Dariusz Wieczorek krytykuje brak nadzoru w realizacji programu

Tak, Panie Przewodniczący, Panie Ministrze, Szanowni Państwo, tak się trochę wystraszyłem, jak Pan Minister tutaj wspomniał Pana Przewodniczącego Sawickiego, bo mówię, że za chwilę się okaże, że to Pan Minister Sawicki odpowiada za te wszystkie problemy związane z wykorzystaniem środków z tego programu. Mówiąc ogólnie, Panie Ministrze, z tych dokumentów, które mamy dzisiaj przedstawione na Komisji, wynikają dwie rzeczy. A mianowicie rzecz pierwsza, przedstawiana przez Pana Ministra i przez ten dokument, który jest w tych dokumentach przedstawiony, otóż jest taka, że nic się nie stało. To ministerstwo świetnie działa, kurs euro, COVID, więc epidemia, to wszystko spowodowało, że były trudności. To chcę Panu oświadczyć, podobnie jak wszystkim, że jeżeli chodzi o epidemię, to mamy z nią do czynienia od lutego 2020 roku. W związku z czym nic, ani jednym słowem nie odnieśliście się do tego, co działo się przed 2020 rokiem. A wszędzie jest wyraźnie napisane w dokumentach kontroli przeprowadzonej przez Najwyższą Izbę Kontroli, że było bardzo poważne zagrożenie, jeżeli chodzi o środki i wydatkowanie środków w latach 16, 17, 18, 19. W związku z czym z tych dokumentów, które przedstawił Niki, tu się przyłączam do tego, co Pan Przewodniczący mówił, bo to nie chodzi o to, żebyście Państwo krzyczeli na kontrolerów, bo z tych dokumentów, które tu są przedstawione, wynika jedna rzecz, którą można w trzech słowach powiedzieć. Brak nadzoru, brak nadzoru, brak nadzoru. I uderzcie się w piersi jako ministerstwo, bo to jest Wasza wina, że tak ten program skandalicznie jest realizowany. I co do tego nie mam żadnych wątpliwości. Wynika to wprost z dokumentów. No przepraszam bardzo, pytanie Panie Ministrze. Co, nie wiedzieliście w 2017 roku, że procedury w agencji, czy w urzędach marszałkowskich trwają 300 dni, a w najdłuższym 700, bo tutaj chyba Pan to przedstawiał, że 700 dni trwa rozpatrywanie wniosków. Co, nie wiedzieliście? No musieliście wiedzieć. Jeżeli nie wiedzieliście, to jest kompletny brak nadzoru i pytanie, kto w ministerstwie za to odpowiadał i kto poniósł konsekwencje. A jeżeli wiedzieliście, to proszę mi odpowiedzieć, co w tej sprawie zrobiliście. No bo coś trzeba zrobić. Jeżeli rozpatrywanie wniosków trwa średnio 500 dni, czy 300 dni, to to jest po prostu nienormalne. I tu mamy powód, dla którego są takie opóźnienia. I można sobie tłumaczyć, że system informatyczny wszedł z rocznym opóźnieniem, można różne rzeczy robić, ok, ale ten system od 2016 roku, tak jest w dokumentach, został wdrożony, jest i funkcjonuje. Więc to jest jakby rzecz bardzo istotna. Jakie były działania ministerstwa? Ja bym poprosił o tą odpowiedź na piśmie, jak wyglądał nadzór. Ja bym chciał po prostu wiedzieć, kto nadzorował ten program ze strony ministerstwa i realizację tego programu. Chcę wiedzieć, jakie dokumenty były wysyłane, jakie kontrole były realizowane. No bo gdzieś musi być powód, dla którego tak się stało. A przypomnę, przed nami perspektywa 21-27. Rzecz druga, to jest kwestia dotycząca tego zatrudnienia, bo tutaj Najwyższa Izba Kontroli zwraca uwagę na to. I być może to jest powód i też trzeba sobie powiedzieć, że z jednej strony nastąpiła totalna wymiana kadr i być może trzeba tutaj też szukać. Mówię o agencji restrukturyzacji i modernizacji rolnictwa. Być może tutaj też trzeba szukać powodów, że zamieniliście fachowców na nieudaczników. W cudzysłowie oczywiście mówię, nie chcę nikogo obrazić, ale być może to jest również powód związany z zarządzaniem tą jednostką. Ale druga rzecz to jest taka, jeżeli chodzi o agencję restrukturyzacji i modernizacji rolnictwa. Czy rzeczywiście ten system informatyczny w tych latach 16, 17, 18, 19, czy były zgłaszane jakieś, nie wiem, błędy, zastrzeżenia, które powodowały te całe opóźnienia, no bo to jest też chyba w tym wszystkim istotna sprawa. Jak się spojrzy na wydatkowanie środków, to mówimy tutaj o wynagrodzeniach dla pracowników, bo to Najwyższa Izba Kontroli zwraca uwagę, to proszę mi wytłumaczyć na jedną rzecz, a mianowicie w tej tabeli, którą przedstawiła Najwyższa Izba Kontroli, ja zaraz jeszcze dwa pytania do tego będę miał, jest taka pozycja dotycząca pomocy technicznej. To jest kwota 181 milionów złotych. No proszę mi powiedzieć, jakim cudem wykorzystanie tej pomocy technicznej, kiedy tak, narzekamy, wnioski trwają długo, pracowników nie ma, systemu nie ma, coś tam nie działa, to wykorzystanie tej pomocy technicznej przeznaczonej wprost na obsługę tego programu, na to, żeby to udrożnić wszystko, żeby to poprawić, jest wykorzystanie 39%. No ja po prostu tego nie jestem w stanie zrozumieć. Żeby była jasność też, bo miejmy tą świadomość i to jest też w tych dokumentach, uciekliśmy spod tego miecza tylko manewrami księgowymi, czyli coś, co mieliście w tych programach płacić przez pięć lat w transzach co roku, zapłaściliście jednorazowo, w związku z czym poprawiły się wskaźniki, jest okej, co nie rozwiązuje absolutnie całego problemu i naprawdę musimy na tym poważnie porozmawiać, żeby te lata 2021-2027 były od tej strony zdecydowanie lepsze. I teraz a propos tych tabelek, bo nie chcę do tych szczegółów i tego, o czym tutaj mówiono się odnosić, no bo jest poza dyskusją, że wnioski i w urzędach marszałkowskich, żeby była jasność i w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa były rozpatrywane po 300 dni, w związku z czym jak tu 300 dni, tu 300 dni, to razem daje 600, to razem daje 2 lata, w związku z czym jak daje 2 lata, no to mamy problem, jaki mamy. Ale na przykład mamy, jeżeli chodzi o priorytet pierwszy, innowacje związane z ochroną żywych zasobów morza. Innowacje związane z ochroną żywych zasobów morza. Żadnych wniosków nie ma. Jest pytanie, czy były w ogóle ogłaszane konkursy, jeżeli chodzi o to działanie i nikt się nie zgłosił, czy też w ogóle do tej pory konkurs nie był ogłoszony, no bo myślę, że jeżeli chodzi o uczelnie wyższe, o kwestie innowacyjne, ja wiem, jestem ze Szczecina, więc wiem, że nasze uczelnie są zainteresowane takimi środkami na te różne działania innowacyjne w obszarze właśnie zasobów morskich, przecież są wydziały, które funkcjonują tam, tych pieniędzy cały czas po prostu brakuje. Pytanie jest takie kolejne. System rekompensat za szkody wyrządzone połową przez ssaki i ptaki. Cztery wnioski, wykorzystanie 1%. I znowu jest pytanie, gdzie tu jest problem. Czy rzeczywiście nie ma żadnych strat w tym zakresie, bo może nie ma, ja się na tym nie znam, czy też znowu jest gdzieś jakiś problem, że źle po prostu to robimy i nie informujemy, że takie środki są. Rzecz kolejna, to już tam uprawnienia do połowów to jest okej, ale tu w priorytecie drugim słynny temat podnoszenie efektywności energetycznej. Mamy limity, mówię tutaj o wnioskach spełniających kryteria wyboru, czyli wykorzystanie, na razie mówimy o tym, że to są wnioski, które spełniają kryteria wyboru, czyli to jest ta pozytywna lista. Tu jeszcze nie ma umów na to, więc to spokojnie. Więc mówiąc o podnoszeniu efektywności energetycznej, wykorzystanie mamy 12%. No więc znowu jest pytanie, z czego to może wynikać. Szereg, wystarczy po prostu spojrzeć, panie ministrze, i przeanalizować tą tabelę w tych priorytetach, które przygotowała Najwyższa Izba Kontroli, no bo ja nie wierzę, że wy też takich analiz nie macie, i zobaczyć, gdzie mamy naprawdę problemy i spróbować się nad tym zastanowić, co zrobić, ażeby rzeczywiście te środki wykorzystać. Być może rzeczywiście jest jakaś możliwość alokacji. Tego nie wiem, jak zgodnie z dyrektywami unijnymi, czy tam, gdzie nie ma realnie chętnych, bo też tak może być, tego nie należy wykluczyć. Tam, gdzie nie ma realnie chętnych, nie ma zapotrzebowania, być może warto przeznaczyć na inne działania, bo po prostu nie wierzę, nie wierzę, że w tym obszarze, a mówię to jako mieszkaniec nadmorskich regionów, że po prostu w tym obszarze nie ma zapotrzebowań. To jest dla mnie rzecz po prostu nierealna. Gdzieś musi być jakiś błąd, który po prostu popełniamy i warto się zastanowić, z czego to wynika. W związku z czym, kończąc, mam takie pytanie, czy w 2019 roku jest jakiś dokument w ministerstwie, czy w 2018, jak już te rzeczy były jasne i klarowne, czy jest jeden dokument na zlecenie ministra przygotowany dotyczący tego analiza powodów, dla których nie wykorzystujemy środków z tego programu. Czy macie w ministerstwie taki dokument? No bo ten dokument musiał powstać w 2018 roku i mówiąc krótko, musiał być jakoś w latach następnych realizowany, więc jeżeli powstał, to prośba, żeby ten dokument nam przedstawić, a jeżeli chodzi o realizację, no to z tego dokumentu będą wynikały pewnie jakieś tam wnioski. Jeżeli nie ma czegoś takiego, to znaczy, że rzeczywiście Najwyższa Izba Kontroli ma rację, kompletny brak nadzoru nad realizacją tego programu. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo. Dziękuję.