Adrian Witczak domaga się parku narodowego dla lasów spalskich

Teraz bardzo proszę, przystępujemy do kolejnego pytania. Dotyczy ono wyłączenia najcenniejszych obszarów leśnych z wycinki i zwiększenia powierzchni parków narodowych. Jest ono skierowane do ministra klimatu i środowiska. W jej imieniu będzie odpowiadał podsekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska pan Mikołaj Dorożała. Jako pierwszy głos zabierze pan poseł Adrian Witczak. Szanowny panie marszałku, szanowny panie ministrze. Poziom lesistości województwa łódzkiego wynosi około 21% i jest najmniejszy spośród wszystkich województw naszego kraju. Przy średniej ogólnopolskiej lesistości wynoszącej około 30% województwo łódzkie wypada bardzo niekorzystnie. Warto również zwrócić uwagę, że województwo łódzkie jest obecnie największym w Polsce obszarem bez jakiegokolwiek obiektu o statusie parku narodowego. Jednocześnie eksperci wskazują na lasy spalskie w Dolinie Pilicy jako miejsce, gdzie podobny obiekt powinien powstać. Miejsce to reprezentują żyzne siedliska lasów i lasów mieszanych z dużym udziałem grądów, olsów i łęgów. Znajduje się tam wciąż wiele stanowisk zagrożonej świetlistej Dąbrowy. Dodać należy do tego, że to miejsca województwa łódzkiego takie jak Radomsko, Skierniewice, Bełchatów, Piotrków Trybunalski, Tomaszów Mazowiecki, Rawa Mazowiecka czy Opoczno należą do miast o najgorszej jakości powietrza w Polsce ze względu na poziom stężenia pyłu PM10 czy największą liczbę dni z przekroczeniem dobowego, dopuszczalnego poziomu pyłu PM10. Strony koalicji rządowej zobowiązały się do zdecydowanych działań na rzecz poprawy poziomu ochrony polskich lasów i powietrza, w tym wyłączenia części najcenniejszych obszarów leśnych z wycinki, zwiększenia powierzchni parków narodowych czy walki ze smogiem, m.in. poprzez przyspieszenie procesu wymiany źródeł ciepła oraz termomodernizacji czy wprowadzania niezbędnych zmian w programie Czyste Powietrze. W związku z powyższym zwracam się do pana ministra z pytaniem, czy w budżecie na 2024 rok zabezpieczono środki finansowe na ochronę najcenniejszych obszarów leśnych przed wycinką, w tym tworzenie na około miast leśnych stref buforowych, które mogłyby podlegać wyłączeniu z wycinki, jak również czy w budżecie na 2024 rok zabezpieczono środki finansowe na zwiększenie powierzchni parków narodowych poprzez zwiększenie ilości parków, w tym ustanowienie parku narodowego w województwie łódzkim obejmującego lasy spalskie w Dolinie Pilic. Dziękuję bardzo. Zapraszam na mównicę pana Mikołaja Dorożałę, podsekretarza Stanów Ministerstwi Klimatu i Środowiska. Panie Marszałku, Szanowne Panie i Panowie Posłowie. Odpowiadając na pytanie pana posła, chciałem potwierdzić, że jednym z nadrzędnych elementów naszego planu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska jest poprawa i praktycznie trzeba to nazwać po imieniu zaczęcie prowadzenia zrównoważonej polityki leśnej w Polsce. Ten temat jest dosyć rozległy, Szanowni Państwo, mówimy tutaj o parkach narodowych, mówimy o lasach, więc tych wątków jest kilka czy kilkanaście w zasadzie, jak sobie na to spojrzymy. My patrzymy na to w dwóch perspektywach. Z jednej strony w takiej perspektywie krótkofalowej i z drugiej strony w perspektywie długofalowej, strategicznej. W perspektywie długofalowej, to o czym mówił pan poseł, województwo łódzkie jest bardzo bliskie też mojemu sercu, przyglądaliśmy się dziesięciu lokalizacjom. To są miejsca, które wspólnie z ekspertami, przyrodnikami, naukowcami, także stroną społeczną przygotowaliśmy takie tak zwane małe moratorium, czyli taką decyzję pani minister klimatu i środowiska dla dziesięciu najcenniejszych lokalizacji w Polsce, gdzie ograniczamy bądź wyłączamy wycinki. To jest bardzo ważne, bo ta dywersyfikacja słowna jest istotna. W części z tych miejsc to jest wyłączenie, w części z tych miejsc to jest ograniczenie. To jest chirurgicznie przemyślane, dokładnie, punktowo, tak, aby chronić najcenniejsze drzewostany, aby chronić te miejsca, które mają najistotniejsze znaczenie pod kątem, to o czym powiedział pan poseł Łęgi, Olsy, wszystkie te miejsca, które mają istotny wpływ na przykład dla retencji wody. Bardzo bliski temat również dla województwa łódzkiego, także dla wielkopolskiego, mazowieckiego, całego centralnego pasa Polski, który z tego wieje. Tych miejsc, które wybraliśmy jest dziesięć, to jest między innymi Puszcza Borecka, Puszcza Romińska, jeśli chodzi o województwo warmińsko-mazurskie, Puszcza Knyszyńska na Podlasiu, także lasy Iwonicza-Zdrój na Podkarpaciu, bardzo cenne lasy uzdrowiskowe, ale także lasy koło Trójmiasta, czy lasy pod Wrocławiem. Szanowni Państwo, ta dywersyfikacja nie jest przypadkowa, bo mamy tutaj ogromne skupiska ludności, mieszkańców miast, którzy korzystają, tysiące ludzi, którzy korzystają na co dzień z tych lokalizacji i tak na dobrą sprawę, jak spojrzymy sobie na ten dokument, który przygotowaliśmy, to jest troszkę powyżej 1% miejsc, które nie są na razie jeszcze w całości wyłączone, ale częściowo ograniczone. Więc to jest dosyć istotne w kontekście tego, o czym mówi nasz rząd i w kontekście tego, o czym mówiło się też w kampanii wyborczej, czyli tych 20%, które chcielibyśmy w Polsce chronić, 20% obszarów leśnych, które miałyby podlegać tej ścisłej ochronie. To jest ten wątek, o którym powiedziałem na początku, który dotyczy tego długofalowego podejścia, tej długiej strategii. W tym celu my już pracujemy nad tym pierwszym etapem, pracowaliśmy nad pierwszym etapem, pracujemy nad drugim etapem obecnie. Będzie przygotowana też taka specjalna, specjalny formularz na stronie Ministerstwa Klimatu i Środowiska, gdzie mieszkańcy będą mogli również zgłaszać też te miejsca, gdzie chcieliby, aby ten las był lepiej chroniony. My to będziemy analizować. I to jest też część tej długofalowej strategii, na którą pracujemy wspólnie z panią minister, a propos okrągłego stołu leśnego. I tu chciałem państwa uspokoić i powiedzieć, że te prace już się zaczęły. Ten okrągły stół chcielibyśmy, taki jest plan, aby odbył się prawdopodobnie w marcu. To będzie idealne miejsce, gdzie chcielibyśmy zaprosić wszystkich przedstawicieli strony społecznej, NGO-sów, naukowców, ale także na przykład zakłady usług leśnych. Ja wczoraj odbyłem takie spotkanie z przedstawicielami zakładów usług leśnych w Generalnej Dyrekcji Lasów Państwowych, wspólnie z Nową Dyrekcją Lasów Państwowych. Szanowni państwo, i to było pierwsze takie spotkanie, bo poprzedni rząd nie znalazł na takie spotkanie czasu. My się spotkaliśmy z przedstawicielami tego sektora. Tam jest, szanowni państwo, kilka istotnych wątków, jak chociażby to, że ponad 25 osób straciło życie w zeszłym roku, pracując właśnie w tych zakładach usług leśnych. Więc jakby ta przestrzeń w ogóle wymaga jakiegoś ustrukturyzowania i o tym na pewno też chcielibyśmy rozmawiać i nad tym pracować. Szanowni państwo, ten okrągły stół to będzie miejsce, gdzie chcemy zaprosić wszystkich zainteresowanych tym tematem dotyczącym polskich lasów. Polskie lasy wymagają systemowej ochrony, wymagają zrównoważonej polityki, która przez ostatnie lata nie była prowadzona. Widzimy to na każdym kroku po tych kilku tygodniach, odkąd pracujemy w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. I te systemowe rozwiązania są absolutnie fundamentalną kwestią dla nas pod kątem tego, co chcemy zrobić i jak chcemy zrobić właśnie w oparciu o dialog. Jeśli chodzi o parki narodowe, pan poseł również pytał o ten wątek. Województwo łódzkie nie ma ni jednego parku narodowego, ale na przykład województwo warmińsko-mazurskie również, które jest, można powiedzieć, też bardzo zalesionym miejscem, bardzo popularnym też turystycznie. Chcielibyśmy też nad tym pracować. Są pewne inicjatywy. Są już samorządy w Polsce. Wiecie państwo, jak wygląda ustawa, to mój apel też do pań i panów posłów pod kątem właśnie prac, które będą pewnie niezbędne w niedalekiej przyszłości nad ustawą o lasach. My dzisiaj mamy już samorządy w Polsce, które chcą parku narodowego. Te rozmowy powoli się zaczynają. Zaczynamy nad tym pracować, ale też chciałem podkreślić, że będziemy pracować nad takimi rozwiązaniami systemowymi, które pozwolą na pełną partycypację. Nasza wizyta ostatnio w Puszczy Białowieskiej z panią minister sprowadzała się do tego, że spotkaliśmy się ze wszystkimi. Ze stroną społeczną, z leśnikami, z wszystkimi, którzy są zainteresowani tym tematem, również z samorządowcami. Więc ta praca musi być oparta o dialog. Będziemy szukać instrumentów finansowych. Chcemy tworzyć nowe parki narodowe w Polsce. Chcemy zadbać o polskie lasy w sposób zrównoważony, aby społeczeństwo mogło decydować o tym, jak będzie wyglądał ich las w najbliższej okolicy. Bardzo dziękuję. Bardzo dziękuję i zapraszam na mównicę, panią poseł Agnieszkę Hanajczyk. Panie marszałku, panie ministrze, wysoka izbo. Aż 33 z 50 najbardziej zanieczyszczonych miast Europy to miasta polskie. W tym 5 z regionu łódzkiego. Mówiąc o lasach, oczywiście, że pamiętamy, iż ewidentnym problemem są stare kotły, paleniska, służące jako źródło ogrzewania domów i mieszkań. Gdy nie ma lasów, albo ich brakuje, albo są wycinane, szczególnie powinniśmy dbać o ochronę środowiska w inny sposób. Na przykład programem wymiany kopciuchów w czyste powietrze. Ale ten program ma poważne problemy. Beneficjenci, którym obiecano przelewy na początku grudnia, nadal są bez pieniędzy. Mówi się co najmniej o setkach milionów opóźnień. Rząd PiS bawił się prezentami na kredyt, ale do tysięcy Polaków te pieniądze nie dotarły. Czy Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska wypłaci środki z programu Czyste Powietrze, które powinien wypłacić jeszcze w 2023 roku? Samorządy zwracają także uwagę na zbyt sztywne wytyczne, ograniczające liczbę potencjalnych beneficjentów programu Ciepłe Mieszkanie. Problematyczna jest także formuła prefinansowania wymiany kopciuchów dla osób najuboższych. Kiedy można spodziewać się aktualizacji programu? Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo, pani poseł. I ponownie prosimy pana Mikołaja Dorożałę, podsekretarza stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. Panie Marszałku, Panie i Panowie Pasłowie, Szanowna Pani Poseł, odpowiadając na to pytanie, w zasadzie można powiedzieć, że sprowadza się do pewnego podsumowania. Otóż wszystkie te problemy biorą się z pewnych zaniedbań, które pojawiły się w ostatnich latach. Między innymi braku środków z KPO, ale także problemów z programem FENIX. Mówi się o takiej zapaści około 300 mln zł. To jest ogromna dziura, która się pojawiła, natomiast te pieniądze będą. Przy okazji uruchomienia środków z KPO ta dziura zostanie zasypana. Te kilkanaście tysięcy, bo mówimy o kilkunastu tysiącach, o takiej kwocie wniosków zostanie zrealizowanych. Takie jest zapewnienie ze strony naszego ministerstwa. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję.