Krystian Łuczak: Sprawozdanie o zmianach w ochronie zabytków
Krystian Łuczak przedstawił sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o rządowym projekcie nowelizacji ustawy o ochronie zabytków oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej i wnioskował o jego przyjęcie. W sprawozdaniu wskazano, że projekt wyznacza ministra jako organ wydający pozwolenia na przywóz dóbr kultury, wprowadza odpowiedzialność karną za przywóz bez pozwolenia oraz zamyka lukę dotyczącą czasowego przywozu pozostającego w Unii Europejskiej po sprzedaży.
Projekt przewiduje wskazanie organu właściwego do wydawania pozwoleń na przywóz dóbr kultury - kompetencję powierza ministrowi właściwemu do spraw kultury. Projekt wprowadza też odpowiedzialność karną za przywóz bez wymaganego pozwolenia i za składanie nieprawdziwych oświadczeń oraz mechanizmy sankcyjne wobec obiektów pozostających w UE po sprzedaży.
Zmiany mają na celu dostosowanie krajowych przepisów do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (2019/880) z 17 kwietnia 2019 r. dotyczącego przywozu dóbr kultury. W sprawozdaniu podkreślono, że bez przepisów sankcyjnych w porządku krajowym nie było możliwości skutecznego egzekwowania części obowiązków nałożonych na importerów.
Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu 23 stycznia 2026 r. wnosi o przyjęcie przedstawionego projektu ustawy. W sprawozdaniu zaznaczono też, że proponowane sankcje odpowiadają ciężarowi naruszeń, takich jak fałszywa dokumentacja legalizująca obiekty pochodzące z rabunku stanowisk archeologicznych.
W dyskusji podniesiono zastrzeżenia dotyczące tempa i kosztów wdrożenia - zwrócono uwagę, że prace nad dostosowaniem mogły być prowadzone od grudnia 2023 r. do czerwca roku poprzedniego wraz z uruchomieniem Europejskiego Systemu Elektronicznego. Krytykowano także twierdzenia o „bezkosztowości” zmian oraz wskazano na kwestie kadrowe i administracyjne związane z obsługą systemu.
Główne zmiany w projekcie
Projekt przewiduje wskazanie organu właściwego do wydawania pozwoleń na przywóz dóbr kultury - kompetencję powierza ministrowi właściwemu do spraw kultury. Projekt wprowadza też odpowiedzialność karną za przywóz bez wymaganego pozwolenia i za składanie nieprawdziwych oświadczeń oraz mechanizmy sankcyjne wobec obiektów pozostających w UE po sprzedaży.
Uzasadnienie prawne
Zmiany mają na celu dostosowanie krajowych przepisów do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (2019/880) z 17 kwietnia 2019 r. dotyczącego przywozu dóbr kultury. W sprawozdaniu podkreślono, że bez przepisów sankcyjnych w porządku krajowym nie było możliwości skutecznego egzekwowania części obowiązków nałożonych na importerów.
Stanowisko Komisji
Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu 23 stycznia 2026 r. wnosi o przyjęcie przedstawionego projektu ustawy. W sprawozdaniu zaznaczono też, że proponowane sankcje odpowiadają ciężarowi naruszeń, takich jak fałszywa dokumentacja legalizująca obiekty pochodzące z rabunku stanowisk archeologicznych.
Krytyka przygotowania i wdrożenia
W dyskusji podniesiono zastrzeżenia dotyczące tempa i kosztów wdrożenia - zwrócono uwagę, że prace nad dostosowaniem mogły być prowadzone od grudnia 2023 r. do czerwca roku poprzedniego wraz z uruchomieniem Europejskiego Systemu Elektronicznego. Krytykowano także twierdzenia o „bezkosztowości” zmian oraz wskazano na kwestie kadrowe i administracyjne związane z obsługą systemu.
Udostępniamy tysiące materiałów, by polityka była przejrzysta i odporna na manipulacje. Widzisz błąd? Zgłoś go — razem budujemy rzetelne archiwum polskiej polityki.
Inne wystąpienia
Jacek Urzępa otwiera Kongres Młodzieżowych Rad w Sejmie
Katarzyna Matusik-Lipiec: rekomenduje zmianę nazwy AWF w Krakowie
Sejm RP pyta profesora o kasy fiskalne i wyłudzenia VAT
Danuta Misiewicz opowiada o zatrudnieniu w Amber Gold
Maciej Duszczyk: Prosi o przedłużenie ograniczenia prawa do azylu
Roman Gierszewski o zleceniu opinii w sprawie Ambergold
Tego samego dnia Wszystkie wystąpienia z tego dnia →
PiS
PiS: Małaszewicze - rząd blokuje Nową Gdynię?
PiS
Prawo i Sprawiedliwość: Zawiadomienie ws. znieważenia prezydenta
Urszula Koszutska
Urszula Koszutska: Oddawanie krwi powinno liczyć się do stażu
Agnieszka Kłopotek
Agnieszka Kłopotek: Górnicy karani za oddawanie krwi?
Magdalena Adamowicz
Magdalena Adamowicz - Ujawnia: Kto naprawdę chroni pedofilów i boty?
Szymon Giżyński
Szymon Giżyński - Poker i brydż dla odpowiedzialnych mocarstw
Artykuły
Artykuł
Gdyby wybory odbyły się dziś — co mówią dane?
Artykuł
Co prasa pisze o polskiej scenie politycznej: tydzień 19–26 kwietnia 2026
Artykuł
Prognoza wyborów do Sejmu 2027 — co mówią dane?
Artykuł
Debata o 500+: rozdawnictwo czy realne wsparcie dla rodzin
Artykuł
Spór o autorstwo projektu depenalizacji marihuany: zarzuty o 'polityczne zawłaszczenie'
Artykuł
Paliwa, wizyta Nawrockiego i spór o armię - ostra debata w Radiu ZET
Transkrypcja
I przystępujemy do rozpatrzenia punktu szóstego porządku dziennego sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, druki numer 2160 i 2193 i proszę pana posła Krystiana Łuczaka o przedstawienie sprawozdania Komisji. Szanowna Pani Marszałkini, Szanowni Państwo, mam przyjemność przedstawić sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, druki numer 2160. Marszałek Sejmu zgodnie z artykułem 37 ust. 1 i artykułem 40 ust. 1 regulaminu Sejmu po zasięgnięciu opinii Prezydium Sejmu skierował w dniu 20 stycznia 2026 roku powyższy projekt ustawy do Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu do pierwszego czytania. Proponowany projekt zmian w ustawie z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wynika z potrzeby dostosowania przepisów regulujących obrót dobrami kultury pochodzącymi spoza obszaru Unii Europejskiej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do regulacji prawa Unii Europejskiej, które są uregulowane przepisami prawa unijnego stosowanymi bezpośrednio w polskim porządku prawnym. Projektowana nowelizacja wypełnia lukę, która istniała dotąd w polskim systemie prawnym. Rozporządzenie unijne dotyczące przywozu dóbr kultury obowiązuje bezpośrednio, jednak bez krajowych przepisów sankcyjnych nie było możliwości skutecznego egzekwowania części obowiązków nałożonych na importerów. Z punktu widzenia ochrony dziedzictwa szczególnie istotne są trzy elementy proponowanych zmian. Po pierwsze, projekt przewiduje wskazanie organu właściwego do wydawania pozwoleń na przywóz dóbr kultury. Powierzenie tej kompetencji ministrowi właściwemu do spraw kultury zapewnia spójność systemu, ponieważ ten sam organ odpowiada już za procedury wywozowe. Rozwiązanie to sprzyja jednolitości decyzji administracyjnych oraz stabilności praktyki stosowania prawa. Po drugie, projekt wprowadza odpowiedzialność karną za przywóz dóbr kultury bez wymaganego pozwolenia oraz za składanie nieprawdziwych oświadczeń w procedurze importowej. Fałszywa dokumentacja stanowi jeden z podstawowych mechanizmów legalizowania obiektów pochodzących np. z rabunku stanowisk archeologicznych. Sankcje przewidziane w projekcie odpowiadają ciężarowi tego rodzaju naruszeń. Po trzecie, projekt zamyka istotną lukę dotyczącą sytuacji, gdy obiekt przywożony czasowo np. na targi sztuki pozostaje w Unii Europejskiej po sprzedaży bez dopełnienia obowiązków legalizujących jego dalszy pobyt. Dotąd brakowało skutecznego mechanizmu sankcjonującego takie sytuacje. Istotna jest również zmiana w zakresie wywozu dóbr kultury poza terytorium Unii Europejskiej. Dotychczas obowiązujące przepisy przewidywały sankcje wyłącznie w odniesieniu do zabytków w rozumieniu przepisów krajowych, podczas gdy prawo Unii Europejskiej posługuje się szerszą kategorią dóbr kultury. Proponowana nowelizacja usuwa wskazaną niespójność. Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu po przeprowadzeniu pierwszego czytania oraz rozpatrzeniu projektu ustawy na posiedzeniu w dniu 23 stycznia 2026 roku wnosi o przyjęcie przedstawionego projektu ustawy. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo panie pośle. Sejm ustalił, że w dyskusji nad tym punktem porządku dziennego wysłucha 5-minutowych oświadczeń w imieniu klubów i 3-minutowych oświadczeń w imieniu KU. Otwieram dyskusję i pierwszego do głosu zapraszam pana posła Sławomira Skwarka z Prawa i Sprawiedliwości. Pani Marszałek, Wysoka Izbo, dyskutujemy dziś podczas drugiego czytania nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej. Ta niewielka zmiana do dwóch ustaw zawierająca tylko trzy artykuły i odnosząca się do implementacji, a w zasadzie regulacji, a mam wrażenie nadregulacji rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019 na 880 z dnia 17 kwietnia 2019 roku w sprawie wprowadzenia i przywozu dóbr kultury. Zgodnie z artykułem 16 ust. 2 lit. b cytowanego rozporządzenia, stosowanie przepisów związanych z przywozem dóbr kultury wymienionych w części B i C załącznika do rozporządzenia nastąpiło, a w zasadzie powinno nastąpić do 28 czerwca ubiegłego roku wraz z rozpoczęciem funkcjonowania Europejskiego Systemu Elektronicznego, zgłaszania wniosków o pozwolenie na przywóz dobra kultury lub składania oświadczeń importerów w sprawie przywozu. Ustawa, co oczywiste, określa organ w sprawie wydawania pozwoleń. Ten akt prawny to żadne przyspieszenie, to raczej ślimaczenie, marazm, indolencja ministerstwa, że chciałby się zakląć według Was kulturalnie. Mieliście czas, wyświatli europejczycy, koalicja od 13 grudnia właśnie od grudnia 2023 roku do czerwca ubiegłego roku, żeby spokojnie przygotować, przeprocedować ustawę w Komisji Kultury z zachowaniem artykułu 37 ust. 4 regulaminu Sejmu, mówiącego, że pierwsze czytanie może się odbyć nie wcześniej niż 7 dnia od dnia doręczenia posłom druku. Pośpiech to też tylko 7-dniowy termin wakacjo legis. Pani minister przedstawiła ten projekt ustawy jako niemalże perpetuum mobile kulturalnej polskiej legislacji. Dokonujemy dwóch zmian w ustawach, a pani mówi, że są bezkosztowe. A i przygotowanie nie przez prawników, pracowników, uzgodnienia międzyresortowe. Nie mówiąc o druku wersji papierowej dla członków Komisji, wydawanie administracyjne pozwoleń. To wszystko jest nic. Bezkosztowe. Obsługa systemu elektronicznego przez pracowników i informatyków, bezkosztowe. I sama pani minister na Komisji wpadła w kompot, jak śliwka, cytuję, bardzo życzyłabym sobie tego, żeby kadra w departamencie była większa i w tym kierunku czynię starania. I drugi cytat, specjalisty z ministerstwa. System został sfinansowany przez Komisję Europejską i jest przez nią utrzymywany. Nie dołożyliśmy ani złotówki. Polacy nie dokładają do Unii Europejskiej. Naprawdę? Ani złotówki? Zacytuję również uzasadnienie. Brak możliwości precyzyjnego określenia zwiększonej liczby postępowań dochodzeniowo-śledczych i sądowych, spraw karnych w związku z wejściem ustawy. Jak rozumiem, sądy powszechne, sądy żurka będą pracować na rzecz kultury, kulturalnie za darmo. Przecież w sprawach spornych trzeba będzie wynajmować ekspertów w kancelarie prawne. Za miliony, nie za darmo. Realnie to zmniejszyliście budżet na kulturę. Realnych pieniędzy na ochronę zabytków jest mniej, co pokazał choćby ostatni konkurs ochrona zabytków z wynikami ogłoszonymi 6 lutego. Pani minister Żelazowska musi się chwalić inwestycjami wykonanymi za czasów rządów Prawa i Sprawiedliwości. Odbudowa, renowacja Kościoła Świętej Anny i klasztor ojców Kapucynów w Lubartowie zostały sfinansowane w ramach rządowego programu odbudowy zabytków, programu inwestycji strategicznych PiS. Powróćmy do tego, co jest najważniejsze dzisiaj. Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i ustaw polskiego Sejmu. Przeprowadziliście ustawę zdecydowanie liberalizującą ochronę zabytków w Polsce. Teraz wprowadzacie regulacje. Mogę tylko domniemywać, że Komisja do Spraw Deregulacji pod przewodnictwem przegranego przewodniczącego Petru musi mieć za jakiś czas sukces w deregulacji. Nie regulujcie, nie trzeba będzie deregulować. Razumując, zdaję sobie sprawę, że mam tylko pobożne życzenie, żeby rząd i ministerstwo z równą gorliwością, jak walczy o przedmiotową ustawę, walczyło o restytucję zagrabionego przede wszystkim przez Niemców polskiego dobra kultury. Pani marszałek, pani minister, bardzo kulturalnie informuję, że nie poprzemy przedmiotowej ustawy. Dziękuję. Dziękuję i zapraszam pana posła Piotra Adamowicza, Koalicja Obywatelska. Dziękuję pani marszałek, pani minister, pani minister nieobecna. A ja deklaruję, że my poprzemy tą projektowaną ustawę. Chciałem nawiązać krótko do tej retoryki. Ja chciałem pana posła zapytać, czy my jesteśmy członkiem Unii Europejskiej, bo ja zrozumiałem, że chyba nie jesteśmy albo panom, państwu się bardzo ta Unia nie podoba i w konsekwencji chyba chcielibyście z niej wyjść. No bo takie są konkluzje z tego, co pan przed chwilą powiedział. Panie panowie, stanowisko Klubu Koalicji Obywatelskiej jest takie, że oczywiście popieramy nowelizację ustawy o ochronie zabytków oraz ustawy o krajowej administracji skarbowej. Jest to druk 2160. Proponowane zmiany wynikają, panie pośle i proszę państwa, z potrzeby dostosowania polskich przepisów dotyczących obrotu dobrami kulturami pochodzącymi spoza obszaru Unii Europejskiej na terytorium Polski do rozwiązań obowiązujących w Unii Europejskiej, której jesteśmy członkiem, panie pośle. Dzięki nowelizacji postępowania w sprawach przywozu dóbr kultury będą prowadzone zgodnie z procedurami unijnymi. W projekcie wprowadza się też właściwy organ do wydawania pozwoleń na przywóz, a także wprowadza się przepisy karne za naruszenie obowiązków związanych z uzyskiwaniem pozwoleń i składaniem oświadczeń przy imporcie dóbr kultury. Nowelizacja rozszerza odpowiedzialność za nielegalny przywóz dóbr kultury, a także dostosowuje uprawnienia Krajowej Administracji Skarbowej do nowych przepisów. Dzięki wprowadzonym zmianom organy państwa polskiego będą mogły prowadzić wszystkie niezbędne postępowania w celu kompleksowej ochrony dóbr kultury z punktu widzenia zarówno prawa unijnego, jak i prawa krajowego, polskiego prawa krajowego. Efektem nowelizacji ma być po pierwsze zmniejszenie handlu pozyskanymi niezgodnie z prawem dobrami kultury, po drugie eliminacja z obrodu nieuczciwych sprzedawców, po trzecie prewencja wobec potencjalnych naruszeń prawa w zakresie obrotu dobrami kultury i po czwarte zmniejszenie nielegalnego handlu dobrami kultury pozyskanymi w wyniku wojen w konsekwencji ograniczenie możliwości finansowania działań zbrojnych lub terrorystycznych wpływów ze sprzedaży dóbr kultury. Reasumując, nowelizacja ma zapewnić skuteczniejszą ochronę dóbr kultury oraz pełne dostosowanie prawa krajowego do przepisów unijnych. Z tych też powodów Klub Koalicji Obywatelskiej udziela pełnego poparcia dla tego rządowego projektu. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo panie pośle i zapraszam pana posła Marka Biernackiego Polskie Stronnictwo Ludowe Trzecia Droga. Pani Marszałek, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe Trzecia Droga przedstawiam stanowisko wobec sprawozdania Komisji Kultury i Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Najogólniej rzecz biorąc wprowadzone zmiany ukierunkowane są na uporządkowanie w pewnym stopniu przepisów regulujących międzynarodowy obrót dobrami kultury pochodzącymi spoza obszaru Unii Europejskiej i dostosowanie choćby części obowiązujących w naszym kraju przepisów do procedur unijnych. To działanie niezbędne dla stałego konstruowania spójnego systemu mającego zapewnić ochronę do kultury nie tylko w obrębie Unii Europejskiej, ale także w kontaktach ze wszystkimi pozostałymi krajami. Przepisy, które mamy dziś procedować, są jedynie, taką mam przynajmniej nadzieję, fragmentem prac nad kompleksowymi regulacjami dotyczącymi szeroko rozumianej ochrony zabytków, regulacjami mającymi uniemożliwić szeroko rozumianą działalność przestępczą w tym zakresie. To rozwiązanie prawne, które dziś tworzymy, zawiera w miarę dokładny katalog obiektów, które będą wymagać pozwoleń na obrót nimi. Bardzo istotne jest przy tym konsekwentne wdrażanie rozwiązań wspierających funkcjonowanie elektronicznych baz danych związanych z wydawaniem decyzji wwozowych. Daje to służbom celnym możliwość niemal natychmiast przestępczego reagowania na próby nielegalnego wwozu dróg kultury. Ma to pozwolić m.in. na unikanie sytuacji, w których dobra kultury stanowiące niegdyś całość zostają w sposób sztuczny rozczłonkowane, tak by uniknąć konieczności uzyskiwania jakichkolwiek pozwoleń ze strony władz państwowych. Musimy przy tym mieć na uwadze, że procedury związane z uzyskiwaniem pozwoleń mają związek nie tylko ze sferą finansów, nie tylko z cłami i podatkami. Tu wchodzi w grę także, a może przede wszystkim, zwalczanie przestępczości zorganizowanej funkcjonującej w wymiarze globalnym. Trzeba pamiętać, że nielegalny handel dziełami sztuki to jedno z najbardziej lukratywnych i najtrudniejszych do zwalczania segmentów przestępczości zorganizowanej w świecie. Handel dziełami sztuki wydaje się być idealnym narzędziem prania brudnych pieniędzy, wysoka wartość, subiektywna wycena, w większości przypadków brak ścisłej rejestracji własności. Szacuje się, że roczny globalny obrót nielegalnymi dobrami kultury wynosi od 6 do 10 miliardów dolarów, co stawia go w czołówce nielegalnych rynków, obok narkotyków, broni i handlu ludźmi. Trzeba przy tym pamiętać, że grabież podczas konfliktów zbrojnych – Syria, Irak, Jemen, Ukraina, Afganistan – to główne źródło zaopatrzenie grup przestępczych w ostatnich latach. Problematyka ta zawsze zasługiwała i zasługuje na szczególną uwagę rządzącym. Trzeba tu pamiętać, że Polska jest krajem, który w szczególny sposób został dotknięty plagą rabunków dup kultury. Proces odzyskiwania ich trwa od dziesiątek lat i pewnie będzie trwał dalej, aż do, miejmy nadzieję, skutecznego końca. Klub Parlamentalny PSL Trzecia Droga opowiada się za przyjęciem proponowanych zmian w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i jednocześnie wyraża nadzieję, że w szybkim tempie będziemy pracować nad kolejnymi regulacjami, choćby tymi, które umożliwiają skuteczniejszą restytucję utraconych przez polskie dzieje sztuki. Dziękuję, panie marszałek. Dziwię się tylko, że Prawo i Sprawiedliwość przechodzi na stronę różnego typu przestępstw. Dziękuję i zapraszam panią poseł Barbarę Okułę, Polska 2050. Pani marszałek, panie ministrze, wysoka izbo. Dziś zajmujemy się sprawozdaniem komisji dotyczącym rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Chciałabym jasno powiedzieć, że to nie jest ustawa techniczna, tylko dla urzędników. To jest ustawa, która ma realnie chronić nasze dziedzictwo kulturowe. Przed kradzieżą, nielegalnym handlem i wywozem poza granice Polski i Unii Europejskiej. Projekt ten wynika z konieczności dostosowania polskiego prawa do przepisów unijnych, w szczególności do rozporządzenia 2019 przez 880, które dotyczy przywozu dóbr kultury spoza Unii Europejskiej. Do tej pory mieliśmy sytuację, w której część unijnych obowiązków formalnie obowiązywała, ale w praktyce nie dało się ich skutecznie egzekwować. Brakowało jasnych procedur, brakowało wskazania właściwych organów, a przede wszystkim brakowało sankcji. Państwo, które nie ma sankcji, wysyła zły sygnał, że prawo można omijać bez konsekwencji, a w przypadku dóbr kultury oznacza to otwartą furtkę dla przemytu, nielegalnego handlu i niszczenia naszego wspólnego dziedzictwa. Ta ustawa to zmienia. Wprowadza jasne zasady dotyczące przywozu dóbr kultury spoza Unii Europejskiej. Wskazuje ministra właściwego do spraw kultury, jako organ odpowiedzialny za wydawanie pozwoleń na przywóz. To rozwiązanie logiczne i spójne z obecnymi procedurami dotyczącymi wywozu zabytków. Projekt wprowadza także nowe przepisy karne. Dotyczą one trzech podstawowych sytuacji. Przywozu dóbr kultury bez wymaganego pozwolenia, składania fałszywych oświadczeń przy imporcie oraz omijania przepisów w przypadku czasowej odprawy celnej, np. podczas targów sztuki. To są realne problemy, które dziś nie były wystarczająco sankcjonowane. Chcę podkreślić, że te kary nie są nadmierne, są proporcjonalne. Podobne do już istniejących przepisów i wynikają wprost z obowiązków nałożonych na państwa członkowskie przez prawo Unii Europejskiej. Ich celem nie jest represja, ale ochrona dóbr kultury przed nielegalnym obrotem. Ustawa porządkuje także przepisy dotyczące wywozu dóbr kultury i wzmacnia kompetencje Krajowej Administracji Skarbowej tak, aby nowe prawo nie było martwe, ale faktycznie działało w praktyce. Dziecictwo kulturowe to nie jest własność jednej instytucji czy jednego pokolenia. To odpowiedzialność państwa wobec przyszłych pokoleń. Przyjęcie tej ustawy oznacza domknięcie luk prawnych, większą skuteczność prawa i jasny sygnał, że Polska poważnie traktuje ochronę swoich zabytków i dóbr kultury. Myślę, że wszystkim nam tutaj, parlamentarzystom, powinno właśnie na tym zależeć. Dlatego Klub Polska 2050 popiera przyjęcie projektu tej ustawy. Dziękuję bardzo. Dziękuję i zapraszam pana posła Fidlota Tumanowicza z Konfederacji. Panie Marszałek, Wysoka Izbo. Debata już w drugim czytaniu dotyczy rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej projektu krótkiego, ale obciążonego ogromną hipokryzją. Formalnie mówimy o wdrożeniu unijnego rozporządzenia. dotyczącego przywozu dóbr kultury. Rozporządzenia, które wiemy, że miały być zastosowane najpóźniej do 28 czerwca ubiegłego roku. Czyli tak naprawdę rząd miał na to półtora roku, żeby przygotować te przepisy i ten czas został zmarnowany. Są teraz pośpiech, sukcesy terminy, narrację o rzekomym sukcesie legislacyjnym. Natomiast niby to jest regulacja techniczna, bezkosztowa i neutralna. Tymczasem brak jest kadr do obsługi nowych obowiązków. Mamy klasyczną sytuację, więcej zadań, więcej procedur, więcej biurokracji, ale oczywiście bez kosztów i obsługa administracyjna, systemy informatyczne, postępowania kontrolne, a w sporach także sądy i biegli mają pracować, jak rozumiem, za darmo. Więc jeszcze bardziej uderzająca jest ironia całej tej sytuacji. Bo Unia Europejska, jak widać, bo to sprawy unijne, narzuca Polsce szczegółowe restrykcyjne regulacje dotyczące przywozu dóbr kultury. Wśród państw członkowskich są takie jak Szwecja i Niemcy, które mają wciąż do dziś nasze zagrabione mienie, zagrabione polskie mienie kulturowe. I państwa te posiadają w swoich muzeach, archiwach i magazynach tysiące dzieł sztuki i zabytków należących do Polski. Jednocześnie w tym momencie narzucają nam prawo, które ma chronić teoretycznie dobra kulturowe przed wwozem ich do Polski. Szkoda, że tego typu regulacje nie obowiązywały w Szwecji czy w Niemczech, kiedy były rabowane z Polski. To jest sytuacja absurdalna. Z innej strony narzuca się Polsce kolejne obowiązki, procedury i sankcje, a z drugiej strony temat restrykcji polskich dóbr kultury pozostaje zamiatany pod dywan. Zamiast realnej ochrony dziedzictwa mamy pozorną troskę biurokratyczną i nadregulację. Co więcej, rząd, który niedawno przeprowadził zmiany rybalizujące ochronę zabytków w Polsce, dziś nagle właśnie odkrywa potrzebę nowych regulacji, jak tutaj powiedział pan poseł Skwarek. Więc teraz regulujemy. Ja się przyłączam do tego. Teraz regulujemy i rozumiem, że za chwilę będziemy deregulować i będziecie ogłaszać sukces, jak to bardzo upraszczacie prawo. Wspaniałe. Wprowadzacie COZE, potem ją wyprowadzicie i będziecie się chwalić sukcesem. Jako Konfederacja nie będziemy popierać tej ustawy. Dziękuję. Dziękuję bardzo. Mamy dwunastu parlamentarzystów chętnych do zadania pytania panu ministrowi. Otwieram listę i pierwszego do głosu zapraszam pana posła Henryka Szopińskiego z Koalicji Obywatelskiej, wyznaczając od razu jedną minutę na zadanie pytania i zamykam też listę. Pani Marszałek, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. Intencją projektowanych przepisów jest skuteczniejsza chrona dziedzictwa kulturowego, panie pośle. I co do zasady, trzeba to popierać. Chronimy swoje dziedzictwo. Nie możemy jednak tracić z pola widzenia faktu, że regulacje te będą bezpośrednio dotyczyły legalnego rynku obrotu dziełami sztuki i przedmiotami kolekcjonerskimi. Takie jak domy aukcyjne, antykwariaty, ale także prywatnych kolekcjonerów, które z zasady nie powinny ponosić ciężaru walki z nielegalnym obrotem. Dlatego pytanie, czy wykonano ocenę skutków regulacji dla tego legalnie działającego rynku i jakie są prognozowane koszty nowych obowiązków. W projekcie ustawy również wzmacnia się kompetencje KAS-u w zakresie zatrzymywania i weryfikacji obiektów. I tutaj też jest pewna wątpliwość, jakie będą maksymalne terminy takiego zatrzymania i kontroli, kto w tym czasie ponosi koszty przechowania i zabezpieczenia obiektu oraz kto odpowiada za ewentualne uszkodzenia lub utratę jego wartości. Dziękuję bardzo. Dziękuję i zapraszam panią poseł Annę Gębicką, ale nie widzę pani poseł. Pan poseł Witold Tumanowicz. Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Ja przy tej okazji rzeczywiście ustawy dotyczącej zabytków i dóbr kultury chciałem się dowiedzieć, czy w rządzie, w ministerstwie są planowane jakiekolwiek działania dotyczące tego, aby sprowadzić dobra kultury polskie, dobra kultury zagrabione przez państwa trzecie, państwa należące do Unii Europejskiej, tak bardzo w tym momencie pouczające nas o tym, jakie dobra kultury powinniśmy wpuszczać do Polski. Więc chciałem się dowiedzieć, jakie działania są podejmowane do tego, aby odzyskać od Niemiec zarabowane mienie podczas II wojny światowej i inne zarabowane mienie w innych okresach historycznych. Dziękuję i zapraszam panią poseł Lidię Czechak. Szanowna Pani Marszałek, Wysoka Izbo, ja mam pytania trzy do tego projektu ustawy. Jak projektodawca uzasadnia wprowadzenie sankcji karnych, w tym kar pozbawienia wolności od dwóch do trzech lat w sytuacji, gdy część naruszeń może mieć charakter formalny, brak pozwolenia lub błędne oświadczenie, a niekoniecznie wiązać się z rzeczywistym zagrożeniem dla dziedzictwa kulturowego, czy rozważono alternatywne administracyjne środki sankcyjne, jakie konkretne działania informacyjne i organizacyjne zostały lub zostaną podjęte, aby importerzy, domy aukcyjne lub uczestnicy targów sztuki byli realnie przygotowani do stosowania nowych obowiązków wynikających z rozporządzenia 219 880 i projektowanej nowelizacji, zwłaszcza, że ustawa ma wyjść w życie po zaledwie 7 dniach od ogłoszenia oraz w jaki sposób rząd ocenił wpływ projektowanych przepisów na legalny obrót dobrami kultury pochodzącymi spoza Unii Europejskiej, w szczególności na rynek sztuki, kolekcjonerów i instytucji kultury, skoro w uzasadnieniu wskazano brak wpływu na sektor małych i średnich przedsiębiorstw, a jednocześnie wprowadzono nowe obowiązki i ryzyko odpowiedzialności karne. Dziękuję i zapraszam panią poseł Bożenę Lisowską. Pani Marszałek, Wysoki Sejmie. Projekt ustawy z druku 1260 zmienia ustawę o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej. Katalog zmian wynika z potrzeby dostosowania przepisów w zakresie obrotu dobrami kultury pochodzącymi z obszarów Unii Europejskiej i spoza Unii Europejskiej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które są uregulowane przepisami prawa unijnego. W obecnym stanie prawnym nie wszystkie przepisy rozporządzeń unijnych nakładające obowiązki na osoby przywożące do Polski lub wywożące z kraju dobra kultury mogą być stosowane, a przede wszystkim brak jest przepisów sankcjonujących. Ta ustawa jest odpowiedzią na te właśnie potrzeby. Dziękuję i zapraszam panią poseł Zofię Czerno. Pani Marszałek, Wysoki Sejmie, Panie Ministrze. Implementacja prawa unijnego jest bardzo potrzebna, gdyż brak w polskim porządku prawnym przepisów dotyczących przywozu dóbr kultury spoza obszaru Unii Europejskiej jest potrzebny i winien być uregulowany. Ten projekt umożliwi wprowadzenie procedur przywozu dóbr kultury, a także wprowadzi podstawy prawne do ścigania naruszeń prawa z tym związanych. Ale przy tej okazji chciałam zapytać pana ministra, jaka jest skala przywozu, to oczywiście, ale wywozu polskich dóbr kultury bez zezwolenia, takiego wywozu, który z mocy prawa jest przestępstwem i czy mamy pełną wiedzę na ten temat. Dziękuję bardzo. Dziękuję i zapraszam panią poseł Małgorzatę Pełket. Pani Marszałek, Wysoka Izbo, Panie Ministrze. Do tej pory w polskim prawodawstwie brakowało pełnych przepisów pozwalających jasno kontrolować przewóz i wywóz dóbr kultury spoza Unii Europejskiej. W mojej ocenie projekt ustawy wypełnia tę lukę i wprowadza przejrzyste zasady, które chronią nasze dziedzictwo narodowe, bo daje państwu narzędzia do skutecznego monitorowania obrotu dziełami sztuki, a uczestnikom rynku jasne reguły i pewność prawną. A to z kolei stanowi realny krok w stronę bezpieczeństwa muzeów, galerii i kolekcjonerów oraz wzmocnienia zaufania do państwa. Dlatego ta ustawa jest potrzebna i odpowiedzialna, gdyż łączy ochronę dziedzictwa z przejrzystością procedur, a przy tym wzmacnia pozycję Polski w europejskim systemie ochrony dóbr kultury. Wobec powyższego proszę o odpowiedź na pytanie, czy w związku z nowelizacją przewidziano szczegółowe procedury współpracy między ministerstwem, a muzeami, galeriami i instytucjami kultury w zakresie weryfikacji legalności przewozu i wywozu dóbr kultury. Dziękuję. I zapraszam pana posła Bartłomieja Dorywalskiego. Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Projekt ustawy wdrażający unijne regulacje w zakresie przewozu i wywozu dóbr kultury wprowadza nowy model kontroli obrotu zabytkami, łącząc ochronę dziedzictwa kulturowego z rozszerzonymi kompetencjami służb celno-skarbowych oraz nowymi reżimami odpowiedzialności prawnej. W praktyce oznacza to powstanie systemu, w którym decyzje administracyjne i operacyjne służb granicznych zaczynają bezpośrednio kształtować sytuację prawną właścicieli dóbr kultury. W związku z powyższym pragnę zapytać, jak projekt rozstrzyga relacje pomiędzy rozszerzonymi uprawnieniami Krajowej Administracji Skarbowej, a kompetencjami organów ochrony zabytków, aby nie doszło do powstania podwójnego, niespójnego reżimu decyzyjnego, w którym odpowiedzialność rozmywa się między różnymi organami państwa. Dziękuję. Dziękuję i zapraszam pana posła Sławomira Skwarka. Pani Marszałek, Wysoka Izbo, w związku z prowadzeniem tej bezkosztowej perpetuum mobile ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków mam pytanie. O ile etatów zamierzacie Państwo zwiększyć zatrudnienie w Narodowym Instytucie Dziedzictwa i Departamencie Ochrony Zabytków? I drugie pytanie. Pomimo, że tematem nie jest restytucja zwrot dóbr kultury, to obiecała pani minister Żelazowska przedstawić wyniki pracy ministerstwa w tym zakresie. Poproszę o zbiorcze zestawienie i wyniki porównania z poprzednim rządem. I po trzecie. Dlaczego zlikwidowaliście Departament Restytucji? Restytucji?