Marek Sawicki o funduszu stabilizacji dochodów rolniczych

Pani Marszałek, Wysoka Izbo, przyszedł mi zaszczyt przedstawić projekt ustawy Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego o Funduszu Wzajemnej Pomocy w Stabilizacji Dochodów Rolniczych. Nie jest to nowa inicjatywa, ona także miała miejsce w poprzedniej kadencji. Niestety przez kończącą się kadencję i brak pełnej akceptacji ze strony Ministerstwa Finansów nie została zrealizowana do końca. Ustawa oczywiście ma uzasadnienie i nie mam zamiarów go tutaj szczegółowo prezentować, natomiast najogólniej powiem, że jest to nowa forma ubezpieczenia dochodu rolniczego. Otóż mamy do czynienia z sytuacjami, gdzie ustawa o ubezpieczeniu upraw i zwierząt nie obejmuje wszystkich zdarzeń. Czasami te zdarzenia mają miejsce przed zawarciem umów, ale także nader często mamy sytuację, w której rolnicy nie z własnej przyczyny sprzedając produkty do zakładów przetwórczych, które z różnych powodów bankrutują, upadają, tym rolnikom zapłaty nie otrzymują. Problem polega na tym, że często nawet w długim postępowaniu sądowym tych środków rolnicy nie odzyskują, nie mając żadnej możliwości wsparcia finansowego, w związku z tym bankrutują. Oczywiście w państwach Europy Zachodniej, gdzie system organizacji rolniczych, związkowych jest o wiele lepiej rozwinięty, te fundusze wzajemnej pomocy funkcjonują na zasadzie samofinansowania. Natomiast u nas ze względu na niski poziom zorganizowania się rolników wydaje się, że skorzystanie z wzorca ustawy o funduszach promocji, który sprawdził się i który funkcjonuje i dzięki któremu eksport polskiej żywności stale rośnie, bo do zgromadzonych środków ze sprzedaży produktów rolnych, własnych środków polskich, także podmioty korzystające z tych środków mogą uzyskać wsparcie dodatkowe ze środków unijnych i te środki promocyjne multiplikować. Więc tutaj zasada byłaby taka, że od wszystkich sprzedawanych produktów, fakturowanych produktów odprowadzano by dla fundus stabilizacji 0,1% wartości. Tym funduszem administrowałby Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa i jego dyrektor generalny. Fundusz miałby komisję zarządzającą, powoływaną w trybie demokratycznym, wyłanianą przez reprezentatywne organizacje rolnicze. Ten fundusz miałby także opracowany statut i generalnie, jeśli chodzi o wsparcie rolników, należałoby się ono tym rolnikom, których dochody spadły o co najmniej 30% w stosunku do średniej zmienionych 3 bądź 5 lat. Jeśli bierzemy 5 lat, to wartość najwyższą i najniższą byśmy odrzucali. I rekompensata nie przewyższałaby 70% strat. Tak jak powiedziałem, w sposób szczególny tutaj mielibyśmy możliwość zabezpieczenia tych rolników, którzy rzeczywiście sprzedając produkty w dobrej wierze nie mogą później od upadłych firm uzyskać zapłaty. Oprócz tego 0,1% wpłaty z wartości sprzedanych produktów rolnych, mielibyśmy jeszcze, ustawa tutaj proponuje, przewiduje, dwukrotność wartości wpłaconej jeszcze dokładana do funduszu ze środków Banku Gospodarstwa Krajowego. I tu w tym momencie oczywiście pojawiają się opinie o zarzut pomocy publicznej. Skąd ta dwukrotność? Dzisiaj w systemie ubezpieczeń upraw i zwierząt mamy też zgodę Komisji Europejskiej na dofinansowywanie składki na poziomie 65%, a więc mniej więcej jest to podobna wielkość. Więc wydaje mi się, że nawet jeśli będzie potrzebna notyfikacja, to z notyfikacją nie powinno być problemu. Chcę także podkreślić, że nie byłyby to na początek jakieś wielkie środki obciążające w znacznym stopniu Bank Gospodarstwa Krajowego, bo w mojej ocenie ta wysokość dopłaty rocznie nie przekraczałaby 80 milionów złotych. Więc nie mówimy tu o jakichś kwotach, których bank nie byłby w stanie udźwignąć. Więc to być może w przyszłości rozwinie większą aktywność samych rolników, samych producentów i sprawi, że po dobrych doświadczeniach z funkcjonowania tego funduszu w mikroskali da się stworzyć rzeczywiście silny fundusz wzajemnej stabilizacji dochodów, który będzie służył rolnikom na długie lata. Wnoszę do Wysokiej Izby o przekazanie tego projektu do Komisji Rolnictwa i spokojne procedowanie. Oczywiście jako przedstawiciel wnioskodawców jestem otwarty na ewentualne poprawki, ulepszenia, zmiany, bo z pewnością takie jeszcze można wprowadzić. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo.