Piotr Babinetz o ustanowieniu 2023 rokiem Aleksandra Fredry

Dziękuję bardzo Panie Marszałku, Wysoka Izbo. Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość do poselskiego projektu uchwały w sprawie ustanowienia roku 2023 rokiem Aleksandra Fredry, 230 rocznicą jego urodzin. Projekt został zgłoszony przez Polskie Stronnictwo Ludowe z wnioskodawcą Panią Przewodniczącą Bożoną Żelazowską. Ta inicjatywa była też popierana przez Klub Prawo i Sprawiedliwość. Wcześniej do Sejmu RP wpłynął w tej sprawie wniosek Towarzystwa Historycznego im. Szembeków. Aleksander Fredry, wywodzący się ze starej rodziny szlacheckiej, to najwybitniejszy polski komediopisarz, ale także pamiętnikarz, bajkopisarz i poeta, jednocześnie oficer wojsk Księstwa Warszawskiego, księcia Józefa Poniatowskiego i wielkiej armii cesarza Napoleona, walczący o niepodległość Rzeczypospolitej. Członek Rady Narodowej w okresie Wiosny Ludów oraz instytucji kulturalnych, naukowych, gospodarczych, wybierany również jako przedstawiciel środowiska konserwatywnego do parlamentu. W pełni zasługuje na uczczenie głos stanowieniem roku 2023 jako rog Aleksandra Fredry i w konsekwencji przeprowadzeniem szeregu uroczystości, przedstawień i innych przedsięwzięć propagujących jego twórczość i dokonania. Aleksander Fredro to przede wszystkim twórca oryginalnej polskiej komedii. Najlepsze z nich pisał na przełomie lat 20. i 30. XIX wieku. Były to na przykład Śluby Panieńskie, czyli Magnetyzm Serca, Damy i Huzary, Pan Jowialski, Ciotunia, Dożywocie i oczywiście Zemsta. Zaatakowany ostro przez krytyków, romantyków, m.in. przez Seweryna Goszczyńskiego, na wiele lat przerwał pisanie. Gdy do niego wrócił, już nie publikował nowych utworów, a napisał po roku 1852 jeszcze m.in. kilka wieloaktowych komedii, jak Wielki Człowiek do Małych Interesów, Wychowanka i Godzina Litości. W międzyczasie powstał także jego wybitny i dosadny pamiętnik z czasów napoleońskich trzy po trzy. Aleksander Fredro związany jest silnie z Podkarpaciem. Najsłynniejsza z komedii, Zemsta, zainspirowana była dokumentem znalezionym przez Fredrę na zamku Kamieniec w Odrzykoniu koło Krosna, który otrzymał w posagu żony Zofii z Jabłonowskich. Początkiem XVII wieku Piotr Firlej, pierwowzór Cześnika, i Jan Skotnicki, pierwowzór Rajenta, pozostawali w długoletnim zatargu o granicę między Dolnym i Górnym Zamkiem. Dodam, że Jan Skotnicki pochowany jest i uczczony cennym nagrobkiem prezbiterium kościoła Farnego w Krośnie, który ostatnio zwiedzała nasza Komisja Kultury i Środków Przekazu. Wnukami Fredry byli m.in. Roman Szeptycki, późniejszy Andrzej, arcybiskup kościoła greskokatolickiego oraz generał broni Stanisław Szeptycki, komendant Legionów Polskich i wielce zasłużony dowódca frontu litawsko-białoruskiego w wojnie przeciwko Rosji bolszewickiej. Aleksander Fredry urodził się w 1793 roku w Surochowie koło Jarosławia, mieszkał w gospodarowu majątku Bieńkowa-Wicznia koło Gródka Jagiellońskiego, zmarł w 1876 roku we Lwowie, a pochowany został w Rutkach. Szczególnie kultywowana jest pamięć o Aleksandrze Fredrze w Przemyślu. Od 1869 roku działa w tym mieście najstarszy polski teatr amatorski Towarzystwo Dramatyczne Fredreum, które m.in. organizuje Przemyską Wiosnę Fredroską, wystawienia sztuk wielu polskich dramaturgów. Warto wspomnieć, że w Przemyślu pamiętany jest również inny wielki przedstawiciel rodu Fredrów, Andrzej Maksymilian Fredro, żyjący w XVII wieku, marszałek Sejmu, wybitny i wszechstronny pisarz, polityk, filozof i historyk. Panie Marszałku, Wysoka Izbo, Klub Prawo i Sprawiedliwość zgłasza jedną drobną poprawkę polegającą w dodaniu na początku drugiego akapitu słów wywodzących się ze starej rodziny szlacheckiej o kilkusetletniej tradycji. Klub Prawo i Sprawiedliwość popiera i będzie głosował za ustanowieniem roku 2023, rokiem Aleksandra Fredry. Dziękuję bardzo. Dziękuję, panie pośle, ale tak sobie pozwolę pana grzecznie zapytać, bo to rozumiem ślemu do komisji. Tak. Czyli rozumiem, że to się zdarzy jakoś kiedyś. Tak, jutro będzie komisja kultury. To nie jest jedyna poprawka. Jak nie jedyna? Nie jedyna, która dzisiaj nastąpi. Dobrze, dobrze. Będzie jutro krótkie posiadanie Komisji Kultury w środku przekazu. Dobrze, dlatego dopytałem. No to... Czy te zmiany w tym tekście są tak istotne? No ale aklamację można i tak w piątek przeprowadzić, myślę. No, a to już jest na wymyślanie. Panie przewodniczący. Panie pośle, ja panu coś powiem. To jest pana decyzja i pana klubu. Ale nie widzę, że te poprawki są tak zasadnicze jakieś. Może byśmy przez aklamację to przyjęli szybciutko? Komisja musi być? Dobra, jak musi. Widzę, że... Widzę w pana oczach, że tak pod decyzji... Naprawdę, lepiej nie... Dobra, dziękuję serdecznie. Dziękuję. Dziękuję.