Menu
VideoParlament
VideoParlament Polska polityka w jednym miejscu — pobierz aplikację
Pobierz
VideoParlament
VideoParlament dla Windows Pobierz aplikację desktopową — powiadomienia o nowych wystąpieniach
Pobierz
Fryderyk Kapinos popiera ustanowienie roku 2026 dla Ossolińskiego

Fryderyk Kapinos popiera ustanowienie roku 2026 dla Ossolińskiego

Fryderyk Kapinos (PiS) przedstawił stanowisko Klubu Prawa i Sprawiedliwości w sprawie projektu uchwały ustanawiającej rok 2026 rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego. Posiedzenie dotyczyło upamiętnienia działacza kulturalnego i założyciela Zakładu Narodowego Unii Ossolińskich.

Życie i działalność


Józef Maksymilian Osoliński urodził się w 1748 roku w Woli Mieleckiej, wychowywał się w atmosferze karności i szlacheckich tradycji. Po edukacji w warszawskim Kolegium Józeckim powrócił na ziemię mielecką, gdzie zapisał się jako dobry gospodarz i społecznik, gromadząc zbiory w Dworze Przybysz, które stały się podstawą późniejszego Ossolineum.

Inicjatywy polityczne i kulturalne


Osoliński pracował nad tzw. Magna Carta Lopoldina - Konstytucją dla Galicji, która przewidywała m.in. Sejm Regionalny, odrębne sądownictwo i język polski jako urzędowy; dokument nie został uchwalony z powodu śmierci Leopolda II. Po wyjeździe do Wiednia rozwijał działalność patriotyczną, pozyskiwał starodruki przy pomocy Samuela Lindego i przyczynił się do otwarcia w 1817 r. Katedry Języka Polskiego na Uniwersytecie Lwowskim.

Zakład Narodowy i dziedzictwo


W 1817 r. cesarz Franciszek I wyraził zgodę na powstanie Zakładu Narodowego Unii Ossolińskich, mającego gromadzić prywatny księgozbiór Osolińskiego. Jego galicyjskie dobra (łącznie około 4800 hektarów) zabezpieczały finansowo Zakład, którego siedzibę ulokowano we Lwowie w poklasztornym zespole karmelitanek. Osoliński zmarł w Wiedniu w 1826 r., a dzieło kontynuowali kuratorzy; w 1938 r. Ossolineum liczyło około pół miliona eksponatów, a po II wojnie światowej część zbiorów przekazano do Wrocławia.

Reakcja Sejmu i poparcie Klubu


Fryderyk Kapinos podziękował posłowi Piotrowi Babinecowi za przedstawienie sylwetki Osolińskiego i zadeklarował, że Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość z radością popiera ustanowienie roku 2026 rokiem Józefa Maksymiliana Osolińskiego. Wystąpienie miało charakter informacyjno-poparciowy, akcentując znaczenie dziedzictwa kulturowego i bibliotecznego.

Udostępniamy tysiące materiałów, by polityka była przejrzysta i odporna na manipulacje. Widzisz błąd? Zgłoś go — razem budujemy rzetelne archiwum polskiej polityki.

Tego samego dnia Wszystkie wystąpienia z tego dnia →

Transkrypcja
Szanowny Panie Marszałku, Wysoka Izbo, w imieniu Klubu Prawa i Sprawiedliwości mam zaszczyt przedstawić stanowisko w sprawie poselskiego projektu uchwały ustanawiającej rok 2026 rokiem Józefa Maksymiliana Osolińskiego. Józef Maksymilian Osoliński przyszedł na świat w 1748 roku w Woli Mieleckiej jako syn Michała Kasztelana-Czechowskiego i Anny Szaniawskich. Wychowany był w atmosferze karności i dyscypliny, jednakże od najmłodszych lat obcował ze szlacheckimi tradycjami, jak również z bogatym księgozbiorem jego rodziców. Po otrzymaniu wykształcenia w warszawskim Kolegium Józeckim powrócił w rodzinne strony i przebywał tam do 1793 roku. Józef Maksymilian Osoliński dał się zapamiętać jako dobry gospodarz ziemi mieleckiej, a także społecznik. To tutaj w Dworze Przybysz rozpoczął on gromadzenie zbiorów, które stały się podstawą Osolineum i w późniejszym czasie zostały przekazane do Lwowa. Osoliński także pracował podczas pobytu na ziemi mieleckiej nad Magna Carta Lopoldina, Konstytucją dla Galicji. Akt ten przewidywał powstanie Sejmu Regionalnego, a także odrębne sądownictwo i język polski jako urzędowy. Owego dokumentu nie udało się uchwalić z powodu śmierci Lopolda II, jednakże starania Osolińskiego w tej kwestii zasługują na uznanie. Józef Maksymilian troszczył się również o bezpieczeństwo zbiorów z Dworu Przybysz. Według przekazów ustnych powołał on grupę ludzi wyposażoną w sprzęt przeciwpożarowy, której celem było chronienie ksiąg i starodruków. Przechowywane były one w Dworze Przybysz, aż do czasu założenia Ossolineum. Po śmierci cesarza Leopolda II Ossoliński wyjechał do Wiednia, gdzie rozwijał swoje patriotyczne zainteresowania. Ówczesna likwidacja większości zakonów przez cesarza Józefa II sprawiła, iż jego bogate księgozbiory stały się możliwe do zakupienia. Ossoliński wraz z pomocą Samuela Lindego sukcesywnie pozyskiwał kolejne starodruki. Jego starania na Dworze Austriackim doprowadziły do otworzenia w 1817 roku Katedry Języka Polskiego na Uniwersytecie Lwowskim. W tym samym roku cesarz Franciszek I wydał również zgodę na powstanie Zakładu Narodowego Unii Ossolińskich, który miał gromadzić prywatny księgozbiór Ossolińskiego, będącym darem dla całego narodu polskiego. Z zabezpieczeniem finansowym przedsięwzięcia stały się wszystkie galicyjskie dobra Józefa Maksymiliana. O łącznej powieści szli 4800 hektarów. Siedzibę zakładu ulokowano we Lwowie, w poklasztornym zespole karmeletanek BOSY. Sam Ossoliński zmarł w Wiedniu w 1826 roku, jednak jego dzieło było kontynuowane przez kuratorów finansowych i dyrektorów. Zakład Narodowy stał się latarnią polskości w trudnych czasach zaborów. W 1938 roku Ossolineum liczyło około pół miliona eksponatów bibliotecznych i muzealnych. Po II wojnie światowej część zbiorów Zakładu Narodowego Ossolineńskich przekazano do Wrocławia, gdzie nadal kontynuowane jest dzieło Józefa Maksymiliana. Chciałem bardzo serdecznie podziękować panu posłowi Piotrowi Babinecu za tak piękne przedstawienie postaci Józefa Maksymiliana Ossolińskiego. Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość z wielką radością popiera ustanowienie przez Wysoką Izbę roku 2026 rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo panie posłuchom.