Agnieszka Ścigaj o zmianach w ustawie o pomocy społecznej

Dziękuję Panie Marszałku, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. Mam zaszczyt zaprezentować stanowisko niezależne posłanie zrzeszonego do druku 969 zmiany rządowego projektu ustawy o pomocy społecznej. Dodam, że stanowisko praktyka pomocy społecznej. Zacznę od tego, że chcę podziękować, bo ta ustawa rzeczywiście rozwiązuje szereg problemów takich administracyjnych, ale też takich, że pomoc społeczna staje się trochę bardziej przystępna. Nie będę już omawiać tych szczegółowych zapisów. Ona naprawdę rusza wiele ważnych kwestii. Zgadzam się z panem posłem Tomaszewskim, że nie jest to zmiana systemowa. Dwa słowa refleksji na temat zmian systemowych pomocy społecznej. Świat się zmienia, otoczenie problemów społecznych się zmienia, zdecydowanie problemy społeczne się zmieniają. Nasz system pomocy społecznej niewiele się zmienia, jeśli chodzi o konstrukcję tego systemu. Rzeczywiście kolejne ustawy są pewnymi elementami, które poprawiają administrowanie środkami finansowymi, co nie jest zasadniczym zadaniem pomocy społecznej. Zadaniem pomocy społecznej jest wyprowadzanie ludzi z problemów, rodzin z problemów. Uważam, że powinniśmy rozpocząć pracę nad podejściem holistycznym do rodziny. Dlatego, że jeżeli nie zaczniemy pracować z całą rodziną i nie zaczniemy pracować takimi metodami, które na świecie są uznawane, takiego upełnomocnienia, empowermentu, czyli to, żeby rodzinie dać siłę do tego, żeby sama swoje problemy rozwiązywała, no to będziemy mieć takie wahanie się od takiego bardzo socjalnego pomagania rodzinie do takich postaw, jak prezentował pan poseł Sośnierz. Natomiast niewątpliwie jest wiele rodzin w kryzysie, którym należy pomóc i państwo solidarne powinno stworzyć taki system, w którym podaje rękę, podaje wędkę, stwarza możliwości, stwarza łowisko i pozwala wrócić do społeczeństwa, aby razem z nami tworzyło zdrowe społeczeństwo. I o taką dyskusję apeluję. Natomiast co do tej projektowanej ustawy, ja mam w imieniu grupy posłów, którzy podpisali się pod poprawkami, trzy poprawki, które w pewnym sensie wychodzą troszeczkę naprzód pewnym zmianom i podejściom, które państwo prezentujecie w pomocy społecznej. Pierwsza poprawka, i tu chciałabym trochę o nich wspomnieć, pierwsza poprawka wskazuje na rozszerzenie definicji ośrodka wsparcia. Państwo ruszacie wiele tematów w tej ustawie, ale poruszamy się cały czas w bardzo wąskich obszarach, w których mamy do czynienia, jeśli chodzi o pomoc społeczną. Nazywamy jednostki pomocy społecznej, wskazujemy na pewne wyrywkowe elementy infrastruktury pomocy społecznej, jak na przykład noclegownie z różnymi typami. Natomiast pomoc społeczna to też jest subsydiarność państwa, to też jest podejście bardzo środowiskowe. Rodzina, o której wspomniałam, ona jest umiejscowiona przede wszystkim w środowisku. Praca z rodziną to jedno, ale praca z środowiskiem. Dlatego rozszerzam tą definicję w tej poprawce również o placówki wsparcia, które wymienia pan prezydent w ustawie prezydenckiej z 2019 roku, patrząc na otoczenie osób i rodziny trochę szerzej. Czyli wskazuje, że ośrodkami wsparcia również powinny być ośrodki, które wymienia pan prezydent, bo tak ma, rozumiem, zmierzać pomoc społeczna, żeby patrzeć na osadzenie rodziny. Druga poprawka to jest poprawka w kierunku deinstytucjonalizacji, którą zapowiada pan minister Gdówik, ale też i państwo zapowiadacie. I do tego, co mówiła pani poseł Kozłowska, nawiązując o domach rodzinnych, domach pomocy społecznej, bardzo dobrego rozwiązania, dlatego że niestety jeszcze mało praktykowanego. Ja mam kolejną propozycję, abyście państwo uwzględnili, a właściwie chyba poprawili rzecz w tej poprawce, dlatego że myślę, że ktoś kiedyś, kto planował rodzinne domy pomocy społecznej, jeszcze w tym czasie nie było ustawy o spółdzielniach socjalnych na przykład i ustawa o pożytku publicznym, która się pojawiła, trochę zawęziła to osobnictwo i włączyć do możliwości prowadzenia rodzinnych domów pomocy społecznej szerzej, patrząc na te instytucje, które są wymieniane w ustawie o pożytku publicznym, m.in. nie tylko organizacje pożytku publicznego, ale również wszelkie inne organizacje, w tym kościelne osoby prawne i spółdzielnie socjalne. Być może to stworzy taką możliwość, że te domy pomocy społecznej i rodzinne będą miały większą możliwość realizacji. I tak samo jeśli chodzi o mieszkania chronione. No i prośba, którą mówili pan posłowie z Lewicy, dotycząca rzeczywiście, żeby nie dzielić pracowników socjalnych na pracowników socjalnych w DPS-ach czy pracowników socjalnych pracujących w Ośrodkach Pomocy Społecznej. Kwota jest niewielka, ale aby ująć również do tych dodatków pracowników pracujących w Domach Pomocy Społecznej, pracę wykonują bardzo ciężką, bardzo potrzebną. Powiem w kontekście reformy. Pracowników socjalnych mamy przygotowanych do naprawdę profesjonalnego podejścia. Trzeba im odbiurokratyzować pracę, dać więcej narzędzi i możliwości. Państwo stworzyliście im dobrą ścieżkę awansu. Stworzyliście im również wymagania, jeśli chodzi o ich wykształcenie. I mamy dobrze przygotowane kadry pomocy społecznej. Natomiast umocowane w bardzo zbiurokratyzowanym systemie, gdzie tak naprawdę zajmują się tylko i wyłącznie administrowaniem środków środkami finansowymi. No niestety ze szkodą dla rodzin, które trafiają do pomocy społecznej, które w ten sposób zostają w niej na lata. A zadaniem pracowników socjalnych jest wyprowadzanie tych rodzin. Dlatego warto pomyśleć o tym, że oprócz wymagań, które im się stawia, dodatków za słuszną pracę, trzeba stworzyć im narzędzia, aby mieli możliwość efektywnej wykonywania swojej pracy. Czyli rzeczywiście chwalenia się wskaźnikami wyprowadzenia rodzin z pomocy społecznej. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo Pani Poseł. Rozumiem, że wymagana liczba podpisów jest... Tak. Dziękuję Koalicji Polskiej, posłom, którzy się podpisali po to chodzi. Dziękuję bardzo. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję.