Mariusz Krystian: Władysław Wichman - bohater i społecznik
Poseł Mariusz Krystian przypomniał w wystąpieniu postać Władysława Wichmana, żołnierza, nauczyciela i społecznika. Przypomnienie obejmowało życie Wichmana (ur. 23 czerwca 1885, zm. 5 kwietnia 1961), jego działalność społeczną, służbę wojskową oraz udział w konspiracji i pomocy ofiarom II wojny.
Mariusz Krystian przedstawił chronologię życia Władysława Wichmana: edukację jako nauczyciel, organizowanie kółek rolniczych i straży pożarnych, założenie czytelni oraz Związku Strzeleckiego na Zatorszczyźnie. Wichman wspierał antyrosyjskie manifestacje w zaborach i angażował się w życie publiczne swojego regionu.
W wystąpieniu podkreślono zasługi Wichmana jako pedagoga i organizatora życia społecznego: inicjatywy oświatowe, czytelnie ludowe oraz działalność w lokalnych strukturach społecznych. Poseł zwrócił uwagę na jego rolę w budowaniu lokalnej infrastruktury edukacyjnej.
Mariusz Krystian przypomniał wielokrotne rany poniesione przez Wichmana podczas I wojny światowej, udział w walkach o Lwów i późniejszą niewolę ukraińską. Po wybuchu II wojny Wichman związał się z konspiracją: pracował w Armii Krajowej, prowadził biuro legalizacyjne i pomagał Żydom w ramach struktur pomocy.
Poseł zwrócił uwagę na szykany ze strony Urzędu Bezpieczeństwa po wojnie oraz na fakt, że Wichman nigdy nie wrócił do pełnego zdrowia po ranach z wojny. Wystąpienie zakończyło się apelem o pamięć i uczczenie zasług Władysława Wichmana jako lokalnego bohatera i działacza społecznego.
Najważniejsze fakty
Mariusz Krystian przedstawił chronologię życia Władysława Wichmana: edukację jako nauczyciel, organizowanie kółek rolniczych i straży pożarnych, założenie czytelni oraz Związku Strzeleckiego na Zatorszczyźnie. Wichman wspierał antyrosyjskie manifestacje w zaborach i angażował się w życie publiczne swojego regionu.
Działalność społeczna i edukacja
W wystąpieniu podkreślono zasługi Wichmana jako pedagoga i organizatora życia społecznego: inicjatywy oświatowe, czytelnie ludowe oraz działalność w lokalnych strukturach społecznych. Poseł zwrócił uwagę na jego rolę w budowaniu lokalnej infrastruktury edukacyjnej.
Służba wojskowa i konspiracja
Mariusz Krystian przypomniał wielokrotne rany poniesione przez Wichmana podczas I wojny światowej, udział w walkach o Lwów i późniejszą niewolę ukraińską. Po wybuchu II wojny Wichman związał się z konspiracją: pracował w Armii Krajowej, prowadził biuro legalizacyjne i pomagał Żydom w ramach struktur pomocy.
Prześladowania i pamięć
Poseł zwrócił uwagę na szykany ze strony Urzędu Bezpieczeństwa po wojnie oraz na fakt, że Wichman nigdy nie wrócił do pełnego zdrowia po ranach z wojny. Wystąpienie zakończyło się apelem o pamięć i uczczenie zasług Władysława Wichmana jako lokalnego bohatera i działacza społecznego.
Udostępniamy tysiące materiałów, by polityka była przejrzysta i odporna na manipulacje. Widzisz błąd? Zgłoś go — razem budujemy rzetelne archiwum polskiej polityki.
Inne wystąpienia
Tego samego dnia Wszystkie wystąpienia z tego dnia →
Waldemar Buda
Waldemar Buda: krytyka opozycji za opóźnienia i mrożenie cen
Rafał Siemaszko
Rafał Siemaszko wita się w krótkim nagraniu: 'Dzień dobry'
Stanisław Gorczyca
Stanisław Gorczyca: Ostrzeżenie przed wykluczeniem energetycznym
Klaudia Jachira
Klaudia Jachira: żąda komisji śledczej i rozliczeń PiS
Magdalena Sroka
Magdalena Sroka: oskarża o bezczelność przy wyborach kopertowych
Cezary Tomczyk
Cezary Tomczyk: Zapowiedź rozliczeń i oskarżenia o wybory kopertowe
Artykuły
Transkrypcja
Panie Marszałku, Wysoka Izbo. Władysław Wichman, żołnierz, nauczyciel, społecznik. Władysław Wichman urodził się 23 czerwca 1885 roku w Zatorze. Był uczniem krakowskiego gimnazjum nowodworskiego oraz seminarium nauczycielskiego męskiego, które ukończył i podjął pracę tymczasowego nauczyciela w Szkole Ludowej w Przysiółku Las w gminie Przeciszów. W 1908 roku otrzymał posadę pedagoga w szkole w podzatorskich Palczowicach. Władysław Wichman dał się poznać jako organizator życia publicznego, patriotycznego oraz obywatelskiego. Do największych jego sukcesów należy zaliczyć zorganizowanie kółek rolniczych i ochotniczych straży pożarnych w Palczowicach oraz Smolicach, jak również czytelni mieszczańskiej w Zatorze i czytelni ludowej w Palczowicach. Był założycielem Związku Strzeleckiego na Zatorszczyźnie. Wichman nie pozostawał obojętny wobec prześladowań Polaków w innych zaborach. Uczestniczył jako referent w tzw. wiecach chełmskich, które wyrażały dezaprobatę dla działań rządu rosyjskiego, nasilającego akcję rusyfikacyjną. Takie spotkania o antyrosyjskim wydźwięku odbyły się także w Gierałtowicach, Piotrowicach, Spytkowicach i Ryczowie. Jego pracę społeczną przerwał wybuch I wojny światowej. Służył w Wadowickim 56. Pułku Piechoty. W czasie Wielkiej Wojny był wielokrotnie ranny. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości nie złożył broni, lecz nadal walczył w wojnie polsko-ukraińskiej o Galicję Wschodnią i Lwów. Ciężko ranny w listopadzie 1918 roku w bitwie pod Mikulińcami trafił do niewoli ukraińskiej. Nigdy już nie powrócił do pełnego zdrowia. W 1922 roku został kierownikiem szkoły w Podolszu. Dał się tam zapamiętać jako inicjator budowy nowej szkoły. Nadal aktywnie działał w strukturach Krakowskiego Związku Strzeleckiego. Po wybuchu II wojny światowej zagrożony aresztowaniem uciekł z terenu Zatorzczyzny do Krakowa, gdzie nawiązał kontakt z polskim, polskim państwem podziemnym i został żołnierzem Armii Krajowej. Odpowiadał za pracę biura legalizacyjnego w obręgie, którego przygotowywał fałszywe dokumenty dla Żydów, zbiegłych z getta oraz Polaków przebywających do Generalnego Gubernatorstwa z terenów cielonych do Rzeszy. Wichmann był aktywnym członkiem krakowskiego oddziału Rady Pomocy Żydom Żegota. W końcu lat 40. ze względu na działalność podziemną w strukturach Armii Krajowej stał się obiektem szykan ze strony Urzędu Bezpieczeństwa. Zmarł 5 kwietnia 1961 roku. Pochowano go w grobowcu rodzinnym w Zatorze. Wieczna cześć i chwała polskiemu bohaterowi Władysławowi Wichmanowi. Dziękuję panie pośle.