Lewica: Rzecznik praw ucznia obowiązkowy w szkołach

Dzień dobry, sobie to obniżymy tylko trochę, chodźcie tam, zmieścimy się, żebyśmy, tak ja się tylko wyciszę. Tak i może sobie obniżmy trochę mikrofony, bo będzie wam za wysoko, dobra. Dzień dobry Państwu, czy możemy, tak? Dzień dobry Państwu, ja się nazywam Kacper Nowicki, jestem fundatorem Fundacji Waria Poznania i mam zaszczyt otworzyć dzisiejszą konferencję prasową dotyczącą projektu ustawy o zmianie ustawy prawa oświatowej i niektórych innych ustaw. To jest druk bodajże 2449, rządowy projekt numer 222. Spotykamy się dzisiaj tutaj po kilku miesiącach bardzo długiej walki razem z Ministerstwem Edukacji Narodowej, razem z dziesiątkami organizacji pozarządowych, które walczyły o to, żebyśmy w końcu w Polsce mieli spójny system ochrony praw osób uczących się w polskich szkołach. Ta ustawa jest przede wszystkim o jednocześnie prawach uczniów i uczennic wszystkich polskich szkół, ale także o tym, aby rodzice wysyłając swoje dzieci do szkoły mieli takie przekonanie, że mogą liczyć na to, że ich dzieci będą w tej szkole bezpieczne i że nie tylko będą miały obowiązki, które od wielu lat są ściśle skatalogowane w polskim prawie oświatowym, ale także będą miały spójny system i katalog swoich praw. Jednocześnie ta ustawa wprowadza czterostopniowy system ochrony praw uczniowskich instytucjonalny. W każdej szkole zostanie powołany taki rzecznik. Wśród nauczycieli, także jednostki samorządu terytorialnego, gminy i powiaty będą mogły takich rzeczników powoływać. Przy każdym kuratorium oświaty taki rzecznik powstanie, a także w Ministerstwie Edukacji Narodowej pracować będzie osoba, która będzie krajowym rzecznikiem praw uczniowskich i będzie miała też zapewnione etaty prawnicze, które będą mogły wspierać jego działalność. To jest rządowy projekt ustawy i to jest niewyobrażalny sukces dla nas, dla organizacji takich jak Fundacja Waria Poznania, takich jak Stowarzyszenie Precedens, takich jak Kogutorium i takich jak masa innych organizacji, które funkcjonowały przez lata i wyręczały państwo w tym, żeby osoby wszystkie chodzące do polskich szkół czuły się w niej bezpieczne. Jesteśmy po etapie konsultacji społecznych w Ministerstwie Edukacji Narodowej, po też negocjacjach na Radzie Ministrów i udało nam się przyjąć bardzo dużą część naszych poprawek jako strony społecznej, naszego konsorcjum, kilku organizacji pozarządowych już na etapie tych konsultacji społecznych. Natomiast w tym momencie wchodzimy z tą ustawą mówiąc kolokwialnie do Sejmu. Dzisiaj i tutaj bardzo dziękuję za wsparcie Panu Marszałkowi Sejmu Włodzimierzowi Czarzastemu. Ta ustawa będzie miała swoje pierwsze czytanie na posiedzeniu Sejmu. Bardzo też dziękuję za wsparcie posłankom i posłom Koalicji 15 października, Pani Krystynie Szumilas, Pani Dorocie Łobodzie, Pani Dorocie Olko, Panu Adamowi Gomolę za wsparcie na tym etapie, który jeszcze przed nami, czyli zgłaszania poprawek właśnie na etapie sejmowym. Potem mamy Senat, a potem jak Państwo wiecie Pana Prezydenta. Więc tyle ode mnie. Pozwolę sobie oddać głos Pani Krystynie Szumilas, przewodniczącej komisji, przez którą ta ustawa będzie szła. Jak Państwo słyszeliście, Przedstawiciel Młodzieży bardzo dokładnie przedstawił projekt ustawy, który mówi o prawach i obowiązkach ucznia. Dzisiaj o 14.15 pierwsze czytanie na sali sejmowej. Potem w pracę w Komisji Edukacji i Nauki. Ja serdecznie zapraszam Przedstawicieli Młodzieży do udziału w pracach Komisji. Natomiast to, co jest bardzo ważne i co chciałam podkreślić tutaj bardzo mocno, to ta ustawa nie mówi tylko i wyłącznie o prawach ucznia. Ona mówi o prawach i obowiązkach. I to, co jest najważniejsze, to równowaga między prawami i obowiązkami. Bo uczeń ma prawo, ale ma również obowiązki i o tym też bardzo mocno ta ustawa mówi. I jeszcze jedna rzecz, którą też chciałam podkreślić, która też jest takim wstępem do tego, o czym bardzo dużo już w tej chwili mówimy. Chodzi o ochronę wizerunku ucznia. I oczywiście to jest sprawa, która jest opisana w ustawach dotyczących RODO. Ale tutaj bardzo wyraźnie też w tej ustawie zapisano, że uczeń ma prawo do ochrony własnego wizerunku, do ochrony prywatności. A wiemy, że w kontekście mediów społecznościowych, hejtu i tego, co się dzieje w przestrzeni medialnej bardzo ważne jest też pilnowanie tego, żeby młodzi ludzie mieli chroniony wizerunek. I w tej ustawie też o tym jest mowa. Bardzo dziękuję. Poproszę Panią posłankę Dorotę Olko. Proszę Państwa, ja się przede wszystkim bardzo cieszę, że zaczynamy w parlamencie pracę nad tą ustawą, bo to jest pierwsza taka ustawa, która w centrum stawia ucznia i to, jak w polskiej szkole powinien być traktowany, a także to, czego się od niego w instytucjach edukacyjnych oczekuje. Widać, że Ministerstwo Edukacji wsłuchało się tu w głos strony społecznej, jak mówił na początku Kasper Nowicki. Bardzo się cieszę, że my jako parlamentarzystki też ze stroną społeczną, z organizacjami młodzieżowymi, uczniowskimi, które od lat walczą o przestrzeganie praw ucznia, możemy współpracować. I myślę, że tutaj się właśnie tym osobom, które od lat o to zabiegały, należą ogromne podziękowania i już teraz gratulacje, że ten głos został usłyszany i że dzisiaj po pracach rządowych trafia do polskiego parlamentu. Ta ustawa pokazuje z jednej strony, że szkoła nie powinna być instytucją, która tylko wymaga, ale także taką, która respektuje wolności prawa ucznia, ale ma w dużej mierze charakter porządkujący. Dzięki tej ustawie prawa, obowiązki ucznia, ale także katalog kar, które mogą być w szkołach stosowane, będzie ujednolicone na poziomie całej Polski, bo dzisiaj w tej kwestii były różnice. Też na poziomie lokalnym rzecznicy praw uczniowskich w jednych miejscach funkcjonowali, w innych nie. Tutaj pani posłanka Dorota Łoboda ma duże zasługi dla powołania rzecznika praw uczniowskich w Warszawie, ale nie wszystkie gminy po prostu takich rzeczników powoływały. Dzisiaj będą mogły, bo ustawa taką możliwość stawia, a na poziomie wojewódzkim ci rzecznicy i w szkołach będą obowiązkowi. Będziemy w Sejmie pracować nad tym, żeby jeszcze te przepisy doszczegółowić, tak żeby np. będziemy proponować, żeby kary zacierały się w dokumentach ucznia, żeby uczniowie mogli być powoływani w wyborach doradztw młodzieżowych na poziomie gminnym i mam nadzieję, że ta ustawa wyjdzie w kształcie, co do którego wszyscy będziemy przekonani, że jest optymalna no i że po prostu wkrótce stanie się częścią obowiązującego prawa. Dziękuję. Dzień dobry państwu, ja jestem uczennicą, ale reprezentuję też Stowarzyszenie Precedens. Przede wszystkim bardzo cieszę się, że jest taka wola wśród polityków, żeby regulować ustawy, które są wprowadzane i brać pod uwagę głos młodych, bo jednak ten głos młodych i ten głos uczniów jest tutaj moim zdaniem z tej ustawy najważniejszy. Cieszymy się, że wreszcie będzie powołany i urzędowo uregulowany status Rzecznika Praw Uczniowskich, gdyż rozproszenie tych wszystkich kar, które są teraz nadawane uczniom po różnych ustawach jest tak naprawdę dla państwa bardzo ciężliwy i jest w tym momencie bardzo ciężki dla samego ucznia do tak naprawdę zadecydowanie i rozumienia swoich praw. My w Stowarzyszeniu Precedens zajmujemy się przede wszystkim sprawdzeniem statutów szkolnych, które też regulują te obowiązki, ale niekoniecznie jest to uregulowane teraz ustawowo, dlatego przede wszystkim te poprawki, które my składamy i te wszystkie aspekty, które znajdują się w ustawie, one będą szczegółowo ważne dla nas jako uczniów w takim całym pojmowaniu tego, jakie obowiązki mamy, co jest dla nas teraz niepewne jako uczniów. I tutaj z mojej strony chciałabym też powiedzieć, że bardzo cieszymy się, że w pracę nad tymi ustawami nie są włączeni tylko politycy, ale też przedstawiciele tych środowisk samorządowych i tych środowisk organizacji pozarządowych, które też pracują na co dzień z tymi statutami szkolnymi, ponieważ dzięki temu tak naprawdę jesteśmy w stanie ustawowo wprowadzić to, co jest nam bezpośrednio potrzebne i co będzie potem dla nas jako uczniów najbardziej przydatne. Dziękuję bardzo. Jako Fundacja Waria Poznania od czterech lat niezmiennie bronimy praw uczniowskich w całej Polsce. Bardzo się cieszymy, że te rozwiązania, te wdrożenia zostaną wdrożone na poziomie krajowym, ale już teraz jako Fundacja Waria Poznania współpracujemy z prawie wszystkimi kuratorami i kuratorkami. I żeby urzędnicy i urzędniczki były przygotowane na rozwiązania zawarte w tej ustawie. Niezmiennie jako Fundacja Waria Poznania prowadzimy maila interwencyjnego, gdzie każdy uczeń i uczennica może się do nas zgłosić, gdy czuje, że jego prawa są w szkole łamane. Dziękuję. Jeżeli są jakieś pytania, to poprosimy, a jeżeli nie, to dziękujemy bardzo. Dzień dobry, Witold Michalak, redakcja Kolejna Info Wielkopolska. Ja mam pytanie, czy w tej ustawie tutaj o ochronie wizerunku będzie też taka, że swoisty rabat wczesny też zostanie ukrócony za ten wizerunek dziecka tudzież dorosłego? Przede wszystkim to już w tym momencie jest nielegalne. To znaczy, to nie można handlować wizerunkiem dziecka, będąc jednostką oświatową i to, na czym my się też bardzo mocno skupiamy, tworząc projekt tej ustawy, to na tym, żeby uregulować paradoksalnie niektóre rzeczy, które już są w prawie. Bo są takie oczywistości, jak to, że szkoła nie może handlować wizerunkiem dzieci, które do niej chodzą, a mimo to część szkół to robi. I ta ustawa zawiera kilka takich zapór, które są eksplicite, bardzo prosto wypisane w tej ustawie, jako to, czego placówka nie może robić, właśnie po to, żeby nie było tak, że organizacja potem broniąca praw swoich dzieci albo rodzice broniący swoich dzieci przed takimi chociażby szkodliwymi rabatami, o których pan redaktor powiedział, mogli po prostu powołać się na wprost zapis ustawowy. Więc to już w tym momencie jest nielegalne. To, co my dokładamy, to taki bardzo wprost napisany zapis w prawie już w ustawie. Dziękujemy bardzo.