Krystyna Sibińska: Raport NIK ujawnia straty i zaniedbania przy CPK

Proszę zatem o zadanie pytania poseł Krystyny Sibińską z klubu Koalicja Obywatelska. Pani poseł, Panie Marszałku, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. W ostatnim tygodniu ukazał się raport Najwyższej Izby Kontroli z kontroli przeprowadzonej w spółce Centralny Port Komunikacyjny. Raport, który bulwersuje opinię publiczną, ponieważ treści tam zawarte i wyniki kontroli są po prostu porażające. Raport wykazuje, że Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła pracę poprzedniego zarządu spółki. Nieprawidłowości głównie dotyczą przyjętego wówczas harmonogramu i sposobu finansowania programu inwestycyjnego CPK. Panie Ministrze, proszę wobec tego o informację, jakie straty przyniosły właśnie te złe planowanie, złe działania. Proszę również o informację, do jakiego kluczowego zaniechania według raportu NIK doprowadzili poprzedni włodarze spółki CPK. Zawsze słyszeliśmy, że lotnisko CPK jest jednym z głównych filarów inwestycji. Proszę przybliżyć poprzedniemu zarządowi spółki, ale też kolegom i koleżankom z ugrupowania poprzednio rządzącego oraz przede wszystkim Polkom i Polakom, jakie szkody dla powstającego lotniska przyniosły niegospodarność i nieodpowiedzialność poprzednich prezesów spółki i pełnomocnika pana Chorały. Mamy też taką informację, że NIK wykazał, że działy się różne rzeczy poza budową. Pół miliona złotych wydane zostało na event, na wbijanie łopaty bez łopaty. Z całym szacunkiem dla pana prezydenta, który uczestniczył w tym wydarzeniu, ale nic istotnego w tym nie miał, chyba że jest właśnie jakaś informacja, że miało tam istotne wydarzenie i pieniądze nie zostały wyrzucone w łąkę, że tak powiem, w Baranowie. Proszę panie ministrze o odpowiedź na te pytania. Dziękuję bardzo pani poseł. I teraz proszę o odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Infrastruktury, pana ministra Macieja Laska. Będę musiał powolutku zajść do... Zaczekamy panie ministrze, proszę spokojnie i bezpiecznie. Ale warunki zdrowotne są. Jak się szybko przemieszczam. Jak na osobę ze złamaniem. Proszę bardzo panie ministrze. Panie marszałku, szanona pani poseł, wysoka izbo. Rzeczywiście zgadzam się, że to co przedstawiła Najwyższa Izba Kontroli i to jest raport wręcz porażający. Ponieważ potwierdza wszystkie zarzuty, które mieliśmy do tego projektu jeszcze jako opozycja i to co zrobiliśmy w zeszłym roku próbując ten projekt naprawić. Kontrolerzy Najwyższej Izby Kontroli negatywnie ocenili praktycznie wszystkie działania, które prowadziła spółka. Wskazywali, że te działania de facto opóźniały projekt. Wprowadzały zwiększenie kosztów, więcej ryzyk w tym projekcie. Natomiast pozytywnie odnieśli się do ujednolicenia harmonogramu, czyli urealnienia tego harmonogramu. Pozytywnie odnieśli się do nowego planu finansowego. Do tego, że wszystkie wreszcie elementy tego projektu bazują na prawidłowych, rzetelnych danych, a nie danych, które były już w momencie przygotowania pewnych dokumentów planistycznych przez mojego poprzednika i poprzedni zarząd spółki nieaktualne. Ale istotne w tym wszystkim jest to, że Najwyższa Izba Kontroli wskazała na wiele zaniedbań, które doprowadziły do strat finansowych rzędu szacowanych na około 1 mld zł. Bo choćby czym jest wybudowanie lotniska w Radomiu bez żadnych podstaw ekonomicznych do tego, bez żadnych podstaw, które by wskazywały na to, że to lotnisko stanie się lotniskiem rentownym, to koszty, które zostały poniesione na budowę tego lotniska, to było niemalże 800 mln zł, a w tej chwili po dwóch latach działania tego lotniska 67,5 mln zł strat przynosi to lotnisko dla polskich portów lotniczych. Mimo, że polskie porty lotnicze dzisiaj starają się jak najlepiej zagospodarować to lotnisko, w zasadzie z wyników kontroli wynika, że to lotnisko będzie trwale nierentowne. Ja sobie nie wyobrażam, żeby zakładając, że chciałbym, żeby taki podmiot, wiodący podmiot, którym są polskie porty lotnicze, mógł stracić 800 mln zł, które te pieniądze mogłyby zostać zainwestowane w budowę nowego lotniska, następcy lotniska na Chopinie, czyli nowego lotniska centralnego w Baranowie. No, ale takich tych nieprawidłowości było znacznie więcej. Pani poseł już wspomniała to, co kontrolerzy nieników powiedzieli. Nierzetelność, niegospodarność są w raporcie odmieniane przez wszystkie przypadki, jeżeli chodzi o to, jeżeli chodzi o działania naszych poprzedników. Natomiast wspomniana choćby ta konferencja o wbiciu łopaty bez łopaty, czyli 500 tysięcy złotych na konferencję, która trwała godzinę, na której wystąpił tylko pan prezydent Andrzej Duda i pełnomocnik, plus pracownicy spółki. Coś, co miało świadczyć o tym, że spółka przeszła od etapu planowania do etapu wykonawczego, kiedy nawet decyzji lokalizacyjnej nie było dla lotniska i węzła kolejowego. To my dzisiaj naprawiamy ten projekt, to my dzisiaj go urealniliśmy, podpisujemy kolejne umowy i w tym roku tylko ogłaszamy przetargi na wysokość 30 miliardów złotych, z czego na 18 są już rozpisane przetargi ogłoszone, a w przyszłym roku planujemy ogłosić przetargi na 40 miliardów złotych. To jest prawdziwe przejście z etapu planowania do etapu budowy. Ale z takich konkretów, o których warto byłoby powiedzieć, nikt do kluczowych zaniedbań i zaniechań zaliczył niezrealizowanie i nieuzyskanie przez spółkę w latach 2021-2023 decyzji lokalizacyjnej. Pierwotnie, a w ogóle to jest warte przypomnienia, pierwotnie w ogóle decyzja lokalizacyjna dla lotniska miała być w 2020 roku. Tak deklarował pierwszy pełnomocnik rządu do spraw CPK, czyli pan minister Mikołaj Wild, który został później prezesem spółki CPK. I nie wiem, co się stało, że jego następca przez cztery lata nie był w stanie tej decyzji lokalizacyjnej dociągnąć. Wczoraj mi to tłumaczył, że tamto to był plan, a realizacja to jest inna, ale jeżeli mamy plan i z realizacją różni się o cztery lata, to ja przypomnę, że lotnisko miało być najpierw w 2027 roku, potem w 2028 roku. Kolej miała dojeżdżać do Łodzi, Kolej Dużych Prędkości, a w 2023 roku nie było nawet rozpisanego przetargu na tabor dla Kolei Dużych Prędkości, kiedy koło sześciu lat się pozyskuje taki tabor. W tym roku PKP Intercity będzie prawdopodobnie ogłaszało przetarg właśnie na tabor Kolei Dużych Prędkości. To są fakty, a tam były mity, tam były bajki niestety. Poprzedni zarząd spółki w terminach pozwalających na niezwłoczną realizację przez spółkę działań na podstawie programów inwestycyjnych nie przygotował i nie przedłożył pełnomocnikowi do zatwierdzenia dokumentu wdrażającego program inwestycyjny na lata 2020-2023. Opóźnienie było 14 miesięcy. No to jak można było to zrobić, dobrze prowadzić tą inwestycję, kiedy nawet tak kluczowych dokumentów nie można było przedstawić, które pilnowały, czy pozwalały na realizację tego projektu. Tych zaniedbań, tych nieprawidłowości jest znacznie więcej, ale skoncentrowałem się tylko na tych. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo, panie ministrze. Oczywiście, proszę bardzo, panie ministrze. Proszę się już na górę tutaj nie wspinać. I pytanie o zmianie zada pani poseł Karolina Pawliczak. Proszę bardzo, panie poseł. Panie marszałku, panie ministrze, Wysoka Izbo, PiS zawsze słynął z lekkiego wydawania i nieodpowiedzialnego wydawania publicznych pieniędzy, czego przykładem jest właśnie Centralny Port Komunikacyjny. Ja chciałabym zapytać, panie ministrze, ile zawiadomień zostało złożonych do prokuratury i czego konkretnie dotyczą, jeśli chodzi o Centralny Port Komunikacyjny. Co też konkretnie raport wykazał i mówi o zarządzaniu lotniskami w Modlinie i w Radomiu, kiedy pełnomocnikiem był pan Chorała i jakie nieprawidłowości wykazała Krajowa Administracja Skarbowa w swoim raporcie dotyczącym poprzedniego zarządu CPK. Bardzo dziękuję. Dziękuję bardzo, panie poseł. Proszę o odpowiedź pana ministra. Konkretne pytania, panie marszałku, szanowna pani poseł, wysoka izbo, ale tych zawiadomień, no właśnie tak to wygląda, tych zawiadomień do prokuratury zostało złożonych w tej chwili sześć. Trzy zostały złożone przez Krajową Administrację Skarbową po przeprowadzeniu kontroli tylko w wybranych obszarach spółki. Dotyczyło to zarówno, i tutaj muszę się posiłkować już materiałem, Krajowa Administracja Skarbowa złożyła zawiadomienia dotyczące przekazania przez spółkę środków w ramach porozumienia z Główną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad na budowę drogi czerwonej. I tu nie chodzi o to, że jesteśmy przeciwni budowie drogi czerwonej, tylko sposób przekazania środków 20 milionów złotych na nieoprocentowane konto, gdzie po prostu te środki nie pracowały, a nie zostały wykorzystane w kwocie większej niż 10% do początku tego roku, ile dobrze pamiętam, spowodowały konkretną stratę. Można było zrobić to dobrze. Można było wesprzeć budowę drogi czerwonej, za którą wydaje mi się, że wszystkie strony tej sali są, żeby ją wybudować, bo to jest strategiczna droga pozwalająca na transport towarów z portu w Gdyni. Natomiast forma, sposób tego były niezgodne z obowiązującymi przepisami, niezgodne z obowiązującym prawem, w związku z czym Krajowa Administracja Skarbowa jeszcze w maju złożyła tutaj doniesienie do prokuratury. Z pozostałych doniesień dotyczyły one finansowania niezgodnego z celami i zapisami programu społeczno-gospodarczego oraz zawarcia nieuzasadnionych ekonomicznie umów z przedstawicielami regionalnymi CPK. Ja przypomnę, że zostały przez spółkę zawarte umowy na świadczenie usług doradczych, eksperckich, z tak zwanymi przedstawicielami regionalnymi, które zostały ocenione bardzo negatywnie, zarówno przez audyt wewnętrzny, jak i przez Krajową Administrację Skarbową. Rekordziści otrzymali praktycznie za nic, za całkowity brak świadczenia praktycznie pracy w sumie ponad 400 tysięcy złotych ze spółki. To są elementy, które są już badane praktycznie przez prokuraturę. Spółka złożyła doniesienia dotyczące nadużycia i uprawnień i niedopełnienia obowiązku przez właśnie wyrządzenie szkody majątkowej wielkich rozmiarach w związku z zawarciem pewnych umów, nadużycia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków przez wyrządzenie szkody majątkowej wielkich rozmiarów w związku z przyznaniem finansowania na inwestycje niezgodne z celami i zapisami programu społeczno-gospodarczego. I ostatnia rzecz, która była, to w tej chwili jeszcze są przygotowane kolejne doniesienia na nieprawidłowe gospodarowanie kartami kredytowymi. Jeżeli chodzi o lotnisko, panie marszałku, 30 sekund. Jeżeli chodzi o lotnisko, zablokowanie modernizacji lotniska Chopina i rozbudowy lotniska w Modlinie. Ja przypomnę, że jeszcze w 2017 roku lotnisko Chopina było elementem programu CPK, tak, żeby mogło dowieść jak największą liczbę pasażerów do otwarcia nowego lotniska w Baranowie. W 2019 roku modernizacja tego lotniska została wstrzymana, w związku z czym dzisiaj mamy taki sufit, jeżeli chodzi o to lotnisko, to przepustowość rzędu 23-24 milionów pasażerów, już w bardzo trudnych warunkach, a spodziewamy się, że na dzień otwarcia powinniśmy mieć około 80 milionów pasażerów, 30 milionów pasażerów. Brakuje nam 6 milionów pasażerów. 6 milionów to jest ponad 200, jak patrząc na wszystkie przychody, prawie 300 milionów o rocznego dochodu dla nowego lotniska. To są wymierne straty i na to też zwróciła uwagę Najwyższa Izba Kontroli. Panie Marszałku, dziękuję za pozwolenie. Dziękuję bardzo, panie ministrze. Kolejny.