PSL: Zablokowanie środków SAFE zagraża służbom - pytanie do rządu

Kolejne pytanie zadaje Marszałek Senior, Marek Sawicki, a skoro zadaje pytanie Marszałek Senior, to do każdego pytania inny minister. Pan Marszałek podejdzie do mównicy. Bardzo prosimy. Na pierwsze pytanie będzie odpowiadała pani minister Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, podsekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, a na drugie pan minister Czesław Mroczek, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Szanowny panie Marszałku, Wysoka Izbo, szanowni państwo ministrowie, decyzja pana prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej o zablokowaniu ustawy o sposobie wykorzystania środków z programu SAVE wywołuje poważną debatę na temat bezpieczeństwa państwa. W obliczu dynamicznie zmieniającej się sytuacji politycznej oraz rosnącej zagrożeń zarówno zewnętrznych, jak i wewnętrznych pojawia się zatem pytanie, jakie działania należy podjąć, aby nie tylko nie dopuścić do osłabienia systemu bezpieczeństwa, ale aby ten system wzmocnić. Problem ten ma charakter nie tylko finansowy, lecz także polityczny, organizacyjny i strategiczny. Przede wszystkim konieczny jest dialog między najważniejszymi organiami władzy. Spór polityczny, choć wpisany w funkcjonowanie demokracji nie poprawi sytuacji kluczowych dla państwa. Rząd oraz prezydent powinni podjąć negocjacje w celu wypracowania kompromisu w kluczowych kwestiach. Możliwe jest np. wyraźne rozdzielenie funduszy przeznaczonych na cele stricte militarne od tych, które miałyby wspierać bezpieczeństwo wewnętrzne. Taki kompromis pozwoliłby pogodzić różne wizje polityczne bez szkody dla obywateli. Warto też zwrócić uwagę na aspekt społeczny. Obywatele powinni być informowani o przyczynach i konsekwencjach decyzji dotyczących finansowania bezpieczeństwa. Transparentność działań władz buduje zaufanie społeczne, pozwala lepiej zrozumieć trudne decyzje polityczne. Nie można również pominąć długofalowych konsekwencji obecnej sytuacji. Brak stabilnego finansowania służb mundurowych może prowadzić do opóźnień w modernizacji, spadku morale funkcjonariuszy oraz ograniczenia zdolności reagowania na sytuacje kryzysowe. Zablokowanie środków z programu SAFE dla służb mundurowych stanowi poważne wyzwanie, które wymaga zdecydowanych i odpowiedzialnych działań. Proszę o odpowiedź, czy rząd prowadzi pracę nad zapewnieniem dodatkowego finansowania służb mundurowych mimo zawytowania programu SAFE przez pana prezydenta? Bardzo dziękuję. Zapraszam na mówicę panią minister. Szanowny panie marszałku, szanowni państwo posłowie, panie ministrze. Odpowiadając na pytanie, zaczęłabym od jasnej odpowiedzi, o czym było weto pana prezydenta. Wbrew temu, co próbuje się narzucić w narracji medialnej, ustawa, która znalazła się na biurku pana prezydenta nie była ustawą o tym, czy Polska powinna przystępować do mechanizmu SAFE, bo taką decyzję już dawno podjął polski rząd. Ta ustawa definiowała, jak te środki będą wydawane po stronie polskiej. Największym, najmocniejszym efektem weta pana prezydenta jest utrudnienie w dystrybucji środków z mechanizmu SAFE na policję, straż graniczną, służbę ochrony państwa i na projekty związane z mobilnością wojskową. Może przy tej okazji warto też wyjaśnić, czym jest mobilność wojskowa. Chodzi o takie dostosowanie naszych dróg, mostów, połączeń kolejowych, żeby jeżeli będzie godzina W, sprzęt naszych sojuszników mógł się przemieszczać przez terytorium Polski, tak żeby wszystkich nas móc bronić. O tym było weto pana prezydenta. Biorąc udział w wielu rozmowach w Pałacu Prezydenckim byłam tam pytana o konsekwencje weta i jasno przedstawiałam, że największą konsekwencją weta pana prezydenta będzie trudność w dystrybuowaniu środków dla służb mundurowych. Jeżeli chodzi o stronę Unii Europejskiej, tam się nic nie zmienia. Polska jest dalej częścią mechanizmu SAFE i dalej do Polski trafi już niebawem prawie 44 mld euro, co warto podkreślić. Po wecie pana prezydenta kilka państw członkowskich ustawiło się w kolejce do Komisji Europejskiej z pytaniem, czy Polska nie skorzysta z tych środków, bo inne kraje członkowskie byłyby zainteresowane. Jasno podtrzymaliśmy stanowisko, że Polska te środki przyjmuje. W rządzie powstał oczywiście Plan B, jeżeli chodzi o to, co można zrobić, żeby poradzić sobie z sytuacją po wecie pana prezydenta. Pierwszym etapem było przyjęcie uchwały Polska Zbrojna, która mówi o tym, że środki z mechanizmu SAFE trafią do istniejącego już instrumentu, czyli Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych. Jedynym dysponentem Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych jest minister obrony narodowej, co stawia przed nami pewne wyzwania dotyczące dystrybucji środków do Policji Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa i na projekty infrastrukturalne. Dzisiaj nad tymi rozwiązaniami pracujemy. Ale nie jest też za późno, żeby odwrócić pewne decyzje. Jest w Sejmie projekt złożony przez Polskie Stronnictwo Ludowe, który mówi o tym, który jest bardzo podobny do projektu składanego przez pana prezydenta, że jeżeli są środki z Narodowego Banku Polskiego, o których przecież mówił na konferencji prasowej i pan prezydent, i pan prezes Glapiński, to ta ustawa dokładnie te środki proponuje skierować właśnie na obronność i bezpieczeństwo, w tym na policję, straż graniczną i na projekty infrastrukturalne. A więc podpis pod taką ustawą przez pana prezydenta dałby wprost możliwość zwiększenia wydatków na obronność i bezpieczeństwo. Myślę, że w tym momencie warto też podkreślić, o czym dokładnie jest mechanizm Sejw. I jeżeli ktoś mówi, że te pieniądze nie będą dobrze wydane, jeśli ktoś mówi o tym, że te pieniądze trafią w niewiadome ręce, to warto przypomnieć, że na liście inwestycji znajdują się takie projekty, jak ściana antydronowa Sun, jak drony FlyEgg, jak Baobabka, Grot, Potwór Starnowa, Rak, Regina, Borsuk, Ratownik, Kormoran, Hydrograf. To są wszystko produkty polskiego przemysłu zbrojeniowego. 89% środków z mechanizmu Sejw trafi do polskiego przemysłu zbrojeniowego. Bardzo dziękuję jeszcze raz panie marszałku za to pytanie, bo myślę, że warto na każdym etapie wyjaśniać, jakie są konsekwencje decyzji pana prezydenta i o czym tak naprawdę jest mechanizm Sejw, który został przez Polskę wymyślony. Warunki zostały Brukseli narzucone i Polska jest największym beneficjentem tego mechanizmu. Bardzo dziękuję. Bardzo dziękuję. Ponowne pytanie zada pan marszałek senior. Szanowna pani minister, dziękuję za dość wyczerpującą odpowiedź, ale w świetle poszukiwania tego porozumienia i konsensusu pomiędzy dwoma pałacami, małym i dużym, i w świetle tych dużych pieniędzy, które pojawiają się na wzmocnienie polskiego przemysłu zbrojeniowego, nasuwa mi się takie pytanie, czy nie warto opracować takiej specjalnej strategii zakupowej dla polskiego przemysłu zbrojeniowego, bo wiemy, że w wielu kwestiach będzie on raczkował i ta transparentność europejska w zakresie wykorzystania środków powinna być tutaj jakoś dookreślona tak, żeby preferencje w zakupach miały właśnie polskie zakłady zbrojeniowe. Dobrze, że pani wspomniała o Polskim Funduszu Inwestycji Obronnych zgłoszonych przez Klub Polskiego Stronnictwa Ludowego, bo wydaje mi się, że właśnie to jest sposób na to, żeby te brakujące elementy programu SAFE zablokowane przez pana prezydenta mogły być w pełni zrealizowane przez Polski Przemysł Zbrojeniowy i zagwarantować nam bezpieczeństwo nie tylko to wojskowe, militarne, ale także służb wewnętrznych. Pan minister Czesław Mroczyk. Szanowny Panie Marszałku, Pani Minister, Panie Marszałku i Wysoka Izbo. Tak jak stwierdził pan marszałek Sawicki w swoim wystąpieniu, środki SAFE pochodzące zrodziły się z polskiego pomysłu w ramach polskiej prezydencji mają służyć wzmocnieniu odporności naszego kraju na zagrożenia zewnętrzne, wzmocnieniu naszego systemu bezpieczeństwa, na który składa się po pierwsze polski przemysł, siły zbrojne i służby dbające o bezpieczeństwo wewnętrzne. Policja, Straż Graniczna, Służba Ochrony Państwa i te służby znalazły swoje zadania w ramach projektów, które Komisja Europejska zaakceptowała, polskich projektów. Weto oczywiście utrudnia bardzo poważnie realizację tych projektów dedykowanych do służb dbających o bezpieczeństwo wewnętrzne, a przecież wszyscy mamy w pamięci atak dronowy, wszyscy mamy w pamięci dywersje na linii kolejowej i wielki wysiłek, który ponoszą służby wewnętrzne, nie tylko wojsko. Razem z wojskiem policjanci, funkcjonariusze Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa i inne służby państwa dbają o bezpieczeństwo codziennie, o bezpieczeństwo wewnętrzne i muszą być odpowiednio wyposażeni. Na ponad 7 miliardów złotych opiewają te projekty, które dotyczą służb wewnętrznych. I tak jak powiedziała pani minister Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, której chcę podziękować za to, że dba o to, by wszystkie te projekty zostały zrealizowane. Mamy Plan B i jestem przekonany, że zrealizujemy większość tych projektów, które dotyczą wzmocnienia służb wewnętrznych. Tak jak mówiłem i w swojej aktywności zawodowej przez długi czas jako wiceminister obrony narodowej zajmowałem się kwestią polskiego przemysłu obronnego. Mamy produkty polskiego przemysłu, które się bardzo dobrze sprawdzają i możemy poprzez inwestycje wypracować kolejne produkty. Zmieniane jest podejście przez obecny rząd, przez obecnego ministra obrony narodowej, wicepremiera Władysława Kosiniaka-Kamysza w zakresie produktów sprzętu uzbrojenia pozyskiwanego dla naszych sił zbrojnych. Wojna na Ukrainie uczy, że bez zdolności do odtwarzania sprzętu nie można zbudować prawdziwej odporności. Zatem przemysł obronny jest częścią systemu obronnego państwa. Bez skutecznego przemysłu obronnego nie jesteśmy w stanie zbudować właściwej odporności państwa. I dlatego SEJF budując zdolności sił zbrojnych, policji, straży granicznej, służby obrony państwa buduje też zdolności polskiego przemysłu obronnego. Tylko w ten sposób zbudujemy skuteczny system obrony Polski. Dziękuję bardzo.