Szymon Giżyński - Sejm upamiętnia kardynała Edmunda Dalbora
Poseł Szymon Giżyński przedstawił w Sejmie projekt uchwały upamiętniającej kardynała Edmunda Dalbora z okazji setnej rocznicy jego śmierci w lutym 2026 roku. W wystąpieniu poseł przypomniał życiorys Dalbora, jego działalność duszpasterską, społeczną oraz udział w odbudowie państwowości.
Najważniejsze ustalenia
Odczytano efekt wspólnej pracy Komisji Kultury i Dziedzictwa Narodowego nad treścią uchwały Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej w sprawie upamiętnienia kardynała Edmunda Dalbora. Poseł podkreślił, że prace prowadzone były w duchu pedagogii narodowej i dobrej woli.
Działalność i zasługi
W wystąpieniu przypomniano, że Edmund Dalbor był arcybiskupem gnieźnieńskim i poznańskim w latach 1915-1926, inicjatorem działań społecznych, założycielem Towarzystwa Młodzieży Polsko-Katolickiej i orędownikiem wsparcia dla powstających struktur państwowych. Mówca zwrócił uwagę na jego działalność charytatywną i wsparcie dla potrzebujących podczas działań wojennych.
Znaczenie historyczne
Poseł Giżyński wskazał na zaangażowanie Dalbora w wydarzenia niepodległościowe, m.in. na powitanie Ignacego Paderewskiego w Poznaniu i współpracę z dowódcami polskimi. Wskazał też na jego rolę w tworzeniu Konferencji Episkopatu Polski i przyznaniu Orderu Orła Białego.
Przyjęcie uchwały
Poseł wyraził nadzieję, że efekt prac komisji zostanie oceniony jako adekwatny do rangi postaci kardynała Edmunda Dalbora i przyjęty przez Sejm jednomyślnie. Materiał dokumentuje wystąpienie i argumenty przed głosowaniem.
Zachęta do obejrzenia
Materiały wideo prezentują pełne wystąpienie posła Szymona Giżyńskiego, które pozwala w całości poznać przedstawione argumenty i kontekst uchwały. Obejrzyj nagranie, by dowiedzieć się więcej o propozycji upamiętnienia i jej uzasadnieniu.
Udostępniamy tysiące materiałów, by polityka była przejrzysta i odporna na manipulacje. Widzisz błąd? Zgłoś go — razem budujemy rzetelne archiwum polskiej polityki.
Dziękuję panie marszałku, wysoki sejmie, szanowni państwo. Pracowaliśmy dzisiaj w takim ostatnim akordzie nad rzeczoną uchwałą. Pracowaliśmy w duchu pedagogii narodowej. Myślę, że nie w wyniku kompromisu, lecz dobrej woli mam zaszczyt przedstawić państwu treść naszych ustaleń, co do których wypowie się w głosowaniu wysoki sejm. Uchwała, jeszcze raz powtórzę, Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej w sprawie upamiętnienia kardynała Edmunda Dalbora w setną rocznicę śmierci. W lutym 2026 roku przypada setna rocznica śmierci kardynała Edmunda Dalbora. Arcybiskupa gnieźnieńskiego i poznańskiego w latach 1915-1926, prymasa Polski. Edmund Dalbor urodził się 30 października 1869 roku w Ostrowie Wielkopolskim, a zmarł 13 lutego 1926 roku w Poznaniu. Studia filozoficzno-teologiczne oraz prawnicze odbywał w minister Poznaniu, Gnieźnie i Rzymie. W ramach pracy w diecezji gnieźnieńsko-poznańskiej łączył duszpasterstwo z aktywnością społeczną, m.in. był założycielem Towarzystwa Młodzieży Polsko-Katolickiej i wspierał rozwój skautingu. Dał się poznać z działań na rzecz odbudowy państwowości polskiej, o czym za chwilę szerzej powiem. Pomagał na Czelnej Radzie Ludowej, uczestniczył w inauguracyjnym osiedzeniu Polskiego Sejmu Dzielnicowego w Poznaniu. 27 grudnia 1918 roku witał w Poznaniu Ignacego Paderewskiego. Mimo protestów Niemców poparł Polski niepodległościowy czyn zbrojny. Od jego dowódcy generała Józefa Dowbor-Muśnickiego odebrał przysięgę. Polecił księżom pomoc Polakom zbiegłym z armii niemieckiej, otoczył opieką duchownych internowanych przez Niemców. Wydał rozporządzenie dotyczące wsparcia materialnego tworzącej się polskiej władzy. Angażował się w akcje plebiscytowe na Górnym Śląsku, w armii w Mazurech i Powiśle. Apelował do wiernych o przekazanie broni i pieniędzy na potrzeby państwa. Z jego inicjatywy powstała Konferencja Episkopatu Polski. Był wybitnym organizatorem przedsięwzięć charytatywnych. Zapewniał pomoc głodującym mieszkańców Wołynia, Podola i Kijowa. Jego pełne zaangażowanie w wspieranie najmłodszych, jak również pokrzywdzonych przez działania wojenne przyniosło mu przydomek wielkiego jałmużnika całej Polski. Spotkał go również wielki zaszczyt odpowiednia mszy świętej w Katedrze Warszawskiej na inaugurację Sejmu Ustaw Obrodawczego Rzeczpospolitej w 1919 roku. W 1921 roku Naczelnik Państwa Józef Piszucki nadał Edmundowi Dalborowi Order Orła Białego. W tym samym roku kardynał został pierwszym w historii kanclerzem Orderu Orła Białego. W Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej setną rocznicę śmierci kardynała Edmunda Dalbora składa hołd tej wybitnej osobowości i stwierdza, że dobrze przysłużył się on Polsce. Odczytałem efekt wspólnej pracy, myślę, że i wspólnej dobrej woli Komisji Kultury i Dziedzictwa Narodowego z pełną świadomością i nadzieją, że efekt naszej pracy będzie oceniony jako całkowicie adekwatny do tej wybitnej, świetlanej, wspaniałej postaci polskiego patrioty i przez Sejm Wysoki Rzeczpospolitej przyjęty jednogłośnie. Dziękuję uprzejmie. Dziękuję bardzo, Panie Pośle.
Dziękuję za pobranie 🙏
Jeżeli opublikujesz ten materiał w mediach społecznościowych, będę bardzo wdzięczny za oznaczenie VideoParlamentu. Dzięki temu docieramy do kolejnych osób i możemy dalej budować przejrzyste archiwum polskiej polityki.