzież, ludzi dorosłych, seniorów doświadczonych życiem, że będziemy trwali w walce o niepodległość, wolność, demokrację i praworządność. Dziękuję. Dziękuję Panie Senatorze. Bardzo proszę o zabranie głosu Pana Senatora Kazimierza Klejna. Panie Marszałku, Szanowni Państwo, każda wielka historia ma zawsze swój lokalny wymiar. Właściwie można powiedzieć, że jeżeli coś wielkiego działo się w historii, to ono było wielkie tylko wówczas, jeżeli ono było także w lokalnych, małych społecznościach. Dzisiaj gościmy przedstawicieli szkół z Kwidzyna, z Bytomia. Szkół, które dzisiaj, te miasta są granicą Rzeczpospolitej. Ale przecież jeszcze kilkadziesiąt lat temu to było, te miasta były w innym państwie, były w granicach Niemiec. A dzięki temu, że nasi, wasi, ich przodkowie potrafili wtedy, przed wojną, stanąć wyraźnie po polskiej stronie, zorganizować i powiedzieć, że te miasta, te regiony na całym pograniczu niemiecko-polskim, że one miały w serce polskie i że takich miejsc, jak Bytom, jak Kwidzyn, było wiele wówczas. Malutkie szkoły, malutkie przedsiębiorstwa, malutkie stowarzyszenia. To wszystko, co było zorganizowane w Związek Polaków w Niemczech, przetrwało dzięki temu, że ci bohaterowie, czasami zapomniani, czasami znamy nazwiska, jak tylko kilku, kilkunastu tych największych, że potrafili postawić bohatersko się i powiedzieć, że tu będzie kiedyś Polska. Była w nich wiara po prostu, była w nich wiara, że te tereny, które historycznie były związane z Polakami, z Polską, do Polski powinny wrócić. I dzięki tym ludziom możemy dzisiaj powiedzieć, że nasza ojczyzna jest wolna, silna i wielka. Dziękuję tym wszystkim, którzy tą wielką pamięć o wielkich ludziach w małych miejscowościach pielęgnują i traktują jako własną. Wszystkiego dobrego. Bardzo dziękuję wszystkim Państwu za zabranie głosu. Po wystawie spod znaku rodła oprowadzi pani senator Halina Bieda. Natomiast wystawę Stulecie Związku Polaków w Niemczech przybliży nam pan Marek Woźniak, marszałek województwa wielkopolskiego. Szanowny panie marszałku, uprzejmie proszę o otwarcie wystaw. Padło mnóstwo pięknych słów. Pewnie w naszych umysłach obudziły się wspomnienia, refleksje i plany na przyszłość. A żeby wzmocnić te sygnały, zachęcam do zwiedzenia tych dwóch wspaniałych wystaw, które uznajemy za otwarte. Wszystkiego dobrego