Krzysztof Gadowski o likwidacji kopalń i braku konsultacji

Dziękuję. Panie Marszałku, Wysoka Izbo, Panie Ministrze. Dzisiaj rzeczywiście debatujemy nad bardzo ważną ustawą. Jeszcze raz podkreślę, bardzo ważną ustawą. Co prawda ona idzie w kierunku realizacji umowy społecznej dotyczącej transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego oraz wybranych procesów transformacji województwa śląskiego, które zostało podpisane 28 maja 2021 roku między stroną społeczną, stroną rządową, samorządowcami i przede wszystkim związkami zawodowymi. Ale ustawa, która sięga dalej, która wprowadza nas w transformację energetyczną Polski. Rozpoczynamy kolejny etap likwidacji kopań aż do zakończenia eksploatacji węgla kamiennego zgodnie z harmonogramem, który został zawarty w tej tak zwanej umowie społecznej. To ważny i poważny w skutkach proces dotyczący transformacji górnictwa węgla kamiennego i jak wspomniałem również transformacji województwa śląskiego. A przypomnę czego on dotyczy. Dotyczy likwidacji około 80 tysięcy miejsc pracy w kopalniach. 410 tysięcy miejsc pracy w firmach okołogórniczych. To wszystko dzieje się na terenie czy na obszarze 73 gmin. I taki proces powinien być przygotowany i prowadzony przez rząd. Powinien być zaopiniowany w pełnej procedurze, jako ustawa rządowa. Pierwsze czytanie powinno odbyć się tu, w Sejmie, a nie w zakłamarkach sekretariatu Sejmu. W tym procesie powinni uczestniczyć strony tej umowy. Szanujmy te podmioty. Szanujmy górników, związkowców. Szanujmy tych, którzy miesiącami pracowali nad tym projektem ustawy. Tego żąda szacunek dla tych, którzy ciężko na co dzień pracują, zaopatrując Polskę węgiel. A co my mamy? My mamy projekt ustawy przygotowany, wniesiony przez posłów od z ręki kilka godzin przez posiedzeniem, jak już mówiłem, Komisji Sejmowej w zakamarkach Kancelarii Sejmu. Wrzucony, procedowany, bardzo szybko kolanem do Pinan. Wszyscy sobie zdajemy sprawę, że ten proces związany z transformacją górnictwa i transformacją energetyczną Polski wymaga wsparcia, poważnego wsparcia z budżetu państwa. I nikt inaczej nie mówi. I chcemy tego wsparcia udzielić. Ale chcemy partnersko do tego typu ustaw podchodzić. Nikt wczoraj na komisji nie powiedział nam, w jakim zakresie ta pomoc będzie dotyczyła. Jednego, drugiego, czego podmiotu. W jakiej sytuacji od roku 2015 pozostawia Prawo i Sprawiedliwość spółki górnicze. Jak ten proces restrukturyzacji dzisiaj się ma. Ile tego węgla produkujemy, ile z Rosji nam przy okazji przyszło. Tego dzisiaj nam nikt nie mówi. Wszyscy uciekają z boku. Nie było żadnego prezesa spółki węglowej, która ma korzystać z dobrodziejstwa tego projektu ustawy. Tego nie usłyszeliśmy od nich. Dziś zgodnie z zapisami projektu wiemy, że ma powstać nowy system wsparcia. Dlatego sektora górniczego w dwóch zakresach. Pierwszy w zakresie dopłat z budżetu państwa do redukcji zdolności produkcyjnych. Drugi zawieszenia i następnie umorzenia zobowiązań pieniężnych spółek górniczych węgla kamiennego powstałych do dnia 31 grudnia 2021 roku. Dostyczy to składek ZUS. Tu mówimy i słyszeliśmy 800 milionów złotych. Te zobowiązania dotyczą przede wszystkim Polskiej Grupy Górniczej. No i oczywiście pożyczka z Polskiego Funduszu Rozwoju S.A. Miliard złotych. To też dotyczy Polskiej Grupy Górniczej. Spółki górniczej, która miała na sztandarach niosło Prawo i Sprawiedliwość. Mówimy o kosztach. Słyszeliśmy globalną kwotę. 28 miliardów złotych, 821 milionów złotych. Na lata 2022-31. W przyszłym roku to koszt 6 miliardów złotych 200 milionów. Ale o kalkulacji, o cyfrach, skąd one wynikają, w jakiej procedurze będą wyliczane i kto, i na co, i komu, tegośmy nie słyszeli. Proces notyfikacji, nazwy system wsparcia wymaga tej notyfikacji i akceptacji Komisji Europejskiej. Jak słyszeliśmy wczoraj na Komisji, to ma się odbyć do końca, może się odbywać do roku 2022 do końca. I przykro dziś powiedzieć, że chcąc rzetelnie, uczciwie pracować, nie dajecie państwo, jako posłowie Prawa i Sprawiedliwości, jako rząd, szansy, żeby wypracować skutecznego mechanizmu. Dziś nie wiemy, czy tych środków wystarczy, czy jakieś za mało, czy w przyszłym roku trzeba więcej. Nie zrobiono nawet specyfikacji wydatków na poszczególne lata, w przeciągu 10 lat. Panie Marszałku, Wysoka Izbo, Klub Koalicji Obywatelskiej, zdając sobie sprawę z procesu transformacji, i tej górniczej, i tej związanej z transformacją energetyczną, widząc w jakiej sytuacji rząd Prawa i Sprawiedliwości pozostawia spółki węglowe, podejmie się prac nad tym projektem ustawy. Będzie popierał proces wsparcia transformacji energetycznej, a zarazem górniczej Polski. Dziękuję bardzo. Natomiast chciałem, panie marszałku, złożyć jedną poprawkę. Chcielibyśmy, skoro tych informacji nie mamy dla bieżąco, kontrolować ten proces, czyli Wysoka Izba, aby miała możliwość kontrolowania tego procesu, corocznym sprawozdaniem Rady Ministrów z realizacji ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego. Dziękuję. Dziękuję panu serdecznie za tą poprawkę, panie pośle. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję.