Ewa Kaliszuk o podwyżce świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego do 1000 zł

Szanowne Pani Marszałek, Wysoka ISPO, Szanowne Pani Ministry, Szanowni Państwo. Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie Komisji Rodziny Polityki Senioralnej i Społecznej o uchwalonej przez Sejm 21 listopada tego roku ustawie o zmianie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Ustawa ta odzwierciedla pracę Sejmu nad dwoma projektami ustaw, projektem poselskim w tej sprawie i projektem rządowym również w tej sprawie, czyli tej samej ustawy. Do Senatu ustawa została przekazana 22 listopada tego roku. Marszałkini Senatu w dniu 22 listopada również skierowała tę ustawę do Komisji, która rozpatrzyła ją w dniu 3 grudnia tego roku. Na posiedzeniu Komisji ustawa została przyjęta jednogłośnie. W Sejmie za uchwaleniem ustawy opowiedziało się 433 posłów, 5 posłów było przeciw, 2 posłów wstrzymało się od głosu. Podczas posiedzenia obecna była Pani Aleksandra Gajewska, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny Pracy Polityki Społecznej, pod sekretarz stanu Pan Sebastian Gajewski wraz ze swoimi pracownikami. Szanowni Państwo, zgodnie z zapisami ustawy, nowa wysokość świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego będzie miała... Przepraszam, nie od tego punktu zaczęłam. Wspomniana ustawa podwyższa maksymalną wysokość świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego o 100%, obecnie funkcjonującej kwoty 500 zł miesięcznie do kwoty 1000 zł miesięcznie. I zgodnie z zapisami tej ustawy nowa wysokość świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego będzie miała zastosowanie po raz pierwszy przy ustalaniu prawa doświadczeń z Funduszu Alimentacyjnego w okresach świadczeniowych przypadających po dniu 30 września 2024 roku. Zgodnie z artykułem 20 ustęp 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wnioski o ustalenie prawa doświadczeń z Funduszu Alimentacyjnego na nowy okres świadczeniowy są przyjmowane od 1 sierpnia danego roku, natomiast w przypadku wniosków składanych drogą elektroniczną od 1 lipca danego roku. W związku z tym ustawa wprowadza też rozwiązanie stanowiące, że gmina, która przyznała danej osobie uprawnione świadczenie na okres świadczeniowy na rok 2024-2025 w oparciu o dotychczasowy stan prawny będzie mogła z urzędu zmienić decyzję na korzyść strony przez odpowiednie podwyższenie kwoty przyznanych świadczeń do wysokości kwoty ustalonych alimentów. Jednak nie więcej niż 1000 zł miesięcznie. Opiniowana ustawa przez Komisję zaopiniowana wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, natomiast świadczenia przysługujące zostaną wypłacone, co bardzo ważne, z wyrównaniem od 1 października 2024 roku. Przypomnę jeszcze tylko, jeśli chodzi o obecny stan, że świadczenie z Funduszu Alimentacyjnego przysługuje osobom uprawnionym do alimentów, które nie otrzymują ich z powodu bezskuteczności egzekucji prowadzonej przez właściwe do tego organy. Dziecku uprawnionemu do alimentów od rodzica przysługują świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego do końca 18 roku życia w przypadku nauki w szkole, a w szkole wyższej do 25 roku życia, do jego ukończenia. Natomiast w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności świadczenie to przysługuje besterminowo. Jednym z warunków przyznania prawa doświadczeń z Funduszu Alimentacyjnego jest kryterium dochodowe na osobę w rodzinie, które obecnie wynosi 1209 zł netto. Świadczenie z Funduszu Alimentacyjnego przysługuje wysokości ustalonych alimentów, jednak w kwocie nie wyższej niż 500 zł miesięcznie. Aktualna maksymalna wysokość świadczenia alimentacyjnego została ustalona w momencie wejścia w życie ustawy 7 września 2007 roku, czyli ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W związku z czym zaistniała konieczność podwyższenia tej kwoty, co rząd zaproponował w dwukrotnej wysokości, czyli tysiąca złotych. Podczas posiedzenia komisji oczywiście miała miejsce dyskusja. Pani ministra Aleksandra Gajewska podkreśliła to, co bardzo ważne, kwestie kompetencji i zakresu odpowiedzialności ministerstwa. Chodzi tu głównie o kwestie wspierania osób najbardziej potrzebujących wsparcia, w tym przypadku są to dzieci, których rodzice nie wywiązują się z obowiązku płacenia alimentów. Natomiast podkreśliła też, że kwestia egzekucji alimentów pozostaje w gestii ministra sprawiedliwości i ministra finansów. Zaznaczyła podczas rozmowy jednocześnie, że ministerstwa ze sobą współpracują w celu znalezienia takich rozwiązań, które przyczyniłyby się do zmniejszenia tego długu alimentacyjnego, który według stanu na dzień 30 czerwca 2024 roku wynosi ponad 13 miliardów złotych. Jest to kwota, która nagromadziła się przez 16 lat funkcjonowania tej ustawy. Ponadto, jak wskazała też pani ministra, powołany jest w Ministerstwie Rodziny Pracy Polityki Społecznej specjalny zespół, który zajmuje się obszarem pomocy społecznej. Przygląda się też m.in. kwestią kryteriów dochodowych, analizuje dane. I w pewnym okresie czasu, jak zespół zakończy pracę, na pewno zostaną przygotowane odpowiednie wyniki tych prac przekazane ministerstwu i odpowiednie wnioski. Przedmiotem rozmów podczas komisji była właśnie też kwestia waloryzacji kwoty kryterium dochodowego w przeliczeniu na osobę, która, tak jak wspomniałam, wynosi na dzień dzisiejszy 1209 zł. Wymaloryzowana jest co 3 lata. Ostatnia waloryzacja miała miejsce w roku 2023. W związku z tym najbliższa waloryzacja, jeśli nie zajdą zmiany, nastąpi w roku 2026. Jeśli chodzi o takie informacje, być może statystyczne, czy dane, które przekazała pani ministra, możemy powiedzieć, że przeciętna wysokość świadczenia wynosi dziś około 426 zł. Osób uprawnionych w ogóle doświadczeń z Funduszu Alimentacyjnego jest około 170 tysięcy, z czego około 40 tysięcy uprawnionych może zostać do tej maksymalnej kwoty według szacunków resortu, czyli tej kwoty maksymalnej tysiąca złotych. Jeśli chodzi o skutki finansowe wejścia w życie ustawy, to jeśli mówimy o roku 2024, czyli i świadczenia razem z kosztami obsługi, jest to 21 miliardów złotych. Środki są to z budżetu państwa, przekazane do 21 miliardów złotych. Są to środki z budżetu państwa przekazane do budżetu wojewodów, natomiast jeśli chodzi o rok 2025 w całości, źródłem finansowania będzie tu Fundusz Alimentacyjny, natomiast środki to 80 też milionów. To czemu ja miałam miliardy? Nie wiem. Chcielibyśmy. Chcielibyśmy. Dobrze, 80 milionów złotych, 700 tysięcy. Szanowni państwo, senatorowie jeszcze też zwrócili uwagę na taką konieczność podjęcia prac dotyczących próby ściągalności tych alimentów, od tych, którzy z tego obowiązku się nie wywiązują i jakby też działań, które będą pomagały przeciwdziałać takiemu zadłużeniu wobec dzieci, ale w tym również nad podkreśleniem takiego braku akceptacji dla nieopłacania składek, braku akceptacji społecznej. Pojawiła się też sugestia powiązania w dalszych pracach kryterium dochodowego z minimalnym wynagrodzeniem. Podczas posiedzenia poprawek nie zgłoszono, a ja w imieniu komisji proszę o przyjęcie tej ustawy bez poprawy. Dziękuję. Dziękuję bardzo.