Koalicja Obywatelska: OZE i atom gwarancją tańszej energii

Przechodzimy do kolejnego pytania, tym razem będzie to pytanie zadane przez posłów Koalicji Obywatelskiej w sprawie odnawialnej źródeł energii i energetyki atomowej jako podstawy przyszłego polskiego systemu energetycznego oraz wpływu OZE na obniżenie ceny energii. Pytanie będzie kierowane do ministra energii oczywiście i pytanie zadaje jako pierwszy pan poseł Tomasz Nowak. Proszę bardzo, panie pośle, zapraszam. Panie marszałku, państwo ministrowie, PiS i Konfederacja wmawiają ludziom, że węgiel zagwarantuje im niskie ceny energii. To polityczne kłamstwo, nie dość, że tego węgla mamy coraz mniej, to wydobywamy go drogo z coraz głębszych pokładów. OZE daje dwukrotnie tańszą energię od tej z węgla, a technologia postępuje obniżając jeszcze bardziej te ceny. Prezydent wetując ustawę wiatrakową wetował tańszą energię. Czy tak jest, panie minister? Proszę podać twarde dane, jak kształtuje się koszt energii z OZE, wiatru, wody i słońca i czy w dobie kryzysów, wojen, destabilizacji światowej, energetyki konwencjonalnej ta pobliska z wiatru czy słońca jest cenowo stabilna i daje większą gwarancję dostaw energii do naszych domów. PiS zaprzecza twardym faktom, chce zrobić z Polski drogi z Kansen, a tymczasem ci, którzy chcą demontować OZE i de facto wyjść z Unii Europejskiej prowadzą nas do katastrofy gospodarczej. Granice, cła i towary opodatkowane od śladu węglowego to prawdziwa drożyzna. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo i do odpowiedzi zapraszam ministra energii, pana Miłosza Motykę. Nie, panie minister Ślińska. Dobrze, to najpierw zaczynamy od pani minister Urszuli Zielińskiej. Proszę bardzo. Dziękuję panie marszałku, panowie posłowie, państwo, panie posłanki, wysoka izbo. Odnosząc się do pytania o ceny energii i również działania rządu w CE w zakresie przyspieszenia rozwoju odnawialnych źródeł energii chcę jasno podkreślić. Dziś odnawialne źródła energii są nie tylko rozwiązaniem klimatycznym, ale przede wszystkim ekonomicznym. Jeżeli spojrzymy na pełne koszty energii średnio roczne, ceny energii na rynku spotowym za rok 2025 to są koszty uwzględniające również koszty emisji dwutlenku węgla. Widzimy bardzo jasno wyraźną hierarchię tych cen. Węgiel kamienny to cena 811 złotych za megawattogodzinę, węgiel brunatny 705 złotych za megawattogodzinę, gaz 548 złotych 60 groszy za megawattogodzinę, fotowoltaika w instalacjach z instalacji powyżej jednego megawatta to 322 złote za megawattogodzinę, wiatr na lądzie 196 złotych i 49 groszy, czyli to jest niecałe 200 złotych z instalacji wiatrowych powyżej jednego megawatta na megawattogodzinę. I tutaj to zestawienie pokazuje jednoznacznie, najdroższa jest dziś energia z węgla, następnie z gazu, najtańsza to energia z odnawialnych źródeł, w szczególności z wiatru i to są ceny średnio roczne, również za okres zimowy także są najlepszym probierzem tego, jak wyglądają dziś w Polsce, nie gdzieś w innym kraju bardziej słonecznym czy bardziej wiatrowym, tylko w Polsce średnio roczne ceny energii. I tu pojawia się często taka teoria, że no dobrze, ale do tych cen energii z odnawialnych źródeł energii należy doliczyć znacznie wyższe koszty sieci niż dla konwencjonalnych źródeł energii. No nie proszę państwa, sieci potrzebne są i rozwój sieci potrzebny jest tak samo dla konwencjonalnych źródeł energii opartych na paliwach kopalnych i tak samo do odnawialnych źródeł energii. Również elastyczność sieciowa, również inteligentna sieć smart grid potrzebna jest i w tym przypadku i modernizacja sieci i te nakłady są podnoszone podobnie na przyłączenia tych źródeł energii i konwencjonalnych i odnawialnych źródeł energii. Ale co więcej, chcę podkreślić jeszcze jedno, jak bardzo dynamicznie spadają ceny technologii odnawialnych źródeł energii dziś na rynkach globalnych i na rynku polskim. Według analiz międzynarodowych koszty odnawialnych źródeł energii będą spadać nawet do 50% w perspektywie najbliższej dekady, czyli te 200, niecałe 200 zł z rynku spotowego średnio rocznej ceny dla wiatru na lądzie, to może być jeszcze znacznie niższa kwota. Podkreślam, węgiel w tym samym czasie 800 zł, węgiel kamienny, węgiel brunatny 700 zł, gaz około 550 zł. Jeśli chodzi o działania Ministerstwa Klimatu i Środowiska po zawetowaniu ustawy o odnawialnych źródłach energii przez prezydenta Nawrockiego w sierpniu 2025 roku, powiem państwu tak, transformacja energetyczna nie została zatrzymana ani na chwilę. Po pierwsze, dzięki noweli ustawy o promowaniu energii z wiatru na morzu w listopadzie zeszłego roku z sukcesem przeprowadziliśmy aukcję, w której państwo polskie zakontraktowało nowe 3,5 GW nowych mocy z polskich farm wiatrowych. To jest moc wyższa niż ta z elektrowni Turów. Przedsiębiorstwa, które wygrały tę aukcję, to polskie przedsiębiorstwa energetyczne, a niektóre w konsorcjum z europejskimi przedsiębiorstwami, ale to są przede wszystkim polskie przedsiębiorstwa na polskim morzu, będą produkowały czysty prąd, pierwszy prąd z morskiej farmy wiatrowej na Bałtyku. Do 1,5 mln gospodarstw domowych popłynie już tego lata. To po pierwsze. Po drugie, w maju tego roku na mocy rozporządzenia Rady Ministrów wprowadzimy szybką ścieżkę modernizacji istniejących farm wiatrowych, czyli tzw. repowering. Dzięki temu możliwa będzie wymiana starszych turbin na nowoczesne do mocy o 30% większej niż moc dotychczasowa, bez żadnych dodatkowych procedur czy pozwoleń. To będzie jedna z najbardziej proinwestycyjnych regulacji w obszarze repoweringu dla wiatru lądowego w Unii Europejskiej, szanowni państwo. Po trzecie, rozwijamy polski gaz odnawialny od polskich rolników, czyli biometan. W ustawie, która trafi do Sejmu w tym kwartale przygotowujemy system wsparcia, który polskim rolnikom pozwoli przygotować, zbudować stabilne źródła polskiego gazu odnawialnego, niezależne od warunków pogodowych czy kolejnych kryzysów geopolitycznych i kolejnych blokad cieśni. To działanie znacząco wzmocni nasze bezpieczeństwo energetyczne i poprawi bezpieczeństwo również rolników, którzy będą mieli nowe źródło dochodu. Bardzo ważne dla polskiego bezpieczeństwa energetycznego. Po czwarte, skracamy dalej procedury inwestycyjne. Wprowadziliśmy już ramy prawne dla samorządów umożliwiające tworzenie tzw. obszarów przyspieszonego rozwoju OZE. W geoportalu opublikowaliśmy właśnie mapy obrazujące potencjał OZE w każdej części Polski i w nowym projekcie ustawy wdrażającej dyrektywę RED-3 przygotowujemy kolejne rozwiązania, w których znacząco skrócimy okres uzyskiwania pozwoleń w obszarach przyspieszonego rozwoju OZE. Uwaga! To dwóch lat dla inwestycji na morzu i jednego roku dla inwestycji na lądzie. To będzie czas maksymalny administracyjnych pozwoleń. Wysoka Izbo, kierunek jest jasny. Więcej taniej energii z odnawialnych polskich źródeł energii to mniej kosztownej energii z paliw kopalnych, mniej importu, mniej kryzysu geopolitycznego. To jest zarówno polityka klimatyczna, jak i realna polityka obniżania rachunków za energię dla Polek i Polaków. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo. Panie minister, rzadko coś komentuję, ale jeżeli ma być tania energia, wypadałoby to wpisać gdzieś do prawa. Z tego, co się orientujemy, wpisujecie raczej indeksowanie cen energii o wskaźnik inflacji i to gwarantuje, że będą one coraz wyższe. Ale teraz proszę o pytanie uzupełniające pana posła Krzysztofa Gadowskiego. Proszę bardzo. Dziękuję panie marszałku. Wysoka Izbo, panie ministrze, panie minister. Panie ministrze, tym stabilizatorem naszego systemu bezpieczeństwa energetycznego ma być energetyka jądrowa. Atom to przyszłość polskiej energetyki. Chciałbym dopytać, jak przebiega ten proces, jak finalnie w roku 2050 będzie mógł wyglądać nasz miks energetyczny. Pytanie do pani minister. Pani minister, pani tu wspomniała, pan poseł Nowak wcześniej też, że w sierpniu 2025 roku pan prezydent odrzucił ustawę. Ustawę, która miała dać Polakom tani prąd, ustawę wiadrakową związane z rozwojem ozem. Skrócenie procedur. Chciałem pani zapytać, co rząd w tym temacie robi, aby wprowadzić ustawę czy jakieś inne rozwiązanie, które skrócą proces budowy odnawialnych źródeł energii. Dziękuję. Dziękuję bardzo i zapraszam do odpowiedzi pana ministra energii Miłosza Motyka. Proszę bardzo. Bardzo dziękuję, szanowny panie marszałku, wysoka izbo. Nie będzie bezpieczeństwa energetycznego Polski bez miksu energetycznego opartego o energetykę jądrową i odnawialnych źródeł energii. I za tym, o tym świadczy czysta ekonomia, pragmatyka, o tym świadczą fakty i dowody, o tym świadczy wiedza naukowa. I nie da się z tej drogi zawrócić. Pan poseł wspominał ustawę zawetowaną przez prezydenta w sierpniu 2035 roku według analiz specjalistów z polskich sieci elektroenergetycznych, uwzględniając systemowe koszty przesyłu i dystrybucji oraz wytworzenia energii. 1 GW mocy więcej w systemie odnawialnych źródeł energii, w tym przede wszystkim mówimy tutaj o lądowej energetyce wiatrowej, to 10 złotych za megawattogodzinę na rachunku mniej. To jest koszt łączny. O tyle spadłyby rachunki, gdybyśmy ten 1 GW mocy z lądowej energetyki wiatrowej zastąpili za najdroższe źródła, które w systemie merit order są wskazywane. To jeden do jednego z modelu ekonomicznego wychodzi i nie da się polityczną ideologią z tym po prostu wygrać. I tak działa dzisiaj świat. Świat w to inwestuje. Świat ma najniższe ceny energii. Tam konkretne państwa, ale też konkretne Stany, ale także państwa dalekiego wschodu, jak Chiny, inwestują w energetykę jądrową i odnawialne źródła energii. W Europie ta najniższa cena jest właśnie we Francji, gdzie taki miks jest zbudowany. W grudniu 2025 roku, po 12 miesiącach, to jest rekordowy czas uzyskania zgody Komisji Europejskiej na finansowanie elektrowni jądrowej na Pomorzu. Uzyskaliśmy ją, gwarantując jednocześnie pełne finansowanie dla tej inwestycji. Do 2023 roku ani złotówka z polskich środków nie została na ten cel zagwarantowana, wpisana w wieloletnie ramy. To należy powiedzieć. Nie zagwarantowano też odpowiedniego finansowania dłużnego. Opóźniono niestety tę inwestycję, bo zgodnie z programem Polskiej Energetyki Jądrowej przyjętym w 2019 roku, wpisano wydanie decyzji środowiskowej do 2022 roku, a wydano ją rok później. Dzisiaj przyspieszamy ten proces i po złożeniu wniosku pół roku przed czasem do Państwowej Agencji Atomistyki przez Polskie Elektrownie Jądrowe, przygotowaliśmy ustawę, która najpewniej na najbliższym posiedzeniu Sejmu będzie procedowana, związana z przyspieszeniem procedur związanych z inwestycjami towarzyszącymi oraz robotami wstępnymi. Tak, aby jeszcze na etapie uzyskiwania zezwolenia jądrowego ściśle można było przeprowadzić ten procedur, co realnie po prostu je przyspieszy, skróci, co będzie przyspieszyło czas tej inwestycji. Do 2050 roku będziemy mieli miejsc zbudowany o energetykę jądrową i odnawialne źródła energii, a do tego czasu, do momentu wpięcia w polski system energetyki jądrowej, tak będziemy bazowali także na mocach dyspozycyjnych. Na mocach dyspozycyjnych, których nie moglibyśmy skorzystać, gdyby nie przyjęta przez Parlament a przygotowana przez nas rząd, o czym poprzednicy zapomnieli, ustawa o rynku mocy. Gdy wówczas podejmowano decyzję o tym, by wygaszać bloki w Sierszy, w Trzebini, w Dolnej Odrze, w innych miejscach, nie zagwarantowano niestety odpowiedniej mocy w systemie. Polskie sieci elektroenergetyczne wówczas, gdy te decyzje zapadały, wskazywały na lukę mocową. Więc my przygotowaliśmy ustawę o rynku mocy i do momentu, kiedy nie będziemy mieli także stabilnego źródła w systemie, te, które dzisiaj w systemie funkcjonują, będą w tym systemie obecne. Dziękuję bardzo. Dziękuję.