Ewa Szymanowska alarmuje o 100 mln jednorazowych wajpów w Polsce

Przechodzimy do następnego pytania. Pytanie zada poseł Ewa Szymanowska. Pytanie w sprawie działań mających na celu wyeliminowanie ze sprzedaży jednorazowych papierosów elektronicznych do ministra zdrowia. Bardzo proszę Pani Poseł. Szanowita Pani Marszałek, Państwo Ministrowie, Wysoka Izbo. Jako Polska 2050 z niepokojem zauważamy, że w ubiegłym roku sprzedaż jednorazowych elektronicznych papierosów potocznie nazywanymi wajpami w Polsce wyniosła aż 100 milionów sztuk. Obecnie w sprzedaży jest cała gama smaków tych produktów, które są szczególnie atrakcyjne dla dzieci i młodzieży. Na przykład gumę balonową, mojito, cola, truskawka i tym podobne. Eksperci jasno wskazują, że to dzięki wersjom smakowym dzieci i młodzież sięgają chętniej po te urządzenia. O rozwiązanie problemu zaopelowali w ostatnim czasie do rządu eksperci medyczni, w tym wybitne osobistości w dziedzinie onkologii czy tekstekologii. Warto zwrócić uwagę na to, że Chiny, które są czołowym producentem, zabroni na zbieranie warzyw wajpów w swoim kraju. W związku z powyższym pragniemy zwrócić się do ministra zdrowia o informacje jakie działania planują wprowadzić jako ministerstwo, by znacząco ograniczyć lub w ogóle wyeliminować sprzedaż elektronicznych papierosów typu wajp. Czy ministerstwo planuje znaczące podniesienie akcyzy oraz wprowadzenie opłaty za jednorazowe papierosy sprzedawane w plastikowych opakowaniach? Czy ministerstwo planuje zakaz stosowania smaków i aromatów w papierosach? To są właśnie wajpy. Tak tym trują się nasze dzieci. Musimy to zatrzymać. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję Pani Poseł. Proszę o udzielenie odpowiedzi. Podskaz kedaż stanu Ministerstwa Zdrowia Pana Ministra Marka Kosa. Pani marszałek, Wysoka Izbo. Szanowni Państwo. Kwestie realizacji polityki akcyzowej pozostaje w zakresie działalności Ministerstwa Finansów. To teraz zapowiadam szybko w temacie akcyzy na te towary. Natomiast w ocenie Ministerstwa Zdrowia systematyczny wzrost podatku akcyzowego od wyrobów tytoniowych oraz wyrobów powiązanych, jakimi są elektroniczne papierosy, w tym jednorazowe elektroniczne papierosy, jest jednym z ważniejszych elementów skutecznych działań wspierających ograniczenie używania tego rodzaju wyrobów. W szczególności wśród młodzieży. Należy zaznaczyć, że Ministerstwo Finansów zamieściło w biuletynie informacji publicznej na stronie rządowego centrum legislacji projekt z dnia 27 września 2024 roku ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy kodeks karny skarbowy. Jest to projekt numer UD 139. Głównym celem zaproponowanych zmian jest opodatkowanie akcyzom wielorazowych papierosów elektronicznych. Odgrzewaczy do wyrobów nowatorskich i urządzeń wielofunkcyjnych służących do waporyzacji zarówno płynu do papierosów elektronicznych, jak i wyrobów nowatorskich oraz podniesienie należnej akcyzy od płynu do papierosów elektronicznych zawartego w jednorazowych papierosach elektronicznych. Oczekiwanym efektem zmian wprowadzanych w ustawie o podatku akcyzowym jest ograniczenie dostępności cenowej urządzeń do waporyzacji szczególnie jednorazowych papierosów elektronicznych, zwłaszcza dla młodszej części społeczeństwa rozpoczynającej swój kontakt z używkami prowadzącymi do uzależnień skutkujących nieodwracalnymi szkodami zdrowotnymi. Przyjęto, że podstawą podatkowania urządzeń do waporyzacji będzie liczba ich sztuk. Ministerstwo Finansów proponuje stawkę kwotową, wysokości 40 zł za jedną sztukę urządzenia. Obecnie projekt ten jest na etapie uzgodnień międzyresortowych. Aktualnie Ministerstwo Zdrowia finalizuje pracę nad implementacją do prawa krajowego przepisów dyrektywy delegowanej 2022, łamane przez 2100 z dnia 29 czerwca 2022 roku zmieniający dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do zniesienia niektórych zwolni w przypadku podżywanych wyrobów tytoniowych. Przedmiotowe regulacje wprowadzają zakaz stosowania aromatów charakterystycznych, w tym aromatu mentolowego w podżywanych wyrobach tytoniowych. Procedowane są także przepisy ustawowe, które mają na celu uregulowanie rynku płynów beznikotynowych do elektronicznych papierosów. Te zaproponowane regulacje mają za zadanie objęcie przepisami ustawowymi tzw. płyny beznikotynowe do elektronicznych papierosów. Wyroby te stanowią wyraźne zagrożenie dla zdrowia publicznego, w szczególności dla młodego pokolenia i osób niepalących. Zaproponowane regulacje spowodują wprowadzenie zakazu ich sprzedaży osobom do 18 roku życia, ograniczenie miejsc, gdzie możliwe będzie ich używanie, analogicznie jak w przypadku elektronicznych papierosów z płynem, w którym jest nikotyna, wprowadzenie zakazu sprzedaży w automatach oraz sprzedaży na odległość, w tym przez Internet, wprowadzenie zakazu reklamy i promocji. Ponadto konieczność zgłaszania informacji o tych wyrobach do prezesa biura do spraw substancji chemicznych, konieczność dostosowania ich wkładu do wymogów ustawy, jak również konieczność odpowiedniego oznakowania opakowań. Tutaj mamy dwa projekty, które są w tej chwili procedowane. Jeden dotyczy prawa unijnego, czyli sprawy związanej z tymi wkładami do tytoniu, do tych podgrzewanych papierosów, które wymagane są przez nas dyrektywą unijną. Druga sprawa to jest związana z ograniczeniami dla stosowania papierosów dla polskich dzieci i polskich młodzież. Te dwa akty prawne są obecnie procedowane. W dniu dzisiejszym są w porządku obrad Stołego Komitetu Rady Ministrów i liczymy na to, że będą przyjęte i przejdą na dalszy etap procedury legislacyjnej. Niezależnie od tego w naszej ocenie istotnym jest zadaniem podejmowanie kolejnych działań, które ograniczają dostęp do wyrobów tytoniowych, jak również elektronicznych papierosów, w szczególności właśnie dla młodzieży. Niewątpliwie jednym z elementów takich rozwiązań jest ograniczenie stosowania aromatów charakterystycznych właśnie w elektronicznych papierosach. W naszej opinii także właściwym kierunkiem będzie podjęcie dyskusji nad możliwością wprowadzenia zakazu stosowania aromatów charakterystycznych we wszystkich rodzajach wyrobów nikotynowych oraz odpowiednie uregulowanie wyrobów wykraczających poza obecne regulacje prawne. Rassumując w opinii Ministerstwa Zdrowia, obecna sytuacja rynkowa dopuszczająca sprzedaż wyrobów posiadających aromat charakterystyczny jest niewątpliwie szkodliwa dla szeroko pojętego zdrowia publicznego. Należy ponadto wskazać na szczególnie wysoką wartość dowodową tego, że to właśnie mentol spośród innych aromatów przyczynia się do wspierania, także utrzymania, używania tytonia oraz prowadzi poprzez swój przyjemny charakter do wzmoczenia atrakcyjności wyrobów tytoniowych względem konsumentów. W związku z powyższym należy rozważyć ewentualne wprowadzenie zakazu stosowania aromatów charakterystycznych we wszystkich dostępnych wyrobach z nikotyną. Dziękuję. Dziękuję Panie Ministrze. Miło mi przywitać szkolne koło Pety TK przy Szkole Podstawowej nr 12 w Grudziądzu. Państwo przyjechali się na zaproszenie Pana Ministra Szymańskiego. Bardzo się cieszę, że jesteście z nami. Mam nadzieję, że Wasza wycieczka będzie owocowała tylko w same dobre wspomnienia. Także mi bardzo, bardzo witam. Jako pytanie dodatkowe zada Pani poseł Violetta. Bardzo proszę Pani poseł. Szanowna Pani Marszałek, Panie Ministrze. Dziękuję bardzo, że Ministerstwo Zdrowia robi tak duży i ważny i istotny krok, jeżeli chodzi o kreowanie polityki zdrowotnej w naszym kraju w zakresie właśnie ograniczania niekorzystnych następstw używania tytoniów i wyrobów tytoniowych. Ale nie możemy wyłącznie odpowiadać jako właśnie przedstawiciele, którzy kreują tę politykę zdrowotną za wyroby, które widać, że są mocno użytkowane w dużych ilościach, że szumnie o nich mówią media. Trzeba także zauważać te mniejsze w skali używania, ale nie oddziaływania na zdrowie, bo one także są właśnie niebezpieczne, szkodliwe produkty. Stąd chciałabym się zapytać, czy Ministerstwo Zdrowia planuje podczas tej nowelizacji ustawy również objęcie różnymi obostrzyniami saszetki nikotynowe i snus, czyli woreczki tytoniowe. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo. Proszę o udzielenie odpowiedzi podsekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia, pana ministra Marka Kosa. Pani marszałek, Wysoka Izbo. Szanowni Państwo, od razu na szybko odpowiem, snusy są zakazane, natomiast jeżeli chodzi o saszetki nikotynowe, to jak najbardziej będą one także objęte tymi zakazami, które planujemy. Natomiast chciałem rozwinąć, mając taką możliwość, temat związany z nikotynizmem, jako takim zastosowaniem produktów, które zawierają nikotynę. To nie chodzi tylko o papierosy, używanie tytoniu, ale także nikotyny, same nikotyny, syntetyczne nikotyny. Mało osób, niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, jak jest to ważny problem, jak dużego rodzaju problemem jest to właśnie uzależnienia. Jest to uzależnienie, o którym młodzież często, także w wieku lat 10-12 w ogóle nie myśli, że poprzez stosowanie tych używek, stosowanie tych czasami smakowo, w cudzysłowie fajnych rzeczy, mogą ulec po prostu uzależnieniu. Mogą mieć problem związany z tym, że ta nikotyna będzie powodowała, że będą potrzebowali jej stale. Stąd też potrzeba podjęcia nie tylko działań, które ograniczają ten proceder, używanie tych wyrobów, jak również całą działalność etulgacyjną, jak jest to niebezpieczne, z czym się to wiąże, czym jest po prostu uzależnienie. A jak jest to duży problem, to także stwierdziła to Komisja Europejska, gdyż dane Komisji Europejskiej wskazują, że w ostatnich latach wielkość sprzedaży chociażby, chociażby samych podgrzewanych wyrobów tytoniowych na poziomie całej Unii Europejskiej wzrosła o 2 tysiące 9 procent. Tu powtórzę, jest to 2 tysiące 9 procent wzrostu sprzedaży chociażby podgrzewanych wyrobów tytoniowych na przestrzeni ostatnich kilku lat. To świadczy po prostu o skali tego problemu, bo są i używki związane typowo z tytoniem podgrzewacze, czy też te zapachowe urządzenia, które zawierają nikotynę i są urządzeniami, które mają po prostu odpowiedni pewien smak. Także zagrożeń dla młodzieży jest bardzo dużo i nie zdają mi sobie sprawę z bardzo prostej rzeczy. Z tego, że gdy wpadną siadła uzależnienia, wyrwać się z tego jest bardzo trudno, gdyż jest to takie samo uzależnienie jak od alkoholu, takie samo uzależnienie jak od narkotyków, czy innych środków. Uzależnienie od nikotyny jest bardzo, bardzo silnym uzależnieniem, stąd też nasze działania komunistyczne zdrowia podejmujemy także w tym kierunku, by młodzież, dzieci, szczególnie młodzież właśnie edukować. Dziękuję bardzo.