Bogdan Zdrojewski krytycznie o wyłączeniach w zamówieniach obronnych

Pani Marszałek, Wysoki Senacie. Ja zgłosiłem na Komisji wniosek o odrzucenie ustawy przez Senat i chcę to nie tylko uzasadnić, ale podzielić się dwoma ważnymi refleksjami. Otóż po pierwsze ja nie neguję, Panie Ministrze, że jest potrzeba rozwiązania tego problemu, który nie jest problemem nowym, występuje od pewnego czasu. Można powiedzieć, że on się nawarstwia. Pracowałem w Komisji Obrony Parlamentu Europejskiego i pamiętam wiele konkretnych przykładów, jakie zostały przedstawione przez ministrów obrony poszczególnych państw, ale nie tylko, także przedstawicieli przemysłu zbrojeniowego, aby w niektórych wypadkach, krótko mówiąc, wyłączać z ustawy o zamówieniach publicznych, dość restrykcyjnych, trudnych, niektórych kontraktów ze względu, i to nazwano, ze względów bezpieczeństwa, że nie wszystkie elementy postępowań przetargowych, krótko mówiąc, muszą mieć charakter jawny, czy powinny mieć charakter jawny. W niektórych wypadkach, jeżeli chodzi o szyfrowanie, o specjalne urządzenia, potrzeby są szczególne. Ja to wszystko rozumiem i uważam, że do tego problemu należy podejść rzeczywiście z dużą odpowiedzialnością i z szacunkiem do tych potrzeb. Natomiast moją podstawową wątpliwością, wątpliwością także opozycji w Sejmie, było to, że to wyłączenie ma charakter takiego dużego kwantyfikatora, że ono sprowadza się do tego, że w przypadkach zamawiania rozmaitych elementów uzbrojenia, de facto, to pan minister ma rację, może nastąpić, krótko mówiąc, podejmowanie wielomiliardowych zobowiązań z de facto wolnej ręki. I chcę wyraźnie na to zwrócić uwagę, bo nie chciałbym po pierwsze kwestionować potrzeb wojska dokonywania pewnych zakupów poza postępowaniami przetargowymi, które są wpisane w bardzo skomplikowaną ustawę o zamówieniach publicznych, ale z drugiej strony nie chciałbym doprowadzić do sytuacji takiej, aby uwolnić Ministerstwo Obrony Narodowej dla jego własnego dobra z postępowań przetargowych i to jest jedna uwaga. Ale jest i mam drugą uwagę. Otóż zastosowano tryb, to było moje pytanie do pana senatora sprawozdawcy, w którym Rada Ministrów jest uwarunkowana wnioskiem nie tylko Ministerstwa Obrony Narodowej, ale także uzgodnieniami, które mogą nie zapaść. W związku z tym będziemy mieć nadzwyczajną sytuację, w której przez cały następny rok będą trwały uzgodnienia pomiędzy rozmaitymi resortami, aby krótko mówiąc wystąpić z wnioskiem do Rady Ministrów. Bez tego wniosku Rada Ministrów nie może się ruszyć, aby dokonać pewnego rozstrzygnięcia, niezwykle kluczowego dla zamówień publicznych, wielomiliardowych to podkreślam. I ostatnia rzecz to jest taka moja refleksja, która dotyczy wykorzystania środków, które są w Unii Europejskiej przeznaczone na właśnie taki sprzęt, który powinien powstawać w kooperacji minimum dwóch państw. Bardzo staraliśmy się o to, aby były dwa państwa, a nie trzy, bo wtedy wiadomo, że te najsilniejsze Niemcy, Francja, jeszcze wcześniej Wielka Brytania zdominowałyby ten rynek. I moją obawą jest to, że jeżeli nie zastosujemy określony mechanizm, który będzie gwarantował transparentność postępowań przetargowych, taką wysoką rzetelność, to my nawet wypełniając te warunki dokonywania zakupów z środków także tych zewnętrznych, możemy krótko mówiąc te środki nie tyle stracić, ile je nie otrzymać. Chciałem wyraźnie tą swoją wypowiedzią zaznaczyć, że pomimo tego, że jestem zwolennikiem, iż mamy do czynienia z niefortunnością rozwiązania, to generalnie rzecz biorąc problem jest realny i powinien być rozwiązany. Dziękuję bardzo. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję.