Maciej Tomczykiewicz pyta o 'ręcznie sterowane' postępowania

Kolejne pytanie zada pan poseł Maciej Tomczykiewicz w imieniu grupy posłów skierowany jest do ministra sprawiedliwości w sprawie drugiej części raportu zespołu prokuratorów do zbadania spraw pozostających w zainteresowaniu opinii publicznej. Panie pośle zapraszam. Szanowna Pani Marszałek, Szanowni Państwo, w drugiej części raportu Ministerstwa Sprawiedliwości omawiane są szczegółowo kolejne horrendalne przypadki wpływania na postępowania karne przez przedstawicieli szczęśliwie upadłej władzy Prawa i Sprawiedliwości. Setki ręcznie sterowanych postępowań tylko po to, żeby mogli utrzymać władzę. Krzywda niewinnych ludzi ściganych tylko dlatego, że było to w interesie PiSu, unikające jakiejkolwiek odpowiedzialności przestępcy tylko dlatego, że ich ukaranie było wbrew interesowi Prawa i Sprawiedliwości, Ziobry i Kaczyńskiego. Proszę o informację, czy wśród badanych spraw pojawiły się jakieś typowe, powtarzające się sposoby działania, czyli ingerencji w postępowania karne i naciskania na prokuratorów. Jakie rekomendacje w zakresie postępowań karnych i dyscyplinarnych zostały przedstawione w sprawie prokuratorów, którzy jak cynglę na zlecenie PiSu sprzeniewierzyli się swoim obowiązkom. Proszę o informację, jak rozstrzygano, wobec których prokuratorów ma być wstrzynane jedynie postępowanie dyscyplinarne, a wobec których również postępowania karne. Panie premierze z tabletu. Bardzo dziękuję. Ja bardzo Państwa proszę o wyciszenie emocji. Wydaje mi się, że niestosowne były słowa wypowiedziane przez pana posła Piotra Glińskiego. Pan poseł Tomczykiewicz nie jest cynkiem, tylko jest parlamentarzystą, dokładnie takim samym posłem jak pan, z takim samym mandatem jak pan. Nie przystoi byłemu ministrowi kultury wypowiadać takich rzeczy. Pani marszałek, przepraszam bardzo. Pani marszałek, zostały użyte słowa niedopuszczalne, że to są cyngle, mistra Ziobro, którzy wykonują wszystkie rzeczy. No tak nie można po prostu. No w głównicy padły te słowa. Ale no nie można tego. To nie w przedszkole, a Państwo, a Państwo zamiast. No i to właśnie nie jest przedszkole, a Państwo zachowujecie się, jak byście byli w przedszkolu. Z pytaniami zbierzy się zastępca prokuratora krajowego Marek Jamrogowicz. Zapraszamy panie prokuratorze. Pani marszałek, Wysoka Izbo, odpowiadając do pytania, pierwsze wstępne nakreślę te zadania, które zostały w zarządzeniu prokuratora krajowego z 16 sierpnia 2024 roku. nakreślone przed zespołem, który zajął się oceną, analizą, oceną wybranych spraw pozostających w zainteresowaniu opinii publicznej pod kątem ich prawidłowości prowadzenia zasadności podejmowania decyzji oraz merytorycznej oceny końcowych rozstrzygnień. Tak jak w pytaniu było, pytanie dotyczy tej drugiej części raportu, który został przedstawiony w kwietniu 2025 roku. Tym zakresem badań zespół powołany przez prokuratora krajowego odjął około 400 postępowań. Wśród tych 400 postępowań stwierdzono w 233 postępowaniach bardzo istotne uchybienia, braki, o których później powiem, które spowodowały stosowne rekomendacje zespołu. I tak, w 36 sprawach rekomendował zespół podjęcie lub wznowienie tych postępowań. W 28 sprawach zespół rekomendował wszczęcie postępowań karnych dotyczących działań prokuratorów. A w 43 sprawach wszczęcie postępowań służbowych dotyczące działań prokuratorów. To oczywiście te rekomendacje będą podstawą zainicjowania dopiero postępowań, czy to służbowych, czy postępowań służbowych, dyscyplinarnych, czy też postępowań karnych. Dlatego nie mogę mówić tutaj o konkretnych osobach, ponieważ to kwestia odpowiedzialności dyscyplinarnej lub karnej zostanie rozstrzygnięta w konkretnych postępowaniach. Będzie przebiegało to w następujący sposób, albowiem są tutaj już doświadczenia z pierwszej części raportu, który objął, jak przypomnę, 200 postępowań. W tych przypadkach, których zespół uznał, już doszło do popełnienia przestępstwa działania prokuratorów prowadzących, czy też nadzorujących postępowania, mogą wyczerpować znamiona przestępstw karnych. W tych sprawach zostaną skierowane stosowne informacje wraz z materiałem do Wydziału Spraw Wewnętrznych. I czy Wydział Spraw Wewnętrznych, czy wskazana prokuratura będzie podejmować samodzielną decyzję odnośnie tego, czy postępowanie karne zostanie wszczęte, czy też nie zostanie wszczęte. Jeżeli chodzi natomiast o postępowania służbowe, czy dyscyplinarne, to w tych 43 sprawach materiały zostaną przekazane do prokuratora krajowego i zostanie zainicjowane postępowania przez rzeczników dyscyplinarnych. Ja mówię, że zostaną przekazane, to jest pewne uproszczenie, ponieważ te materiały już są przekazywane. Myślę, że w przeciągu do końca przyszłego tygodnia w każdej tej sprawie, która została rekomendowana przez zespół, materiały zostaną przekazane do właściwych dysponentów. Jeżeli chodzi natomiast o te postępowania, w których była rekomendacja, mówię tu o 36 sprawach, rekomendacja dotycząca podjęcia lub znowienia postępowania, to zostały skierowane pisma do właściwych prokuratorów regionalnych, aby w ramach własnych kompetencji podjęli takie decyzje, względnie aby takie decyzje zostały podjęte przez prokuratorów w jednostkach na tym szczeblu, na którym postępowania były prowadzone. Jeżeli chodzi o te podstawowe zarzuty, które zostały sformułowane dotyczące, mówię o nieprawidłowościach dotyczących tych postępowań, które były przedmiotem badania, one są w zasadzie tożsame, prawie tożsame, być może jest to tylko kwestia pewnych akcentów, z zarzutami, które były formułowane w pierwszym raporcie, w pierwszej części raportu. Generalnie można to pogrupować w takie bloki tematyczne. Istotną okolicznością, którą zespół zauważył i zawarł w swoim opracowaniu, była kwestia niezasadnego wszczynania postępowania w sprawach, w których tak naprawdę od samego początku było jasne, iż taki materiał dowodowy nie pozwala na wszczęcie takiego postępowania. Oczywiście intencjonalny charakter wszczęcia tego postępowania był łatwo dostrzegalny. Odwrotna sytuacja miała miejsce w sprawach, w których pomimo istnienia uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa, albo prowadzono przez wielomiesięczny czas postępowanie sprawdzające, a przypomnę, że ono powinno być w 30 dniach zakończone, albo też odmawiano wszczęcia bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Mówię tutaj o tych sprawach, które nazwijmy umownie były w zainteresowaniu kierownictwa prokuratury krajowej. Kolejnym sposobem, który zespół uznał, iż te działania były działaniami naruszające, zasady obiektywizmu, czy też rzetelnego prowadzenia postępowania, była kwestia wyznaczania jednostek, bądź też przekazywania postępowań do innych jednostek prokuratury. I tutaj mieliśmy albo według raportu, albo są sytuacje tego rodzaju, że od początku kierowano sprawę do konkretnej prokuratury, względnie na etapie prowadzenia postępowania, kiedy kierunek postępowania nie był zgodny z oczekiwaniem kierownictwa prokuratury krajowej, dokonywano bądź zmiany referenta, bądź też zmiany prokuratury, do której przekazywano to postępowania. Charakter tej decyzji wydaje się, był jednoznaczny. Kolejnym takim zarzutem była jakby odmienna ocena zawiadomień kierowanych przez różne podmioty. Bez wątpienia ta analiza, te materiały pozwalają na stwierdzenie, że nie w równy sposób były traktowane zarzuty. Mówię tutaj na przykład o przestępstwach tzw. mowy nienawiści. Arbitralnie podejmowano decyzję o odmowie wszczęcia postępowania, kiedy to postępowanie dotyczyło pewnych środowisk. Natomiast odmienna sytuacja miała miejsce, gdy dotyczyło to zupełnie innych środowisk, zbliżonych do obozu wówczas sprawującego władzę. To opracowanie jest gigantycznym opracowaniem, liczy ponad 900 stron. Bardzo trudno je tak bardzo szybko i skrótowo zrecenzować. Natomiast wydaje mi się, że ono broni się tym, że jest bardzo szczegółowe. To nie jest opinia jednego, dwóch, trzech prokuratorów, czy nawet zespołu. Jest to analiza 400, 600 w sumie postępowań z opisaniem tych mechanizmów, których zapoznanie się z nimi, tak jak dla mnie, wieloletniego prokuratora, pozwala na dość smutną konstatację. I muszę jeszcze jedno zdanie dodać, że... Drugie pytanie można by do użyć, a nie pierwsza odpowiedź. Pani poseł, zgodnie z regulaminem to ja mogę zadecydować, kiedy przerwać panu ministrowi. I jeszcze nie przerywam. Panie ministrze, proszę kontynuować, skupić się na odpowiedzi i pamiętać, że jeszcze ma pan pytanie dodatkowe i również odpowiedź. Ja zaczekam się pytania dodatkowe, które wypracę w roku rano włoch. Jeżeli nie ma pytania dodatkowego, to też czasu, to nie ma. Dziękuję, do widzenia. Proszę skończyć. Generalnie odpowiadając na ostatni fragment tego pytania, co do mechanizmu wywierania wpływu. Bardzo rzadko, co wskazuje zespół, dochodziło do bezpośredniego polecenia w formie przewidzianej ustawą Prawo o prokuraturze. Generalnie były to sugestie, które były niestety jednoznacznie odczytywane przez prokuratorów prowadzących postępowanie i te decyzje były podejmowane stosownie do pism instrukcyjnych, zaleceń, uwag osób nadzorujących to postępowanie w zwierzchni w jednostkach. Dziękuję. Bardzo dziękuję. Proszę o pytanie dodatkowe. Nie ma pytania dodatkowego, to nie będzie odpowiedzi już, więc dziękuję bardzo. Nie wiem, co panią poseł tak śmieszy. Naprawdę. To dlatego pani poseł była taka zniecierpliwiona, rozumiem