Ewa Kaliszuk pyta o zgodę 16-latków na pomoc psychologiczną

Szanowny panie marszałku, szanowna pani minister, ja mam takie pytanie, które wczoraj już zadałam na komisji, ale jeszcze nie daje mi ono spokoju i chciałam uściślić jakby odpowiedź na to pytanie. I ono się wiąże z tym, co pytał pan senator Szwed i też częściowo pani minister odpowiedziała. Chodzi mi o artykuł 25 i tą informację, która wynika z ustępu drugiego, a mianowicie, że gdy odbiorcą świadczeń psychologicznych jest małoletni lub osoba ubezwłasnowolniona, zgodę na udzielenie tych świadczeń wyraża przedstawiciel ustawowy. I to jest jasne. Natomiast w ust. 3 jest zapis, że jeżeli odbiorca świadczeń psychologicznych ukończył 16 lat, dla podjęcia i wykonywania świadczeń psychologicznych wymagana jest także jego zgoda. Ja wczoraj zwróciłam uwagę, że uczeń w wieku lat 16, młody człowiek, jest na półmetku edukacji w szkole średniej. A zatem jest w szkole dla młodzieży. I nie mówimy tylko o kwestiach traumy, kryzysu związanych, powiedzmy sobie, z życiem domowym, rodzinnym, ale również o sytuacjach trudnych czasami bardzo, relacji rówieśniczych w szkole. I tutaj potrzebna jest niezbędna pomoc. Wśród tych świadczeń, między innymi, mamy diagnozę, opis aktualnego funkcjonowania dziecka i udzielanie pomocy psychologicznej, która polega na stosowaniu form oddziaływania psychologicznego. Pani minister poinformowała, że ten zapis o tym, że 16-latek wyraża zgodę na udzielenie mu pomocy, był na skutek postulatu rzecznika praw dziecka. Oczywiście możemy w takiej sytuacji wystąpić do sądu opiekuńczego o zgodę, natomiast w sytuacji różnych zdarzeń nagłych, bójki, hejtu, agresji w szkole, gdzie potrzebna jest diagnoza i praca z każdym z dzieci, które biorą udział w danej sytuacji, jest to po prostu w czasie niemożliwe i zupełnie chybione i trudne. W związku z tym moje pytanie jest takie, czy na etapie tej kwestii, 16-latka w szkole dla młodzieży, był to tylko postulat uwzględniony pan mi rzecznik, czy również było to konsultowane z przedstawicielami Ministerstwa Edukacji, czy też nauczycielami albo dyrektorami szkół, którzy na co dzień zmagają się z tego typu problemami? Dziękuję. Oczywiście ostateczny kształt ustawy rządowej, ustawy przyjętej przez Radę Ministrów przeszedł przez wszystkie oczy resortów zainteresowanych, w tym także Ministerstwa Edukacji Narodowej, Ministerstwa Sprawiedliwości, rozmaitych interesariuszy czy resortów, które są tą materią zainteresowane. Rzeczywiście jest to postulat rzecznika praw dziecka. Tutaj pozwolę sobie tylko na jedno zwrócenie uwagi, bo w tym katalogu świadczeń psychologicznych są oczywiście wymienione różne świadczenia. One są czasami bardzo złożone, te praktyczne sytuacje, ale sytuacja pewnej interwencji w sytuacji bójki, konfliktu, agresji, to jest sytuacja nadzwyczajna, w której z jednej strony możliwe jest zastosowanie nawet bez tej regulacji, nawet bez tych przepisów, rozmaitych przepisów dotyczących wyższej konieczności, konieczności reagowania, karty nauczyciela, obowiązków, które wynikają z innych regulacji, ale też to nie są sytuacje tej doraźnej reakcji, w której przeprowadza się świadczenie, jakim jest diagnoza psychologiczna. To znaczy te głębsze, bardziej długotrwałe świadczenia, one po prostu ze swojej własnej definicji nie są doraźnymi incydentalnymi zachowaniami. Ale kompleksowo spoglądając na system, na projekty ustawy w kontekście innych generalnych przepisów, możliwości nagłego reagowania na sytuacje kryzysowe, wydaje się być bezpieczne. To znaczy z jednej strony zabezpieczać interes małoletniego, interes osoby młodej, stąd to stanowisko Rzecznika Praw Dziecka. A z drugiej strony w sposób oczywisty pozwalając reagować na zagrożenie, ewidentne zagrożenie dla zdrowia życia, bezpieczeństwa tej osoby, czy osób w jej otoczeniu. Więc tak, to podlegało konsultacjom i żaden z zainteresowanych resortów tutaj nie zgłosił uwag. Dziękuję bardzo.

---