Joanna Frydrych pyta o 100 mln zł dla programu Aktywni Seniorzy

Teraz panie posłanki Joanna Frydrych i Iwona Maria Kozłowska będą zadawały pytania do prezesa Rady Ministrów, w imieniu którego odpowiadać będzie pani minister Marzena Okła-Drewnowicz. Bardzo proszę panią posła Joannę Frydrych. Dziękuję panie marszałku, szanowna pani minister, wysoka izbo. Chciałabym zwrócić uwagę na wieloletni program rządowy Aktywni Seniorzy Asy, który jest bardzo ważny dla wielu starszych osób w całej Polsce. To program, który ma wspierać seniorów w codziennej aktywności, pomagać im być częścią życia społecznego, a przede wszystkim przeciwdziałać samotności. Warto jasno powiedzieć, że za tym programem idą realne pieniądze. W budżecie na 2026 rok zabezpieczyliśmy 100 mln zł na ten cel. To pokazuje, że nie są to tylko zapowiedzi, ale konkretne działania i realne wsparcie. Seniorzy chcą być aktywni, chcą się spotykać, rozwijać swoje zainteresowania, dbać o zdrowie i mieć dostęp do nowych technologii. Program Aktywni Seniorzy powinien na te potrzeby odpowiadać w prosty i skuteczny sposób, tak aby wsparcie trafiało tam, gdzie jest najbardziej potrzebne. Do lokalnych społeczności, organizacji i samych seniorów. Dlatego chciałabym zapytać panią minister, jakie nowe priorytety zostały zaplanowane w programie Aktywni Seniorzy? Na jakie konkretne działania zostaną przeznaczone środki w wysokości 100 mln zł na ten rok? Czy program będzie prostszy i bardziej dostępny dla samorządów czy organizacji działających na rzecz seniorów? W jaki sposób seniorzy zostaną włączeni w tworzenie i ocenę działań realizowanych w ramach tego programu? Odpowiedzi na te pytania są ważne dla wielu osób starszych, które liczą na realne wsparcie i możliwość aktywnego życia. Bardzo dziękuję. Bardzo dziękuję. Proszę panią minister Marzenę Okłedr-Rwnowicz. Bardzo dziękuję panie marszałku. Wysoka Izbo, szanowna pani poseł. W polityce senioralnej ważne jest to, żeby ona była systemowa, kompleksowa i żeby była spójna z działaniami, które mają miejsce na szczeblu rządowym, samorządowym, ale z bardzo dużym udziałem środowisk senioralnych, przedstawicieli osób starszych. Do tej pory, przez wiele poprzednich lat funkcjonowały dwa programy. To był wcześniej program Senior Wigor, zaadresowany do Samorządu Terytorialnego na tworzenie nowych miejsc wsparcia dziennego. I program ASOS dla organizacji pozarządowych. Później one zmieniły swoje nazwy. To był Senior Plus i program Aktywni Plus. I my teraz dokonując ewaluacji obydwóch tych programów, widzieliśmy bardzo jasno po wynikach tej ewaluacji, że ta polityka senioralna musi być bardziej skoordynowana, usystematyzowana, kompleksowa. Dlatego też podjęliśmy taką decyzję, żeby przygotować jeden kompleksowy program, który łączy ideę tych wszystkich dotychczasowych programów. I to jest nowy, wieloletni, rządowy program, który Rada Ministrów przyjęła w grudniu ubiegłego roku. Program Aktywni Seniorzy, ASY, Mistrzowie, Najlepsi. I ten program jest zaadresowany zarówno do, czy też beneficjentami, jednostkami, które mogą sięgać po środki finansowe. Są zarówno jednostki samorządu terytorialnego, jak i organizacje pozarządowe. Ale to, co jest dużą, myślę, nowością i co było dla nas priorytetowe w przygotowaniu tego programu, to to, żeby środki bardziej niż dotychczas trafiały wprost do organizacji senioralnych. Wiemy, że seniorów jest coraz więcej, ale też wiemy, że potrafią się zorganizować w różne formy organizacyjne, takie jak np. organizacje pozarządowe, takie jak Uniwersytety III wieku, takie jak Rady Seniorów, których jest coraz więcej. Uniwersytetów III wieku jest ponad 700, Rad Seniorów ponad 500, ale tak naprawdę z każdym miesiącem powstają kolejne. Pani poseł pytała o priorytety. Jest ich pięć. Pierwszy zaadresowany jest do, powiedziałabym, bardziej ogólnokrajowych organizacji. I ten priorytet nazwaliśmy rozwój strategicznych koncepcji w zakresie polityki senioralnej. Chodzi o to, żeby organizacje, które mają duże doświadczenie o zasięgu właśnie ogólnokrajowym, mogły aplikować o środki na projekty innowacyjne, nowatorskie w zakresie rozwiązań w obszarze polityki senioralnej, ale też zarazem na takie, które da się upowszechnić, które będą uniwersalne i będą służyły później wszystkim seniorom. Swego rodzaju ten priorytet jest pewnym narzędziem dla organu do spraw polityki senioralnej. Drugi priorytet to jest edukacja osób starszych. To jest nowość, ponieważ ten priorytet jest wprost zaadresowany na rozwój Uniwersytetów III wieku. I po raz pierwszy Uniwersytet III wieku mają wręcz zapisane w priorytecie dla siebie środki finansowe, tak aby mogły na przykład w większym zakresie niż dotychczas mieć większe możliwości, jeśli chodzi o zatrudnienie wykładowców, o prowadzenie tej działalności edukacyjnej, bo to jest ich celem statutowym. Tutaj stawiamy też duży nacisk na promowanie wolontariatu. Co jest istotne, to ten drugi priorytet będzie ogłaszany, czy też konkurs będzie ogłaszany bliżej tych organizacji, a więc przez przedstawicieli rządu w terenie, przez wojewodów. Więc łatwiej będzie takim organizacjom terenowym aplikować o te środki, bo po prostu one będą bliżej nich. Trzeci priorytet to jest partycypacja społeczna osób starszych. Ten priorytet zaadresowany jest do rad seniorów. Do tej pory nie było żadnego takiego programu, jeśli chodzi o dotychczasowe programy właśnie te, które wcześniej wymieniłam, czyli ASOS, czy też Aktywni Plus. Nie było takiego priorytetu i nie było takiej możliwości, żeby Rady Seniorów mogły mieć finansowane inicjatywy, które są podejmowane na rzecz osób starszych w środowisku lokalnym. Dziś rad seniorów jest coraz więcej i będą mogły, poprzez właśnie składanie swoich inicjatyw senioralnych do samorządów uzyskiwać dofinansowanie na te inicjatywy. Ale sam wniosek, samą ofertę będzie mógł złożyć samorząd, bo wiemy, że Rady Seniorów nie mają osobowości prawnej, nie są organizacjami pozarządowymi. Trzeci priorytet to była partycypacja społeczna osób starszych, czy Rady Seniorów. Czwarty to jest integracja wewnątrzpokoleniowa. Ten priorytet jest skierowany dla organizacji pozarządowych, stricte senioralnych, dla których ważne są różnego rodzaju przedsięwzięcia o charakterze integracyjnym. Wiemy, że to jest szeroko pojęta profilaktyka, integracja społeczna, ale co istotne w tym priorytecie to również to, żeby tego typu zajęcia odbywały się, owszem, wewnątrzpokoleniowo, ale z udziałem różnych pokoleń, przedstawicieli różnych grup wiekowych, żeby seniorzy w większym stopniu mieli możliwość dofinansowania działań takich, które odbywają się wspólnie właśnie z młodszym pokoleniem. I ten priorytet również, jeśli chodzi o konkurs, będzie ogłaszany przez wojewodów. Wojewodowie bliżej znają organizację, więc też będą mieli dobry bezpośredni kontakt. I ostatni priorytet, panie marszałku, to jest rozwój dziennych form wsparcia. Bardzo ważny, bo to są środki na tworzenie dziennych form pobytu, takich jak dzienne domy pobytu, jak kluby seniora i co bardzo ważne. Do tej pory na ten priorytet mieliśmy kwotę przeznaczoną rocznie 60 milionów. W tym roku to jest 60 milionów, ale już w kolejnym roku to będzie kwota 70 milionów, a w kolejnych latach to będzie kwota 90 milionów. Bardzo dziękuję. Teraz panią poseł Iwonę Marię Kozłowską. Szanowny panie marszałku, pani minister, wysoka izbo. Chciałabym podkreślić, że obecny rząd konsekwentnie realizuje działania skierowane do osób starszych i traktuje politykę senioralną jako bardzo ważny element swojej strategii, o czym zresztą wyraźnie powiedziała pani minister. Seniorzy zasługują na realne wsparcie i konkretne rozwiązania. Dobrym przykładem jest właśnie rządowy program Aktywny Senior Asy. To program, który wspiera aktywność społeczną i zawodową osób starszych oraz przeciwdziała ich wykluczeniu i samotności, co istotne w budżecie państwa zostało zabezpieczonych na ten cel 100 milionów złotych na ten rok. To jasny sygnał, że za deklaracjami idą konkretne pieniądze. Dzięki temu wsparcie trafi do lokalnych społeczności, klubów seniora i organizacji, które na co dzień pracują z seniorami, o czym zresztą pani minister już powiedziała. Docierają do nas jasne sygnały od seniorów, że to poprawia jakość ich życia i daje im poczucie bycia potrzebnym. Dlatego z uznaniem odnoszę się do działań pani minister Marzeny Okład-Rewnowicz i rządu w tym zakresie. I moje pytanie. Jakie kolejne działania planuje podjąć rząd w ramach programu Aktywny Senior, aby środki w wysokości właśnie tych 100 milionów złotych jak najszybciej i najskuteczniej trafiły do polskich seniorów? Bardzo proszę, panią minister, o udzielenie odpowiedzi na pytania. Bardzo dziękuję. Muszę skorygować informację o budżecie, ponieważ w tym roku to jest 60 milionów, jeśli chodzi o dzienne formy pobytu, o temperatet piąty. Ale w przyszłym roku to jest nie 70, tylko 80 milionów. Więc zaniżyłam, jest to 80 milionów. W kolejnych latach jest to 90 milionów. Jakie działania, pani posłanka pytała. Przede wszystkim ważne jest dla nas to, żeby dzisiaj bezpośrednio właśnie z wojewodami przygotowywać, czy też wspierać ich w przygotowywaniu regulaminów konkursów, ponieważ zadowością jest to, że te konkursy będą ogłaszane na szczeblu właśnie tym regionalnym. Dlatego za nami jest choćby spotkanie na wspólnych, połączonych zespołach parlamentarnych do spraw Uniwersytetu Trzeciego Wieku i Rad Seniorów z udziałem bardzo licznym właśnie przedstawicieli tych organizacji. Tak, żeby wspólnie przygotować rekomendacje do tego, jakie priorytety, jak te regulaminy, co powinny tak naprawdę zawierać, żeby środki były efektywnie wykorzystane i trafiały naprawdę optymalnie do środowisk senioralnych. Następnie po tym spotkaniu my już odbyliśmy spotkanie z przedstawicielami wojewodów, z pełnomocnikami do spraw polityki senioralnej, ponieważ wojewodowie takowych powołali. Tak, aby te postulaty, te oczekiwania środowisk senioralnych przekazać właśnie przedstawicielom wojewodów. I dzisiaj bezpośrednio mój zespół w Departamencie Polityki Senioralnej przygotowuje całą dokumentację pod kątem właśnie regulaminów, przygotowuje regulaminy konkursów, tak aby te konkursy ogłosić i aby środowiska senioralne przez organizacje pozarządowe, czy też jednostki samorządu terytorialnego mogły o te środki aplikować. Oczywiście formuła jest nowa, dlatego wymaga ścisłej współpracy. Wstępnie ustalaliśmy taki harmonogram, żeby ten rok był rokiem oczywiście dość pilotażowym, a więc zakładamy, że ta umowa w tym roku będzie umową roczną, ale z takim przekonaniem, że po zebraniu doświadczeń z tego roku kolejne umowy dopuszczamy, żeby już nie były tylko roczne, ale żeby to były umowy przynajmniej dwuletnie. Wtedy daje to komfort organizacjom pozarządowym na realizację, oczywiście z budżetem rocznym, na realizację projektów, ale bez tej presji czasu. I to jest postulat środowisk senioralnych. I z nimi też mamy wstęp takie ustalenia, że pierwszy rok roczne umowy, kolejne z nadzieją, z perspektywą wieloletnich umów. I myślę, że tak zorganizowane dystrybuowanie środków finansowych pozwoli na to, żeby w większej mierze te środki trafiały bezpośrednio do organizacji senioralnych. Bo niestety z naszych doświadczeń poprzednich konkursów wynika, że środowiska senioralne, mimo że głównie powinny do nich trafiać środki finansowe wprost, niestety te środki finansowe otrzymywały w niewielkim zakresie w stosunku do potrzeb. Bardzo dziękuję. Bardzo także dziękuję. Dziękuję.