PiS: GITD w finansowej zapaści

00:00 Kolejne pytanie skierowane jest do ministra infrastruktury. 00:03 W jego imieniu będzie odpowiadał obecny na sali pan minister Stanisław Bukowiec. 00:07 Jako pierwszy głos zadaje pan poseł Grzegorz Puda, a drugi pan poseł Jarosław Krajewski. 00:13 Bardzo proszę. 00:17 Dziękuję bardzo. 00:19 Dziękuję bardzo szanowny panie marszałku, wysoka izbo. 00:22 Otóż nasze pytanie dotyczy sytuacji, w której okręt tonie, a szalupy brak. 00:28 Tak szanowni państwo, wielki paraliż w Generalnej Inspekcji Transportu Drogowego, 00:34 brak finansowania doprowadził do tego, że funkcjonuje w ramach zapaści finansowej 00:40 instytucja, szanowni państwo, w której, warto posłuchać, samochody rdzewieją na parkingu, 00:46 ponieważ nie ma środków, ani sił, aby je uruchomić. 00:49 Nowe środki, które zostały przekazane z środków unijnych, nie zostają wykorzystane. 00:54 A pracownicy, szanowni państwo, przez to, że ta zapaść się poszerza, 00:59 zapewnili, że dwukrotnie w tym roku, w maju i w czerwcu, nie pojawią się w pracy. 01:04 Co istotne, to jest wyraz protestu wobec działań obecnego ministra infrastruktury, 01:10 który zamiast realizować ustawowe cele, zamiast działać na rzecz Generalnej Inspekcji Transportu Drogowego, 01:17 doprowadził do sytuacji, w której ci pracownicy nie mają wypłacanych w pełni swoich pensji. 01:23 Kuriozalna sytuacja. Po drugie, szanowni państwo, gdyby minister chciał, to oczywiście 01:28 mógłby nadążyć za tym światem i rozpocząć jakieś działania naprawcze. Nie, nie, nie, szanowni państwo. 01:34 Obecny tu minister, który za to odpowiada, prowadzi działania, które na celu mają, uwaga, 01:40 szykanowanie krokodylka TIR-ka. 01:42 Największa sprawa, szanowni państwo, w obecnym państwie polskim, to jest ściganie ludzi odpowiedzialnych za to, 01:49 że doprowadzili do sytuacji, w której szkolenia, zwiększenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, 01:54 zwiększenia świadomości przede wszystkim dzieci mają być zabronione. 01:59 Co istotne, szanowni państwo, sam pan minister w sprawozdaniu 2024 roku 02:05 mówi o tym, że te działania są dobre, bo przecież chwali się tym 02:08 w sprawozdaniu bezpieczeństwa ruchu drogowego. I takie 02:11 informacje do nas docierają, więc to jest główny podejrzany, szanowni państwo, 02:16 aresztować krokodylka TIR-ka. Oprócz tego mamy dla pana ministra informacje, że są 02:21 dobre materiały, informacje, które były 02:24 dzieciom przekazywane, również gadżety, które 02:26 mają zwiększyć bezpieczeństwo. Pytanie jest proste, panie ministrze, 02:29 w czym interesie pan działa? Dziękuję bardzo. 02:31 Bardzo dziękuję. Pan minister Stanisław Bukowiec. 02:47 Panie marszałku, wysoka izbo, pan poseł odtworzył tutaj jakiś teatrzyk, 02:56 tylko aktor słaby. Wszystko to, co pan powiedział we wstępie o sytuacji 03:04 Inspekcji Transportu Drogowego jest po prostu nieprawdą. 03:07 I bardzo proszę, żeby nie wprowadzał pan nieprawdziwych informacji, 03:13 które mogą wywoływać wrażenie, że ta formacja działa nieprawidłowo. 03:21 Otóż Inspekcja Transportu Drogowego realizuje codziennie swoje obowiązki. 03:28 Funkcjonariusze, inspektorzy, którzy działają zarówno w Głównym Inspektoracie 03:32 Transportu Drogowego, jak i w Wojewódzkich Inspektorach Transportu Drogowego 03:36 realizują swoje ustawowe obowiązki na drogach. 03:41 I chciałbym w tym momencie podziękować wszystkim inspektorom 03:47 Transportu Drogowego za ich codzienną służbę, za ich codzienną pracę. 03:54 Szanowni Państwo, Główny Inspektor Transportu Drogowego w latach 2022-2023 04:00 realizował projekt pod nazwą Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka. 04:04 W ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 04:10 o wartości 7,5 mln zł z dofinansowaniem z Unią Europejską na poziomie 6,3 mln zł. 04:17 Głównym celem projektu było propagowanie zasad bezpieczeństwa 04:20 oraz kształtowanie właściwych wzorców zachowania się najmłodszych uczestników 04:24 ruchu drogowego oraz wzrost bezpieczeństwa niechronionych uczestników ruchu drogowego. 04:29 Dofinansowanie projektu ze środków Unii Europejskiej zawsze wiąże się 04:33 ze szczegółową kontrolą celowości, zasadności i kwalifikowalności 04:38 realizowanych przez daną jednostkę wydatków. 04:41 M.in. z tego względu w roku 2024 w GITD przeprowadzony został audyt wewnętrzny 04:48 dotyczący wykonania i finansowania akcji promocyjnych, 04:52 w szczególności celowości wydatkowania środków na akcje promocyjne 04:56 realizowane przez Główny Inspektorat Transportu Drogowego w latach 04:59 od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2023 r. 05:07 W wyniku przeprowadzenia wyżej wymienionego zadania audytowego stwierdzono m.in., 05:12 że promocja przez edukację kierowana do dzieci i młodzieży nie wpisuje się 05:17 w cele ustawowe i zadania, dla których powołano Inspekcję Transportu Drogowego. 05:24 Wysoce wątpliwym jest działanie regulatora rynku, jakim jest GITD, 05:28 w sferze edukacyjnej, gdyż GITD nie zostało powołane do inicjowania 05:33 działalności edukacyjnej w sferze bezpieczeństwa ruchu drogowego. 05:37 Narodowy Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego na lata 2021–2030, 05:44 w którym określono priorytety i kierunki działań na rzecz poprawy 05:47 bezpieczeństwa ruchu drogowego, nie wyszczególnia działania 05:51 polegającego na edukacji dzieci przez GITD. 05:54 Dokument przyjęty przez poprzedni rząd. 05:58 Mając na uwadze wyniki przeprowadzonego audytu 3 września 2024 r., 06:03 ówczesny Główny Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił 06:06 Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych o naruszeniu 06:09 dyscypliny finansów publicznych w dokonanych wydatkach 06:13 w ramach projektu Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka, 06:16 zarzucając poprzedniemu kierownictwu GITD niezgodność 06:20 z zakresu projektu z celem i zadaniami ustawowymi 06:23 Inspekcji Transportu Drogowego, brak odniesienia przedmiotu 06:26 projektu do ustawowych zadań jednostki dokonującej wydatku. 06:31 Stwierdzone nieprawidłowości oszacowano na łączną kwotę 06:35 5 mln 400 tys. zł. Wskazać należy, że w czerwcu 2024 r. 06:42 rozpoczął się 5-letni okres trwałości tego projektu, 06:45 co oznacza, że GITD zobowiązany jest do realizacji działań, 06:50 do których zobowiązało się w ramach umowy o dofinansowanie 06:53 projektu ze środków unijnych. Tym niemniej, mając na uwadze 06:57 wyniki przeprowadzonego audytu wewnętrznego, zmodyfikowano 07:00 sposób realizacji tych działań tak, aby zapewnić zgodność 07:03 z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa. 07:06 Przykładowo, realizacja lekcji BRD jest prowadzona na minimalnym, 07:10 akceptowalnym do utrzymania trwałości projektu poziomie 07:12 wyłącznie w formule online. Wynika to wprost z zalecenia 07:16 audytowego, w którym wskazano, że działania o charakterze 07:20 informacyjno-promocyjnym należy ograniczyć do niezbędnego 07:23 minimum i realizować w formie dopuszczonej wyłącznie w taki 07:26 sposób, by ich istota była spójna z celem i zadaniami, 07:30 dla których utworzono ITD. Działania te winny być skierowane 07:34 do klientów, inspekcji i organów administracji rządowej. 07:38 Aktywność pracowników GITD w sferze prowadzenia działań 07:40 promocyjno-edukacyjnych należy ograniczyć do niezbędnego 07:43 minimum, którego miarą są uwarunkowania dotyczące trwałości 07:46 projektu finansowanego ze środków unijnych. 07:49 Szanowni Państwo, chciałbym zapewnić, że w żadnym aspekcie 07:52 nie neguję potrzeby prowadzenia szerokich działań edukacyjnych 07:55 wśród dzieci i młodzieży w zakresie podnoszenia świadomości 07:58 dotyczącej zagrożeń w ruchu drogowym czy promujących 08:01 bezpieczeństwo w ruchu i transporcie drogowym. Wręcz 08:04 przeciwnie, uważam, że jest to właściwa ścieżka do osiągnięcia 08:07 celu wizji zero. To jest zmniejszenie liczby wypadków i kolizji, 08:11 gdyż podstawą sukcesu jest zapewnienie wysokiego poziomu 08:14 świadomości uczestników ruchu drogowego, co ma najlepsze 08:18 efekty, gdy edukacja rozpocznie się na wczesnym etapie życia 08:21 obywatela. Tym niemniej działania w tym zakresie należy 08:24 podejmować zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami 08:26 prawa, a każdy wydatek instytucji państwowej powinien być 08:30 celowy i uzasadniony i mieć ścisły związek z ustawowymi 08:33 kompetencjami danego organu. Jest to bowiem istota zasady 08:37 legalizmu. W tym kontekście w pełni uzasadnione jest działanie 08:41 Głównego Inspektora Transportu Drogowego, który po wzięciu 08:44 informacji o wynikach zadania audytowego wskazujących na 08:47 istotne nieprawidłowości w wydatkowaniu środków na kwotę 08:50 ponad pięciu milionów złotych wystąpił do Rzecznika 08:53 Dyscypliny Finansów Publicznych o zbadanie sprawy. Postępowanie 08:56 o tym przedmiocie jest nadal prowadzone. Nadmienię tylko, 08:58 że Rzecznik odmówił szczęścia postępowania wyjaśniającego 09:01 co do 10 z 48 zakwestionowanych wydatków i zobowiązań na 09:06 kwotę niespełna 580 tysięcy złotych, co stanowi nieco ponad 09:11 10% kwoty łącznie z zawiadomienia, uznając, że doszło 09:14 do przedawnienia karalności w zakresie tych czynów. Jednakże 09:18 w odniesieniu do pozostałych wydatków wszczęto postępowanie 09:20 wyjaśniające, co oznacza, że istnieją podstawy do uznania, 09:24 że poprzednie kierownictwo GITD doprowadziło do realizacji 09:26 projektu, który nie mieścił się w ramach zadań tej instytucji 09:30 i sprawę należy dokładnie wyjaśnić. Podkreślam również, 09:33 że w momencie pozyskania przez Ministerstwo Infrastruktury 09:36 informacji o wątpliwościach dotyczących zasadności prowadzenia 09:39 przez GITD działań edukacyjno-promocyjnych podjęto 09:43 w resorcie działania legislacyjne zmierzające do uregulowania 09:45 w przepisach ustawy o transporcie drogowym w rozdadanie 09:48 inspekcji transportu drogowego. Dziękuję bardzo. 09:55 Szanowny Panie Marszałku, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. 09:58 Wszyscy się cieszą, mówi minister w rządzie Donalda Tuska. 10:02 I naprawdę myślę, że Polska, gdyby nie miała innych problemów, 10:06 to ta władza zapewnia trochę i grzysk dla obywateli. 10:10 I w tym momencie wzięli się za ściganie krokodyla Tilka. 10:13 No naprawdę szczęśliwy kraj, mlekiem i miodem płynący, 10:17 który nie ma żadnych innych problemów. I jeżeli nie potraficie 10:22 i szukacie dziury w całym, i chcecie w tym momencie ograniczać 10:26 działania edukacyjne na rzecz bezpieczeństwa ruchu drogowego, 10:30 to zastanówcie się, za co wam obywatele płacą. 10:34 Bo to jest naprawdę sprawa skandaliczna, ale nie na 20 sekund, 10:38 tylko na dużo dłuższą debatę na temat absurdów tej władzy. 10:42 Ale mam pytanie do Pana Ministra. Otóż zastępca rzecznika 10:45 dyscypliny finansów publicznych odmówił w 2024 roku 10:50 wszczęcia postępowania w tej sprawie, nie dopatrując się 10:53 naruszenia dyscypliny finansów publicznych w ramach projektu 10:56 Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tilka. Ale w grudniu 2025 roku 11:01 zmienił zdanie. I pytanie jest takie, czy Państwo naciskaliście 11:05 na tą decyzję i czym było to spowodowane? 11:09 Bo to jest naprawdę absurd i kompromitacja tej władzy. 11:13 Dziękuję bardzo. 11:15 Panie Marszałku, Wysoka Izbo. Chciałbym podkreślić jedną 11:27 zasadniczą sprawę. Jeżeli mówimy o działaniach w granicach prawa 11:32 i na podstawie prawa, to powinno to dotyczyć wszystkich. 11:36 Jeżeli chodzi o edukację, o propagowanie bezpieczeństwa 11:41 w ruchu drogowym, to są do tego powołane odpowiednie organy, 11:46 instytucje, jak Krajowa Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 11:49 choćby, która realizuje ustawowe zadania z tym związane. 11:53 Jeżeli podmioty, instytucje będą niezgodnie ze swoimi 12:00 zadaniami ustawowymi realizować inne zadania i wydatkować 12:04 środki niezgodnie ze swoimi zadaniami, to muszą liczyć się 12:08 z tym, że będą podlegać kontroli rzecznika dyscypliny finansów publicznych. 12:14 Normalna zasada, która powinna obowiązywać w państwie prawa 12:18 i ta zasada obowiązuje. Niech każdy podmiot, każda instytucja 12:23 realizuje te zadania, do których zostaje powołana. 12:26 Gdyby instytucja pod nazwą GITD miała w swoich przepisach 12:33 i w swoich zasadach właśnie realizację zadań edukacyjnych, 12:38 to nie byłoby żadnego problemu. Państwo po prostu o to nie zadbaliście. 12:42 Choćby nie wpisując do Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 12:48 na lata 2021-2030 podmiotu, który miałby realizować te zadania 12:53 w postaci GITD, nie zmieniliście w ustawie o inspekcji transportu drogowego 12:58 również tych zasad. Prosta rzecz. Nie dopatrzyliście tego 13:03 i teraz próbujecie w sposób prześmiewczy, w sposób trochę pseudo-zabawny 13:10 mówić o tym, że ktoś tutaj z nas, z rządu chce zamknąć, 13:19 zabronić edukacji dzieci i młodzieży. Wprost przeciwnie. 13:22 Rozwijamy edukację dzieci i młodzieży. Turnieje BRD rozwijają się. 13:26 W czerwcu mamy kolejne finały na szczeblu ogólnopolskim. 13:30 Finały turniejów BRD w poszczególnych województwach mają coraz więcej uczestników. 13:35 Realizujemy zadania związane z prewencją, z promocją. 13:40 Zamówiliśmy kaski dla wszystkich dzieci, które będą w tym roku 13:44 zdawać egzamin na kartę rowerową po to, żeby poprawiać bezpieczeństwo, 13:48 po to, żeby edukować, ale od tego jest Krajowa Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, 13:53 która realizuje te zadania. Dziękuję bardzo.