Donald Tusk o stanie klęski żywiołowej i pomocy powodzianom

Witam Państwa serdecznie ponownie na posiedzeniu sztabu kryzysowego związanego z powodzią i wprowadzeniem stanu klęski żywiołowej dzisiejszym rozporządzeniem Rady Ministrów. Postanowiliśmy także, aby w te dni, kiedy rozstrzygać się będą także losy, te powodziowe losy kilku miast, w tym Wrocławia, żeby sztab kryzysowy z udziałem pana premiera Kośniaka-Kamysza odpowiedzialnego wspólnie z obecnymi tu generałami. Witam serdecznie za pomoc wojskową pana ministra Tomasza Siemoniaka z dowódcami Straży Pożarnej i Policji, pana ministra Dersza Klinczaka odpowiedzialnego m.in. za Wody Polskie, no i oczywiście infrastrukturę drogową i kolejową, a więc ze strony rządu będziemy robili wszystko, aby jak najlepiej koordynować nasze działania i mobilizować wszędzie tam, gdzie potrzeba nasze służby, urzędników, wolontariuszy do jak najlepszego działania, jak najbardziej efektywnego. Rozporządzenie o wprowadzaniu stanu klęski żywiołowej na obszarze części województwa dolnośląskiego, opolskiego oraz śląskiego zostało już ogłoszone, ale wiem, że ludzie czekają na precyzną informację. Proszę cierpliwość, jakiego obszaru dotyczy stan klęski żywiołowej, ponieważ on ma, czy może mieć konsekwencje, bardzo praktyczne konsekwencje z punktu widzenia mieszkańców. Ogłosiliśmy stan klęski żywiołowej na okres 30 dni od dnia ogłoszenia rozporządzenia, a więc od dzisiaj. W województwie dolnośląskim dotyczy to powiatów kłodzkiego, karkonowskiego, wałbrzyskiego, ząbkowickiego i kamiennogórskiego oraz miasta na prawach powiatu Wałbrzych i Jelenią Górę. Postanowiliśmy działać oczywiście elastycznie. Sytuacja jest ciągle oczywiście dynamiczna w niektórych miejscach, więc w ostatniej chwili dołączyliśmy także powiat lwówecki w związku z sytuacją między innymi Natamie i sytuacją elektrownia, ale oczywiście też okolicznych miejscowości. Rozporządzenie jest w ten sposób skonstruowane, że każdego dnia będziemy gotowi z ministrem spraw wewnętrznych do wprowadzania koniecznych zmian w tym rozporządzeniu, a więc uzupełniania o ewentualne nowe powiaty czy gminy, jeśli uznamy, że stan klęski żywiołowej ułatwi nam działania ochronne i ratunkowe. W województwie opolskim są to powiaty Nyski, Prudnicki i Głubczycki oraz gmina Strzeleczki w powiecie Krapkowickim. W województwie śląskim są to powiaty Bielski, Cieszyński, Pszczyński i Raciborski oraz miasto na prawach powiatu, czyli Bielsko-Biała. Jeszcze raz chcę Państwu uświadomić, to szczególnie zwracam się tutaj do Pana Wojewody i przede wszystkim do przedstawicieli samorządu. Jest z nami Prezydent Wrocławia, ale ten apel kieruję do wszystkich wójtów, burmistrzów, prezydentów, bo na nich spadnie obowiązek realizacji tego programu doraźnej, natychmiastowej pomocy finansowej dla powodzian. Przypominam, że zgodnie z ustawą o pomocy dla ofiar powodzi, a także z prawem, który dotyczy pomocy społecznej, podjęliśmy dzisiaj decyzję o zwiększeniu wymiaru tej pomocy doraźnej z 6 tysięcy na 8 tysięcy złotych. I to jest to, co będziemy wypłacali z tytułu pomocy społecznej ofiarom stanów różnych nadzwyczajnych, czy klęsk, czy zdarzeń nadzwyczajnych. I do tego dochodzi 2 tysiące złotych z tytułu bezpośredniej doraźnej pomocy, tej tak zwanej powodziowej. Co bardzo nam zależy, aby i tak proste procedury były możliwie przyjazne dla każdego, kto się zgłosi. Zadaniem wójta, burmistrza, prezydenta oraz ośrodków pomocy społecznej będzie przede wszystkim jak najszybsze dostarczenie tej pomocy. I oczywiście, kiedy byłoby to niezbędne w sytuacjach szczególnych, także wywiad środowiskowy, ocena zasadności wniosku, ale pamiętajcie Państwo, że chodzi przede wszystkim o to, żeby ta pomoc dotarła szybko. My przecież później będziemy i tak kontrolować, czy ktoś pozwolił sobie na nadużycie, ale dzisiaj najważniejsze jest, żeby te pieniądze docierały szybko i powiedziałbym bezboleśnie z punktu widzenia rutyny urzędniczej. Ona nie może stanąć na drodze do właśnie szybkiej pomocy. A więc jeszcze raz powtarzam, dwa podpisy, prosta decyzja. Proszę zwracać się do władzy gminy, wójt burmistrz, wójtowa burmistrzyni, prezydent i ośrodki pomocy społecznej. Tam będzie można zgłaszać informację o stracie wynikłej z powodzi lub innego nagłego zdarzenia w tym czasie i będzie do Państwa dyspozycji z tych dwóch źródeł 10 tysięcy złotych bez zwrotnej pomocy, natychmiastowo wypłacanej. Będziemy także w trakcie, kiedy woda będzie ustępowała, będziemy także szacować te straty dotyczące zabudowy budynków mieszkalnych, budynków gospodarczych, mieszkań i tutaj też współpraca samorządów i służb państwowych jest bardzo ważna, bo także i Wy będziecie tutaj oceniali wnioski. Te wnioski dotyczą także bezwrotnej pomocy. Nie mówimy o żadnych pożyczkach, kredytach, tylko bezwrotna pomoc do 100 tysięcy, jeśli chodzi o remonty mieszkań i budynków gospodarczych, które ucierpiały w powodzi i do 200 tysięcy złotych, jeśli chodzi o odbudowę domów mieszkalnych. To jest, powiedziałbym, na początek. Minister Finansów poinformował mnie tu w drodze do Wrocławia, że miliard złotych w tej kwestii jest zagwarantowany i oczywiście to jest efekt pracy Ministra Finansów z ostatnich kilkunastu godzin. Chcę zapewnić państwa, że środków nie zabraknie z tytułu tej dorażnej pomocy oraz innych narzędzi. Jest to dla nas bardzo ważne zarówno prostota, szybkość, jak i pewność finansowania tej pomocy. Zwrócono się także do mnie z prośbą, mówię tu o prośbie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Prokuratora Generalnego, Ministra Sprawiedliwości, żebym przekazał zapewnienie wszystkim powodzianom, że Policja i Prokuratura będzie działała bezwzględnie, szybko i z użyciem wszystkich dostępnych narzędzi wobec szabrowników, wobec tych wszystkich, którzy chcieliby wykorzystać sytuację ludzi, którzy musieli opuścić swoje domostwa. I prokurator generalny zapewnił mnie, że w ramach oczywiście istniejącego prawa, ale że każdy taki przypadek będzie ścigany bezwzględnie i będzie traktowany jako przestępstwo zasługujące na najwyższą, dopuszczalną prawem karę. Policja jest także przygotowana do tego, żeby działać szybko. Mamy m.in. na przykład apel burmistrza z Lądka Zdrowia, wiecie, Lądek bardzo jest poszkodowany i tam m.in. wiem, że Policja z Wrocławia dociera. Tam była także prośba ewentualnie o obecność wojskowych. Wydaje się, że obecność służb mundurowych, policji, wojska, sama obecność już będzie wystarczającym odstraszaniem szabrowników. Ale jeszcze raz powtórzę, każdy przyłapany będzie potraktowany naprawdę bezwzględnie i nie żartujemy tutaj. W sytuacji, w jakiej się znaleźli powodzianie, występowanie przeciwko ich mieniu, okradanie ich mieszkań jest przestępstwem wyjątkowo ohydnym i zasługującym na kary maksymalne. I takie będą. Minister Spraw Wewnętrznych Administracji zwrócił się także do mnie o wygospodarowanie środków, jeśli chodzi o nadgodziny dla strażaków. Generalnie będziemy chcieli, biorąc pod uwagę charakter tej służby dziś, ogólnie dzisiaj, w sytuacji powodziowej. Tam też były zaległości z jakichś innych także zdarzeń i sytuacji. Więc chcę zapewnić, że... I też nie tylko w odniesieniu do strażaków, ale zaczniemy oczywiście od straży pożarnej, ale będę prosił o ewidencję ze strony wszystkich służb. I chodzi oczywiście o tych, którzy są na wałach i w wioskach i miasteczkach, którzy bezpośrednio nie śpiąc, naprawdę ciężko pracując od rana do późnej nocy, całą dobę, żeby do nich trafiła ta... To nie jest żadna nagroda. To wynagrodzenie wynikające z nadgodzin i tego wyjątkowego wysiłku. Bardzo proszę wszystkich dowódców, aby... Podobnie jak wiele lat temu, kiedy przygotowywaliśmy taką akcję, żeby bardzo precyzyjnie przypilnowali, żeby te pieniądze trafiły do tych, którzy tam ciężko pracują. Wiecie o co chodzi? No, nie muszę tutaj nikomu uświadamiać, żeby... Wiadomo, czasami jest taka pokusa, żeby dawać porówno wszystkim albo... Nie, spróbujcie naprawdę to tak, te płatności tak przygotować, żeby dotyczyło to tych, którzy w akcji są już od wielu godzin, wielu dni i żeby przede wszystkim do nich trafiły te środki. Jak wiecie, przygotowaliśmy rozporządzenia, dzięki którym nie potrzeba czekać na posiedzenie Sejmu. Już dziękowałem Marszałkowi w związku z tą gotowością do zwołania nadzwyczajnego posiedzenia Sejmu. Nie ma w tej chwili takiej potrzeby. Zwróciłem się także z apelem do wszystkich, którzy z nami współpracują, aby w sposób bardzo precyzyjny weryfikowali wszystkie informacje. Będę starał się pomóc tu wspólnie z Wami wszystkimi, tym, którzy czekają na takie rzeczywiste prognozy, co się może zdarzyć w Wigmieście, co się zdarzyć może choćby we Wrocławiu. Z góry to musimy wiedzieć, że oczywiście, tak jak już wspomniałem, wszystkie prognozy, estymacje, to przygotowują nasi eksperci, instytuty i hydrologii, Instytut Meteorologii, nasi urzędnicy, Wody Polskie. Wiadomo, że natura bywa czasami mniej przewidywalna, niż byśmy chcieli. Musimy mieć tego świadomość. Ale tym bardziej musimy być przygotowani i wszędzie jakby widoczni. Ludzie muszą wiedzieć, że niezależnie od prognoz, niezależnie od scenariuszy, państwo polskie musi być gotowe do niesienia pomocy i do wsparcia ludzi w każdym miejscu i o każdej porze dnia i nocy. Mam nadzieję, że to wszyscy rozumiemy. Oddaję głos, panie ministrze. Poprowadzimy zgodnie z naszą już rutyną wypracowaną w poprzednich dniach. Będziemy prosili o meldunki poszczególne służby.