Marcelina Zawisza krytykuje luki w ustawie o badaniach klinicznych

Pani Marszałku, Panie Ministrze, Wysoka Izbo. Ustawa o badaniach klinicznych produktów leczniczych. Z rzeczy wartych podkreślenia to dobrze, że ustawa ściśle ureguluje kwestie prawidłowego i etycznego prowadzenia badań klinicznych, ale też dotyka sprawy karygodnych praktyk biznesowych z użyciem instytucji eksperymentu leczniczego. Zapisy wykluczające zarabianie na sprzedaży wątpliwych, skazanych na niepowodzenie terapii z desperowanym rodziną ciężko chorych pacjentów przyjmujemy z zadowoleniem i w pełni popieramy. Wdrażamy prawo Unii Europejskiej, ale wypełnienie tego obowiązku nie obyło się bez drobnych mankamentów po stronie rządu. Diabeł jak zwykle tkwi w szczegółach. Myślę, że warto, by te szczegółowe kwestie wybrzmiały na forum parlamentu. Bo są to rzeczy głośno poruszane przez środowiska zawodowe, których ta ustawa dotyczy. Pan minister Bromber na komisji podkreślał, że ten kształt ustawy jest wynikiem dogłębnych konsultacji i analiz, ale kontakt z przedstawicielami zawodu farmaceuty, czyli liderkami organizacji diagnostów laboratoryjnych, wskazuje, że tego należytego namysłu i dialogu jednak zabrakło. Bardzo ważna kwestia artykułu 37 ustawy określającego katalog zawodów, które mogą pełnić w badaniu klinicznym rolę głównego badacza. Jest tam oczywiście lekarz, lekarz dentysta, jest zawód pielęgniarki, bardzo wszystko słusznie. Natomiast osłupienie wprawił nas fakt, że zabrakło w tym katalogu dwóch zawodów medycznych. Farmaceutów, gdzie Ministerstwo Zdrowia w 2022 roku samo wydało w raporcie o rozwiązaniach w zakresie farmacji klinicznej rekomendacje, by mieli oni uprawnienia głównych badaczy w badaniach klinicznych. To osłupienie się pogłębiło, gdy na komisji pan minister Bromber potwierdził w skrócie, że zawód farmaceuty nie kojarzy się rządowi z badaniami nad nowymi lekami. Mamy nadzieję, że władze przez noc już przyswoiły te koncepcje i w drugim czytaniu poprą nasze poprawki, które w pierwszym czytaniu odrzucono. Tak samo zaskakujący jest brak konsultacji tej samej kwestii ze środowisem diagnostów laboratoryjnych. Panie ministrze, diagności mogą prowadzić badania wyczerpujące definicję badania klinicznego leku, jako główni badacze w ramach dodatkowych projektów wokół badań produktów leczniczych. Są to na przykład badania z zakresu optymalizacji terapii monitorowanej, opracowania punktów końcowych badań klinicznych czy poszukiwania nowych biomarkerów do wykorzystania ich w ramach. Warto to umożliwić, zwłaszcza jeżeli zależy rządzącym na rozwoju medycyny laboratoryjnej w Polsce. To jeden ze sposobów, by tę dziedzinę prowadzić ku lepszej przyszłości i wykorzystać potencjał diagnostów i diagnostek laboratoryjnych pracujących w naszym kraju. I tu znowu odpowiednią poprawkę poznaliście państwo wczoraj i ona również w drugim czytaniu czeka na poparcie. Na koniec kwestia szczepień na grypę i ułatwienia dostępu do nich w aptekach. Środowiska farmaceutów i farmaceutek trąpią i dzwonią o tym rozwiązaniu od wielu miesięcy. Przypominam, że akcja szczepień na grypę w aptekach zakończyła się wielkim sukcesem aptekarzy. Udało się podbić wyszczepialność dwukrotnie. Natomiast Ministerstwo Zdrowia w tym roku postanowiło najpierw zepsuć ten sukces i puszczać mimo uszu przez miesiące uwagi, że jak pacjent będzie musiał chodzić osobno po receptę i szczepienie, to się nie zaszczepi. Te uwagi pojawiały się przed rozpoczęciem sezonu szczepień, czyli we właściwym momencie. Nic się nie wydarzyło ze strony rządu i mamy tąpnięcie wyszczepialności oraz jego skutki, trudniejszy przebieg epidemii grypy. I jak zwykle wystarczyło zadziałać we właściwym momencie. Dziś bylibyśmy we właściwej sytuacji. Popieramy oczywiście wprowadzenie możliwości wystawiania recept na szczepionki w aptece, ale to pomysł spóźniony o rok. Jednocześnie chciałabym zwrócić uwagę rządu na mankament, który jest w tym rozwiązaniu. Te recepty nie będą refundowane. Idealna byłaby oczywiście refundacja 100%, jak domaga się Klub Lewicy. Natomiast można już dziś prosto rozwiązać refundację, by była taka sama jak dla recept wystawianych przez lekarza. Odpowiednią poprawkę artykułu 96 ust. 4 punkt 4 prawa farmaceutycznego Klub Lewicy oczywiście zgłasza w drugim czytaniu. I liczymy, że skoro już rząd zabiera się za ułatwienie dostępu do szczepień na grypę, to taką poprawkę po prostu poprze. Klub Lewicy oczywiście poprze ten projekt. Dziękuję bardzo.