Patryk Jaskulski: Zarzuca PiS zamach na niezależność sądownictwa

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku, Wysoka Izbo. Już w szkole uczy się dzieci podstaw ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. To właśnie w szkole dzieci po raz pierwszy słyszą o konstytucji oraz uczą się podstawowych zasad trójpodziału władzy. Uczą się o tym, żeby demokracja miała rację bytu. Władza wykonawcza, ustawodawcza i sądownicza winny być od siebie oddzielony. Panie Marku, niech Pan nie wychodzi, tylko Pan posłucha, bo to bardzo ważne kwestie są. Tej lekcji jednak PiS zdecydowanie nie przerobił. Albo nie przerobił lekcji, albo co gorsze w 2017 roku, zmieniając ustawę o Krajowej Radzie Sądownictwa, z premedytacją dokonał zamachu na władzę sądowniczą. Dzisiaj 21 spośród 25 członków Krajowej Rady Sądownictwa wybieranych jest przez parlament. Tak właśnie PiS w ciągu zaledwie kilku lat zdeformował wynikające z artykułu 10 Konstytucji podział i równowagę między władzą ustawodawczą, władzą wykonawczą i władzą sądowniczą. A ten podział, Szanowni Państwo, to podkreślmy raz jeszcze podłoże modelu demokratycznego państwa prawa. W pierwszych wersach raportu z działalności KRS za 2023 rok czytamy, że Krajowa Rada Sądownictwa jest organem państwa stojącym na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Już w pierwszych wersach tego raportu mamy zdanie, które zaprzecza rzeczywistości. Bo jak KRS, która jest praktycznie wybierana tylko przez większość sejmową, może być niezależna? Wszyscy to przecież wiemy i Pan dobrze, doskonale to wie, że nie może. Przypomnę Wam coś jeszcze. Właśnie taki model wyboru sędziów do Krajowej Rady Sądownictwa tylko przez sejm, już kiedyś w Polsce obowiązywał. Właśnie za czasów stalinizmu. Właśnie za komuny, którą Pan przytaczał. Do której cofnę liście Polski wymiar sprawiedliwości. Następstwie czego to jak będzie kształtowana KRS było także przedmiotem obrad i dyskusji okrągłego stołu. Od początku powstania KRS w wolnej Polsce intencja była jasna. Każda władza miała wybierać swoich przedstawicieli. Prezydent, Sejm, Senat, Zgromadzenie Ogólne, Sędziów. Dokładnie precyduje to artykuł 187 Konstytucji, który Pan źle przytacza. PiS w 2017 roku złamał Konstytucję powierzając Sejmowi, a więc władzy prawodawczej dodatkowo wybór 15 sędziów. PiS zmienił to. Czy mam wobec Pana można zastosować przepisy regulaminu? Czy będzie się Pan cały czas tak odnosił do wypowiedzi? Kolegi? A niech Pan także stosuje regulamin. Myślę, że bardziej do rzeczy niż teraz tej mównicy mówię do Pana. Nie da się. Niech Pan słucha tego dokładnie, uważnie. Wykorzystaliście brak precyzji zapisów Konstytucji, łamiąc jednak ich faktyczną istotę. Fakt niekonstytucyjności obecnej KRS został potwierdzony w licznych orzeczeniach, Panie Pośle. W słynnej uchwale Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 roku, w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, w orzeczeniach Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz w orzeczeniu Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawie Reczkowskiej przeciwko Polsce. Efekt? W październiku 2021 roku Krajowa Rada Sądownictwa pozbawiona została członkostwa w Europejskiej Sieci Rad Sądowniczych. Powoływanie do KRS sędziów przez sędziów było oczywistością, ale oczywiście nie dla Was, bo byliście tak zaślepieni chęcią przyjęcia władzy sądowniczej, że musieliście to po prostu zrobić. To był ten wentyl bezpieczeństwa demokracji, który zniszczyliście. Dziś mamy patologiczną sytuację, w której 21 członków, a więc 84% składu osobowego KRS wybiera parlament, a 23 z 25 członków jest ostatecznie desygnowana przez inne władze niż władza sądownicza. Dlatego właśnie obecna większość sejmowa uchwaliła ustawę o KRS, aby obecny stan rzeczy naprawić. Natomiast macie prezydenta, który te zmiany i ten stan niekonstytucyjności podtrzymuje. Ale Wasz prezydent to właśnie skierował do Trybunału Konstytucyjnego. Dlaczego o tym mówię? Bo o tym trzeba przypominać opinii publicznej. Bo to skrajne, niekonstytucyjne uzależnienie od parlamentu, władzy sądowniczej. Szanowny panie marszałku, wysoka izbo. Raport właśnie takiej, skrajnie upolitycznionej, neokares przyszło nam dzisiaj oceniać. Jaki jest z tego efekt? Już Wam mówię. W 2023 roku spadła liczba powoływanych sędziów. Przy jednoczesnym zwiększeniu liczby posiedzeń. Paradoks? Nie. Przypomnijmy, za każde posiedzenie płacą podatnicy. A wiecie, ile wynosi dieta? Tysiąc złotych dziennie. Tyle właśnie dostają sędziowie wybrani niezgodnie z Konstytucją. A jak wygląda ta praca? Na liczbach. Bo na liczbach powinniśmy tutaj dyskutować. Jak wynika z przedstawionego sprawozdania? Spadła właśnie liczba nominowanych sędziów przez prezydenta. Z 822 w 2022 roku do zaledwie 582 w 2023. To ma bezpośredni wpływ na czas orzekania, który w ostatnich latach znacząco się wydłużył. A jak wygląda inna działalność KRS? Szanowny Panie Marszałku, Wysoka Izbo sprawdził więc efektywność KRS na innych polach. Może na innych liczbach wygląda to bardziej imponująco. Ile spraw do Trybunału Konstytucyjnego skierował KRS? Zaledwie trzy. Spójrzmy na inne liczby. A jak KRS wykonuje na przykład swe zadania w zakresie opiniowania aktów prawnych dotyczących sądownictwa? Rada, jak wskazano w omawianej informacji, ma konstytucyjne umocowanie w procesie tworzenia prawa. Oznacza to obowiązek zasięgnięcia jej opinii w sprawach dotyczących sądów i sędziów, w tym opiniowania projektów aktów normatywnych dotyczących sądownictwa i sędziów. Wiecie, ile razy spotkała się ta komisja, która się tym powinna zajmować w 2023 roku? Tylko siedem razy. I w raporcie nie znajdziecie jednak Państwu informacji, ile opinii dotyczących 110 projektów aktów prawnych zostało z KRS skierowanych do Sejmu. Wiecie, dlaczego nie znajdziecie? Dlatego, że z tych spośród 110 projektów aktów, które zostały przekazane do opinii KRS, zaopiniowanych zostało zaledwie 26%. To nieco ponad 20% aktów prawnych, które wpłynęły do zaopiniowania. Jedna piąta pracy, która powinna być wykonana. I się nie dziwię, że pani przewodnicząca uciekła z tej sali, bo rozumiem, że ciężko byłoby jej wysłuchać te słowa prawdy. Tak właśnie dzisiaj wygląda praca w Neo KRS. Neo KRS jest nieefektywna i droga. To kolejny dowód na to, że potrzeba nam reformy Krajowej Rady Sądownictwa. Nie tylko, aby przywrócić ład konstytucyjny, ale także po to, aby poprawić efektywność jej pracy. Szanowny panie marszałku, wysoka izbo, dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję.