Piotr Kowal: Lewica popiera uproszczenie planowania przestrzennego

Szanowny panie marszałku, panie ministrze, Wysoka Izbo, w imieniu klubu parlamentarnego w Lewica mam zaszczyt zabrać głos w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw zawartego w druku nr 1839 i sprawozdanie komisji w tej sprawie zawartego w druku 1879. W dużym skrócie trzeba powiedzieć, że ten projekt stanowi odpowiedź na trudności, które ujawniły się podczas wdrażania reformy z 2023 roku. Jego zasadniczym celem jest usprawnienie procedur, odciążenie gmin, to jest szczególnie istotne oraz umożliwienie im przygotowania planów ogólnych w terminie do 30 czerwca 2026 roku. Najważniejszą zmianą w tej ustawie jest zastąpienie obowiązku uzgadniania projektu planu ogólnego, obowiązkiem jego na opiniowanie z właściwymi organizacjami, organami i instytucjami. Pierwotny katalog kilkunastu podmiotów, z którymi gmina musiała przeprowadzać czasochłonne uzgodnienia zostanie zastąpione właśnie procedurą opiniowania, co znacząco uprości i przyspieszy proces planistyczny. Zredukowana zostanie liczba czasochłonnych procedur administracyjnych, które do tej pory wymagały wieletapowych uzgodnień i formalnych decyzji, a te decyzje również bywały wydawane czasami z wielomiesięcznym opóźnieniem. Cały proces dzięki tej ustawie nabierze bardziej technicznego i opiniodawczego charakteru. I to uprości i skróci cały proces planistyczny, co ma znaczenie szczególnie dla samorządów, które dzisiaj stoją przed ogromnym wyzwaniem organizacyjnym w tym obszarze i kadrowym, bo przecież to, o czym mówili moi przedmówcy, brakuje urbanistów, ale jednocześnie przygotuje równocześnie dziesiątki planów ogólnych w całym kraju. Natomiast trzeba też zwrócić uwagę i dobrze, że na wczorajszej komisji zostały złożone poprawki, one zostały przez komisję przyjęte, które pozostawiają obowiązek uzgadniania wobec takich instytucji, jak Regionalne Dyrekcje Ochrony Środowiska, jak Parki Narodowe, jak Centralny Port Komunikacyjny i Wody Polskie. To są takie instytucje o charakterze strategicznym z jednej strony, ale i też były odpowiedzią na te wątpliwości, które podnosiły organizacje społeczne i opinia publiczna w zakresie chociażby ochrony środowiska. Także z jednej strony konsensus, który ma ułatwić samorządom szybsze planowanie, z drugiej strony te obawy, które podnosiła strona społeczna zostały uwzględnione. Zmiany te również doprecyzują zasady zgodności między planem ogólnym a planami miejscowymi, wprowadzając większą elastyczność w zakresie wskaźników zabudowy oraz minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej. Uzupełnia katalog wyjątków dla terenów w oszczególnych uwarunkowaniach, takich jak obszary zabytkowe, komunikacyjne czy infrastrukturalne. Ważnym elementem tej nowelizacji jest przepis incydentalny, który do 31 grudnia 2026 roku wstrzymuje na naliczanie kar za nieterminowe wydawanie decyzji o warunkach zabudowy. To rozwiązanie ma na celu ochronić samorządy w okresie, w którym ich zasoby są skoncentrowane na opracowaniu planów ogólnych. Słuszna jest również zmiana doprecyzująca możliwość częściowego stwierdzenia nieważności planu ogólnego oraz wprowadzenie krótkiego, siedmiotniowego vacatio legis. Klub parlamentarny Lewica pozytywnie ocenia w ten projekt, ale zanim jeszcze zejdę z mównic, pozwólcie państwo, że ja również do tych podziękowań, które wkierowali moi przedmówcy wobec pana ministra, ale również i do kolegów wzajemnie się przyłączy, dlatego że projekt ważny. Myślę, że ponadpartyjnie dostrzegamy potrzebę wzmocnienia samorządu w tym obszarze. I myślę, że tak jak powiedział jeden z przedstawicieli posłów, wnioskodawców, pan poseł Romowicz, absolutnie konsensusowy, więc tutaj przy sprawnym wsparciu pana ministra i jego zespołu udało się to zrealizować. Klub parlamentarny, tak jak mówiłem, będzie popierać ten projekt. Mam nadzieję, że szybko zostanie wdrożony w życie. Dziękuję. Dziękuję bardzo, panie pośle.