Małgorzata Golińska o ukraińskich upamiętnieniach i bezpieczeństwie

Pani Marszałek, Panie Ministrze, Wysoka Izbo, dzisiaj dużo mówimy o relacjach polsko-ukraińskich. Pan poseł również o tym mówił, ja będę kontynuować. Wydaje się, że niezwykle problematyczną w tych relacjach zdaje się kwestia upamiętnień. IPN Ukrainy oświadczył, że w związku z brakiem reakcji strony polskiej i naniszczenie znajdujących się na naszym terytorium ukraińskich miejsc pamięci wstrzymuje legalizację polskich upamiętnień na Ukrainie, ale nie tylko. Zakazał też prac poszukiwawczych naszych rodaków i mimo wysiłków ze strony polskiego IPN-u nie ustępuje. Problem w tym, że zgodnie z wcześniejszymi informacjami Rady Ochrony Pamięci, Walk i Męczeństwa upamiętnienia te na terenie Polski po pierwsze były wzniesione na ogół, chociaż nie wszędzie, z pominięciem obowiązujących w Polsce przepisów prawnych, bez powiadomienia odpowiednich władz. Niejednokrotnie nie są posadowione w miejscu spoczynku, a do tego często zawierają elementy gloryfikujące UPA. Odmienną opinię reprezentuje m.in. Związek Ukraińców w Polsce. Tak jest np. ze wspomnianym już dzisiaj pomnikiem w Chruszowicach, który wielokrotnie był dewastowany. Mamy więc sytuację, gdy niszczenie nielegalnego z punktu widzenia polskiego prawa upamiętnienia staje się pretekstem do wstrzymania szansy dla nas na odnalezienie naszych rodaków, czy godny ich pochówek. W związku z tym mam pytanie, czy dokonaliśmy pełnego przeglądu wszystkich ukraińskich upamiętnień na terenie Polski pod kątem nie tylko legalności, ale zwłaszcza pod kątem zaprzeczenia bądź potwierdzenia ewentualnego pochówku czy obecności ludzkich szczątków. Wydaje się, że warto to zrobić choćby po to, żeby uporządkować tę kwestię, uspokoić wzajemne relacje, mimo tego, że pewnie zajmie to sporo czasu. I jakby kontynuując to, mam pytanie, czy Polska ma inne pomysły na uspokojenie nastrojów po obu stronach? Jakie są to pomysły? I czy ocenie pana ministra jest w ogóle szansa na to? Dziękuję. Dziękuję pani poseł. Dziękuję. Dziękuję.