Koalicja Obywatelska: Tracz o ustawie o żywieniu ekologicznym

00:00 Panią minister Małgorzatę Gromacką, więc pytanie pani poseł Małgorzata Tracz, 00:07 Klub Parlamentarny Koalicji Obywatelskiej w sprawie żywności ekologicznej i żywieniu zbiorowym 00:12 do ministra rolnictwa i rozwoju wsi, a odpowie sekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju Rolnictwa i Wsi, 00:20 pani minister Małgorzata Gromacka. Bardzo proszę pani poseł. 00:24 Pani marszałek, wysoka izbo, pani minister, bardzo cieszą mnie prace 00:28 ministerstwa rolnictwa i rozwoju wsi nad projektem ustawy o żywieniu zbiorowym z udziałem żywności ekologicznej. 00:35 Jego celem jest pełniejsze wykorzystanie potencjału produktów ekologicznych w szkołach, przedszkolach, 00:41 szpitalach, stołówkach pracowniczych, a także obiektach hotelarskich i gastronomicznych. 00:47 Idea jest bardzo słuszna, dobra zarówno dla rolników ekologicznych, którzy będą mieli stabilne rynki zbytu swoich produktów, 00:55 jak i dobra dla zdrowia konsumentów i konsumentek. 00:59 Wiem, że projekt jest już po uzgodnieniach międzyresortowych i konsultacjach publicznych. 01:04 Trwają prace nad skierowaniem go na posiedzenie stałego komitetu Rady Ministrów. 01:10 I tu moje konkretne pytania do pani minister. 01:13 Po pierwsze, w jaki sposób projekt wpisuje się w cele polityki rolnej dotyczące rozwoju rolnictwa ekologicznego 01:20 oraz zwiększenia udziału żywności ekologicznej w rynku krajowym, 01:24 a także jak wpisuje się w realizację unijnych strategii takich jak od pola do stołu. 01:30 Drugie pytanie, jaki minimalny udział żywności ekologicznej w zakupach zakładów żywienia zbiorowego 01:37 przewiduje projekt ustawy na kolejnych etapach wdrażania tej reformy 01:41 oraz jak będzie się to kształtowało w przyszłości w takim szerszym horyzoncie czasowym. 01:47 I trzecia kwestia dotyczy oznakowania. 01:50 Jak będzie funkcjonował system oznakowania zakładów żywienia zbiorowego? 01:55 W jaki sposób ma on zachęcać podmioty do stopniowego zwiększenia udziału żywności ekologicznej? 02:02 To ważne, by ten słuszny projekt na stałe zmienił system żywienia w publicznych placówkach, 02:07 a także w restauracjach i hotelach. 02:11 To dobre dla naszego zdrowia i dobre dla rozwoju rolnictwa ekologicznego w Polsce. 02:16 Dziękuję. 02:17 Dziękuję pani poseł. 02:19 I o udzielenie odpowiedzi poproszę sekretarza stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 02:23 panią minister Małgorzatę Gromacką. Bardzo proszę pani minister. 02:26 Pani marszałek, wysoka izbo. 02:29 Produkcja oraz wprowadzanie do obrotu żywności ekologicznej 02:33 są regulowane rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady Europejskiej 02:39 w sprawie produkcji ekologicznej i oznakowania produktów ekologicznych. 02:42 Należy tu podkreślić, że wzrasta areał upraw, 02:46 ale również wzrasta liczba certyfikowanych gospodarstw rolnych w Polsce. 02:50 Co nas bardzo cieszy, bo to jest produkcja wysokiej jakości żywności. 02:55 To jest produkcja zdrowej żywności, która gości na stołach Polek i Polaków. 03:00 I w latach od 2024 roku względem 2023 roku produkcja ekologiczna wzrosła o niecałe 9%. 03:09 Natomiast już od 2024 do 2025 roku uprawy wzrosły o 9,4% względem roku 2024. 03:21 I w tej chwili areał to jest już 756 tys. hektarów. 03:26 I tu należy podkreślić, że często pojawiają się informacje, 03:29 że to są użytki zielone, że często certyfikowane są użytki zielone 03:33 ze względu na gospodarstwa prowadzony m.in. przez osoby starsze 03:38 i tutaj należy podkreślić, że tak w Polsce nie jest. 03:42 W innych krajach europejskich również. 03:44 Natomiast polscy rolnicy kładą oczywiście nacisk na budowanie konkurencyjności, 03:50 na skracanie łańcucha dostaw, ale produkcję przede wszystkim zdrowej żywności. 03:55 I dominujące jeżeli chodzi o uprawy są uprawy sadownicze, 04:01 szczególnie jabłka, są uprawy zbóż, ale są również uprawy krzewów jagodowych, 04:06 owoców jagodowych w znacznej mierze. 04:10 I te gospodarstwa są certyfikowane. 04:14 Trwałe użytki zielone w Polsce to niespełna 20% areału ekologicznego. 04:20 Są coraz lepiej wykorzystywane np. jeżeli chodzi o produkcję miodu 04:25 dla pszczół miododajnych. 04:27 Znaczny wzrost obserwujemy również w ekologicznej produkcji drobiarskiej, 04:33 a również w produkcji zwierzęcej. 04:36 Natomiast szanowni państwo, to też jest kwestia, tak jak powiedziałam wcześniej, 04:41 budowania polityki państwa w kierunku wzmacniania konkurencyjności. 04:47 Wiemy, że tą konkurencyjność możemy budować na bazie wysokiej jakości żywności, 04:53 którą produkują polscy rolnicy. 04:56 I to jest również wpisywanie się w politykę naszego państwa, 05:01 ale również w politykę zakupową. 05:03 Bo należy tu podkreślić, że ustawa, o której wspomniała pani posłanka, 05:07 jest ustawą, która ma na celu właśnie skracanie łańcucha dostaw. 05:11 Ma na celu wprowadzanie wysokiej jakości żywności ekologicznej 05:15 do stołówek, do miejsc zbiorowego żywienia. 05:20 I to państwo polskie powinno umożliwić. 05:22 Do tej pory nie było możliwości certyfikowania takich miejsc. 05:26 Dlatego też Unia Europejska umożliwiła stosowanie przepisów krajowych, 05:31 formułowanie przepisów krajowych, aby takie miejsca zbiorowego żywienia 05:36 mogły się właśnie tym chwalić, mogły eksponować, 05:39 że wykonują swoje potrawy, wykonują swoje dania właśnie na bazie produktów ekologicznych. 05:46 Dlatego też taką możliwość wprowadzamy. 05:49 Jesteśmy tuż przed wniesieniem tej ustawy na Komitet Stały Rady Ministrów 05:55 i należy tu powiedzieć, że takie miejsca będą oczywiście oznakowane. 06:00 Między innymi takim znakiem, szanowni państwo, jeżeli dany punkt zbiorowego żywienia 06:09 będzie miał od 90 do 100% produktów ekologicznych, 06:14 które będą, mam nadzieję, kupowane od polskiego rolnika, 06:19 który produkuje w niedalekiej odległości, 06:22 to wówczas będzie taki znak i będą również odznaka srebrna, 06:27 co najmniej 50% takich produktów, lecz nie mniej niż 90%, 06:32 brązowy co najmniej 20%, lecz nie mniej niż 50%. 06:36 Ja uważam, że taką żywność należy premiować. 06:39 My słyniemy, jeżeli chodzi o eksport żywności ekologiczną, 06:43 również do krajów Ameryki Północnej, ale również głównym kierunkiem eksportowym 06:48 są kraje europejskie, co poświadczają również zakłady przetwórcze. 06:53 Na przykład ostatnio wizytowałam zakład przetwórczy w Opolu Lubelskim, 06:57 którym głównym kierunkiem eksportowym są Niemcy. 07:00 I na przykład mają zawarte umowy na eksport dotyczące produkcji musów owocowych 07:07 produkowanych przez polskie gospodarstwa rolne w najbliższej okolicy. 07:12 I to właśnie taka polityka państwa powinna być, 07:17 żebyśmy byli konkurencyjni i żeby ta nasza żywność badana w innych krajach 07:22 była w 100% certyfikowana. 07:25 Dlatego też temu służyć ma ta ustawa. 07:29 A państwo polskie ma budować taką politykę, żeby deregulować kwestie produkcji ekologicznej, 07:35 żeby pomagać rolnikom, ekologom w temacie tej właśnie produkcji. 07:40 Także takie regulacje będziemy wprowadzać i będziemy oczywiście premiować 07:46 i chcemy, żeby te miejsca zbiorowego żywienia gościły również w żłobkach, 07:51 gościły również w szkołach. 07:53 Dlatego też budujemy kolejne działania. Dziękuję bardzo. 07:58 Dziękuję bardzo. 08:00 Ja chciałam tylko zwrócić uwagę. 08:02 Panie pośle, jak pan się odwraca, jak pan mówi, to nie znaczy, że ja tego nie słyszę. 08:07 Naprawdę przeszkadza. Ja tylko zwracam uwagę. 08:09 Bardzo proszę mnie nie przeszkadzać w trakcie odpowiedzi czy zadawania pytań. 08:14 Pytanie dodatkowe zada pani poseł Katarzyna Królak. Bardzo proszę pani poseł. 08:19 Pani marszałek, panie minister, panie ministrze, wysoka izbo. 08:23 Jest takie piękne polskie powiedzenie, że każda sroka swój ogon chwali. 08:29 Ja jestem posłanką z Warmii i Mazur. Mamy dosyć dużo gospodarstw ekologicznych. 08:33 Panie minister, czy projekt zakłada preferencje dla lokalnych i regionalnych dostawców? 08:37 Poniesienie do krótkich łańcuchów dostaw, w szczególności rolników ekologicznych 08:41 i grup producentów z danego powiatu, z danego subregionu czy z danego regionu. 08:46 Tak, żebyśmy mogli promować się nie tylko na skalę krajową, 08:50 ale również na skalę nawet powiatową. 08:52 W związku z tym drugie pytanie. 08:55 Jakie obowiązki informacyjne i sprawozdawcze zostaną nałożone na zakłady żywienia zbiorowego 09:00 oraz jak będzie prowadzony centralny wykaz podmiotów 09:03 faktycznie stosujących żywność ekologiczną zgodnie z ustawą? Dziękuję. 09:08 Dziękuję bardzo i poproszę o udzielanie odpowiedzi panią minister Małgorzatę Gramacką. 09:14 Bardzo proszę, pani minister. 09:19 Szanowna pani marszałek, wysoka izbo. 09:22 Oczywiście czynimy wszelkie starania, żeby deregulować kwestie dotyczące produkcji ekologicznej. 09:29 W tym nastąpiło rozporządzeniem ministra rolnictwa i rozwoju wsi. 09:34 Zniesienie konieczności obowiązku również formułowania i delegowania planu działalności, 09:41 pięcioletniego planu działalności ekologicznej. 09:44 Ale to też jest kwestia skracania łańcucha dostaw, o czym wspomniała pani posłanka. 09:49 I te regulacje, ta ustawa, ale również wniesienie postulatu ujęcia żywności ekologicznej, 09:56 która jest produkowana przez polskich rolników w polityce zakupowej państwa. 10:00 Ma to powodować również tzw. local content. 10:04 Czyli te produkty powinny trafiać do właśnie miejsca zbiorowego żywienia. 10:11 Powinny być zakupowane przez lokalnych przetwórców, tak aby skracać łańcuchy i premiować tą żywność. 10:20 I tutaj ta polityka państwa powinna być skierowana na skracanie łańcucha dostaw. 10:25 Ponieważ jeżeli ominiemy poszczególna ogniwa tych łańcuchów dostaw, to ta żywność również będzie droższa. 10:33 Ta żywność będzie kontraktowana. 10:35 I raczej przez ostatnie lata należy podkreślić, że żywność produkowana ekologicznie stabilizuje się, jeżeli chodzi o rynek zbytu. 10:45 Że tu nie ma problemu z rynkiem zbytu. 10:49 Te ceny utrzymują się, jeżeli są nawet mniejsze bądź zniżkowe, to zapewniają one opłacalność gospodarstwom rolnym. 11:00 Więc uważam, że w tym kierunku, jeżeli chodzi o produkcję ekologiczną, powinniśmy pójść. 11:06 Jeżeli chodzi o obowiązki sprawozdawcze, obowiązki nakładane przez państwo, 11:12 to oczywiście Główny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych będzie przeprowadzał tego typu kontrole w takich punktach zbiorowego żywienia. 11:21 Bo będzie musiało być to oczywiście weryfikowane, sprawozdawane i będzie publikowana również lista miejsc zbiorowego żywienia z udziałem żywności ekologicznej. 11:33 Natomiast tak jak powiedziałam wcześniej, chcemy deregulować kwestie również produkcji ekologicznej. 11:39 Pani Główna Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych sformułowała również wytyczne dla wojewódzkich inspektoratów w zakresie kontroli produkcji ekologicznej i tzw. zniosy. 11:52 Czyli jeżeli ktoś stosuje środki ochrony roślin na działce sąsiadującej i np. wiatr spowoduje, że część tego oprysku jednak będzie nieopatrznie na działce ekologicznej, 12:05 nie spowoduje to konsekwencji, jeżeli było to niezamierzone. 12:09 Czyli trzeba po prostu w tych kwestiach pomagać i premiować tą żywność ekologiczną. 12:15 Również polityka Unii Europejskiej na przyszły okres wskazuje premię dla produkcji ekologicznej. Dziękuję bardzo.