Mariusz Kamiński ogłasza budowę zapory na granicy z Białorusią

Dzień dobry, witam Państwa na konferencji prasowej dotyczącej budowy zabezpieczenia granicy państwowej na odcinku polsko-białoruskim. Witam Pana Mariusza Kamińskiego, ministra spraw wewnętrznych i administracji. Witam Panią Generał Brygady Straży Granicznej Wioletę Gorzkowską, zastępcę Komendanta Głównego Straży Granicznej oraz Pana Inżyniera Marka Chodkiewicza. Bardzo proszę Pana Ministra Mariusza Kamińskiego o zabranie głosu. Dzień dobry, witam Państwa. Dzisiaj wchodzi w życie ustawa o budowie zapory na granicy polsko-białoruskiej. Już pierwszego dnia spotykamy się z Państwem, będziemy spotykali się regularnie, żeby przekazywać opinii publicznej ważne informacje dotyczące tego strategicznego z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa przedsięwzięcia. Jest ze mną Pani Generał Gorzkowska, zastępca Komendanta Głównego Straży Granicznej do spraw logistycznych i jest ze mną powołany dziś pełnomocnik do spraw budowy zapory, Pan Inżynier Marek Chodkiewicz. Za chwilę przedstawię naszego pełnomocnika, czyli osobę, która będzie bezpośrednio nadzorowała i budowała zaporę. Szanowni Państwo, czym ma być ta zapora? Niewątpliwie jest to jeden z ważniejszych elementów zdecydowanego ograniczenia masowej, nielegalnej migracji na teren naszego kraju. To rozwiązanie, które stosujemy jest oparte i które za chwilę przedstawimy Państwu, jest oparte o naszą analizę tego, co w świecie, w tym zakresie się dzieje, a dzieje się dużo. Chcę powiedzieć, że w około 60 państwach na świecie są zapory graniczne, których celem jest ograniczenie skali masowej, nielegalnej migracji. Podam kilka przykładów. Stany Zjednoczone, granica z Meksykiem, Grecja, granica z Turcją, Hiszpania, północnoafrykańskie enklawy tego państwa, które są chronione zaporami. Bułgaria, Słowenia, Węgry. W najbliższym czasie powstaną również zapory graniczne, bo taka niestety jest konieczność w państwach bałtyckich. Zarówno Litwa, Łotwa, jak również Estonia na granicy z Rosją zamierzają budować skuteczne zapory inżynieryjne, które ograniczą skalę nielegalnej migracji. Szanowni Państwo, zapora, którą chcemy postawić na naszej granicy z Białorusią jest tak naprawdę symbolem determinacji państwa polskiego w ograniczaniu masowej nielegalnej migracji na teren naszego kraju. Ale chcę bardzo mocno to podkreślić. Ta nielegalna migracja w naszym kraju nie wynika z powodów naturalnych, jak to często dzieje się na świecie, że w państwach granicznych, na terenach granicznych dochodzi do klęsk żywiołowych, do różnego typu konfliktów politycznych, konfliktów zbrojnych, gdzie migracja, tak naprawdę ruch uchodźczy jest ruchem naturalnym. My mamy do czynienia z elementem wojny hybrydowej. To reżim białoruski z powodów politycznych. Żeby zdestabilizować sytuację w Polsce, sytuację w Unii Europejskiej zdecydował się na wytworzenie sztucznego ruchu migracyjnego na teren naszego kraju. Nasze państwo nie pozwoli na to, aby przez Polskę wiódł jakikolwiek nielegalny szlak migracyjny do Europy. Nie ma na to zgody, nie będzie na to zgody i w każdy możliwy, dostępny, racjonalny sposób będziemy temu przeciwdziały. Łukaszenko nie osiągnie swoich celów politycznych, jakim jest destabilizacja sytuacja w naszym kraju i w Unii Europejskiej. Nie pozwolimy na to. Szanowni państwo, za chwilę pani generał i pan pełnomocnik przedstawią koncepcję zapory, jaka powstanie na granicy z Białorusią. Ja może podam kilka tylko takich faktów ogólnych. Zapora powstanie na długości 180 km wzdłuż granicy z Białorusią na terenie Podlasia. Na terenie Lubelszczyzny mamy naturalną zaporę w postaci rzeki Bóg i tam w inny sposób będziemy zabezpieczali naszą granicę, również przy pomocy pewnych rozwiązań technicznych. Ale ta twarda zapora, o której będziemy mówili, to jest 180 km długości, 5,5 metra wysokości. 5 metrów będą to stalowe słupy, zwieńczone półmetrowym zwojem z drutu kolczastego, tak żeby nie można było przejść na drugą stronę. Bardzo mocno chcę podkreślić, że zastosujemy nowoczesne, elektroniczne metody zarządzania granicą. To nie będzie tylko fizyczna, inżynieryjna zapora, ale będzie ona wyposażona w cały system tak zwanej perymetrii. Czyli wzdłuż całej granicy będą czujniki ruchu, będą kamery, zarówno kamery dzienne, jak i kamery noktowizyjne, nocne. I dodatkowo jeszcze wzmocnimy naszą granicę nową grupą funkcjonariuszy. 750 nowych etatów dla Straży Granicznej rząd dedykuje na wzmocnienie granicy wschodniej. Szanowni Państwo, chcę przedstawić naszego pełnomocnika, jak wspomniałem, pan Marek Chodkiewicz. Myślę, że niektórym z Państwa jest to osoba znana, jest to człowiek całe życie zawodowe związany z budownictwem. Zarządzał wielomiliardowymi inwestycjami, pełnił szereg funkcji publicznych, ma ogromne doświadczenie i ogromną kompetencję. Wspomnę tylko o kilku funkcjach publicznych. Pan Marek Chodkiewicz był wiceministrem infrastruktury i w ramach resortu nadzorował budowę dróg krajowych, wielkie rządowe programy związane właśnie z budową dróg krajowych, jak i dróg samorządowych. Był również dyrektorem do spraw inwestycji majątkowych w PKN Orlen, gdzie też wielomiliardowe budowy Orlenu nadzorował. I też bardzo ważna informacja, to też bardzo cenne doświadczenie. Przez szereg lat Marek Chodkiewicz był dyrektorem generalnym w Najwyższej Izbie Kontroli w czasach prezesury pana prezesa Jacka Jezierskiego. Ma ogromne doświadczenie w tym, jak w sposób racjonalny i gospodarny dysponować środkami publicznymi. Wydaje mi się, że jest naprawdę znakomitym kandydatem, no już nie kandydatem, bo został dziś powołany na tego pełnomocnika do spraw budowy zapory naszej granicy z Białorusią. Ma ogromne doświadczenie zawodowe, odpowiednie przygotowanie kompetencyjne i zarządzał miliardowymi inwestycjami Skarbu Państwa, więc spełnia wszystkie oczekiwane kryteria. Jest człowiekiem znanym mi osobiście, z wielkiej energii w działaniu. I ostatnia informacja, jaką przekazuję naszym celem, jest to, żeby zapora powstała do końca pierwszego półrocza przyszłego roku. Bardzo dziękuję i proszę panią generał o przedstawienie koncepcji. Szanowny panie ministrze, panie pełnomocniku, szanowni państwo. Destabilizacja, z którą mamy aktualnie do czynienia na granicy polsko-białoruskiej, wymaga, tak jak pan minister to powiedział, natychmiastowych działań w kierunku budowy trwałego zabezpieczenia granicy państwowej. Pomimo nasycenia granicy licznymi środkami służącymi do technicznej obserwacji, pomimo zaangażowania znacznych sił ze strony Straży Granicznej, Policji i Wojska, części migrantów udaje się przy pomocy służb białoruskich przekroczyć nielegalnie granice naszego kraju. Nasze rozważania co do konstrukcji zabezpieczenia poprzedziliśmy analizą rozwiązań zastosowanych na granicach innych państw europejskich. Doświadczenia państw, które aktualnie bądź w okresach wcześniejszych borykały się z problemem nielegalnej migracji, wskazują, że bariera jest skuteczna wtedy, kiedy jest w solidnej konstrukcji i wspomagana jest przez nadzór fizyczny czy nadzór techniczny. System, który zostanie wybudowany na polsko-białoruskiej granicy został zaplanowany w taki sposób, aby wykrywać w czasie rzeczywistym wszystkie naruszenia lądowego odcinka polsko-białoruskiej granicy. W czasie rzeczywistym to oznacza, że wyeliminowane zostaną wszelkie sytuacje, gdy przekroczenie zostanie ujawnione po fakcie, to jest na podstawie pozostawionych śladów. W jaki sposób zostanie osiągnięta taka skuteczność? Otóż system będzie zbudowany z kilku linii ochrony. Pierwszą linię stanowić będzie bariera fizyczna w postaci solidnego, masywnego ogrodzenia, którego nie będzie można sforsować przy użyciu narzędzi, drabin czy desek. Szczegóły co do samej bariery technicznej przedstawi za chwilę pan pełnomocnik. Natomiast ja dodam, że bariera będzie aktywna. To oznacza, że na ogrodzeniu będzie zainstalowany kabel detekcyjny, który będzie sygnalizował wszelkie próby naruszenia ogrodzenia, takie jak wspinanie, cięcie, a nawet podkopy. Kolejną linią ochrony będą kable detekcyjne, które będą sygnalizowały ruch sejsmiczny poruszającego się obiektu. W kolejnej linii zostaną umieszczone kamery z funkcją wykrywania ruchu. Te współpracujące ze sobą systemy, czyli bariera fizyczna, detekcja optyczna, jak również system wizyjny, stworzą taki kompleks ochronny, który będzie wykrywać co najmniej dwie cechy fizyczne obiektu, a nadto będzie wskazywać kierunek przekroczenia granicy państwowej. Ktoś z Państwa może powiedzieć, że nie ma takiej bariery, która bez nadzoru człowieka zapobiegnie wszystkim zdarzeniom związanym z przestępczością graniczną. I będzie miał rację. Dlatego też wszelkie próby wtargnięcia na pas drogi granicznej, czy też naruszenia ogrodzenia będą sygnalizowane do naszych centrów nadzorów. Tam operatorzy będą pełnili służbę przez całą dobę. Ich zadaniem będzie weryfikacja otrzymanego alarmu, a następnie podjęcie decyzji co do skierowania odpowiednich sił i środków w celu podjęcia interwencji. Szanowni Państwo, proszę mi wybacić, że ja więcej nie mogę udzielić więcej informacji na temat samej bariery elektronicznej, dlatego, że naraziłabym na tą barierę, na obniżenie jej skuteczności i bezpieczeństwa jej funkcjonowania. Natomiast dodam, że przy projektowaniu systemu duży nacisk położono na jego bezpieczeństwo. Co to oznacza? Otóż system będzie funkcjonował wyłącznie w oparciu o wewnętrzną sieć straży granicznej. Oprócz zasilania podstawowego będzie również zasilanie awaryjne. Transmisja danych również zostanie zdublowana. I co istotne, że system będzie działał w architekturze pętli. To oznacza, że przecięcie kabla spowoduje alarm, ale nie spowoduje, że system przestanie funkcjonować. Kolejną istotną rzeczą jest to, że system będzie unifikował interfejsy wykorzystywane w straży granicznej. Jak wcześniej wspominałam, straż graniczna dysponuje licznymi środkami do obserwacji technicznej. Nowo wybudowany system będzie integrował te wszystkie urządzenia w jedną sieć, co pozwoli operatorom na jeszcze większe i lepsze zobrazowanie sytuacji na granicy. A w konsekwencji pozwoli to nam na ograniczenie zarówno zasobów sprzętowych, jak i zasobów kadrowych. I mamy taką nadzieję, że to rozwiązanie pozwoli nam, że własnym sumtem będziemy chronić granicę bez konieczności wsparcia przez naszych działań, przez inne służby i wojsko. Tym bardziej, że nowa ustawa rozwoju, która ma wejść w życie w roku przyszłym, zakłada dla straży granicznej zwiększenie etatów o 750. I te etaty w głównej mierze zostaną skierowane do oddziałów, które są odpowiedzialne za ochronę polsko-białoruskiego odcinka granicy państwowej. I ostatnie moje zdanie, bardzo istotną rolą zabezpieczenia będzie rola prewencyjna i zniechęcająca do podjęcia próby przekroczenia granicy państwowej. W przypadku dobrze zorganizowanych prób przy użyciu specjalistycznych narzędzi ta bariera spowolni próbę przekroczenia i da funkcjonariuszom odpowiedni czas na podjęcie stosownej interwencji. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję pani komendant. Proszę pana Marka Chodkiewicza, pełnomocnika do spraw przygotowania i realizacji zabezpieczenia granicy państwowej o zabranie głosu. Dzień dobry państwu. Ja chciałem państwu przekazać parę takich technicznych wiadomości dotyczących samej zapory. Zapora będzie generalnie wykonana ze stali. Głównym elementem to jest stal. Przewidujemy posadowienie tych słupów stalowych i paneli stalowych w zależności od warunków gruntowych, albo na fundamencie ciągłym, albo na fundamencie wzmocnionym palami. To jest w zależności od warunków gruntowych warunek podstawowy. Słupy stalowe, które będą kotwione do fundamentu, będą o przekroju dwuteowym. O wymiarach państwu nie mówię, bo to jeszcze w tej chwili jest przedmiotem projektowania. Natomiast pomiędzy dwa słupy, które będą mniej więcej rozstawione co 4,80 metra jeden od drugiego, w takich typowych warunkach, będziemy wkładali panel stalowy, zmontowany z profili zamkniętych, zimnogiętych, który będzie całkowicie sprefabrykowany poza terenem budowy zapory na granicy. Na końcu planujemy zamontowanie dwóch małych kątowników, pomiędzy które zostanie zamontowana koncentrina, drut stalowy, ostrzowy koncentrina i jeszcze dodatkowo jeden zwój drutu będzie zamontowany poniżej, od strony białoruskiej, tak aby utrudnić dojście, czy przejście przez barierę. No i to właściwie jest, główne są założenia, jak państwo widzicie, tak to mniej więcej wygląda. Natomiast chciałbym powiedzieć, że są dwa jakby najważniejsze ryzyka w tym całym przedsięwzięciu. To są mimo wszystko, mimo że to jest pod lasie, to jest pochyłości terenu, spodziewamy się tam niestety pewnych różnic w wysokościach i warunki geologiczne, no ale to są rzeczy, które na późniejszym etapie będziemy pokonywać. Chciałbym jeszcze powiedzieć o tym, że staramy się doprowadzić do pewnej standaryzacji tych elementów, z których zostanie wykonana zapora, żeby jak najbardziej, jak najszybszy, ułatwić jak najszybszy montaż i postawić to jak najszybciej. I to właściwie jest tyle. Dziękuję. Bardzo dziękuję. Szanowni Państwo, przechodzimy do pytań. Bardzo prosimy o pytania w temacie konferencji. Jedna redakcja, jedno pytanie. Bardzo proszę, RMF. Dzień dobry, Ruch Kowalski, RMF FM. Panie ministrze, ja mam kilka kwestii do poruszenia związane właśnie z murem. Pierwsza dotyczy procedury wyboru wykonawcy, ponieważ nawet na etapie prac parlamentarnych wskazywano, że ta procedura bezprzetargowa tworzy takie mechanizmy korupcjogenne, więc jak to będzie w praktyce wyglądało. I druga kwestia dotycząca muru dotyczy kosztu budowy tej zapory, półtora miliarda złotych. Czy w obliczu tej galopującej inflacji rosnących cen materiałów, czy Państwo nie mają takiej obawy, że jednak nie uda się w tej kwocie zamknąć? Jeszcze chciałem zapytać o protest pracowników cywilnych w Policji, bo jest ich coraz więcej i czy Państwo odpowiedzą na ich posulaty dotyczące podleżek? Szanowni Państwo, zacznę może od kwestii wyłaniania firm. Za chwilę o tym powie nasz pełnomocnik, bo mamy pewną koncepcję, która pokaże, że chcemy to zrobić w sposób odpowiedzialny i transparentny. I chcę Państwu, a zwłaszcza opinii publicznej jasno powiedzieć, że jeżeli zapora ma powstać szybko, to zgodnie z przepisami ustawy i w oparciu o przepisy ustawy rezygnujemy z pewnych biurokratycznych procedur, które znacznie mogłyby wydłużyć czas powstania zapory. Jeżeli chodzi o zamówienia publiczne, to sprawa jest bardzo prosta. Firmy, które mogłyby być niezadowolone z rozstrzygnięć, mogłyby odwoływać się do sądu, weszlibyśmy wtedy w wielomiesięczne, być może procedury odwoławcze i sama idea powstania szybko i skutecznie z uwagi na bezpieczeństwo państwa tej zapory, ległaby w gruzach. Nie możemy doprowadzić do działań noosensownych. Te procedury, które przyjmujemy będą po pierwsze zatwierdzane przez komitet sterujący. Taki komitet na mocy zarządzania prezesa Rady Ministrów w najbliższych dniach powstanie. Będą tam wchodzili ministrowie i obrony narodowej, i infrastruktury, i ochrony środowiska, i rolnictwa, wszystkich tych resortów, które mogą mieć do czynienia z problematyką związaną z powołaniem tej zapory. Ale to, że będziemy działali szybko, nie oznacza, że będziemy działali niegospodarnie, czy nieracjonalnie. Mamy pewien pomysł, poproszę tutaj pełnomocnika o przedstawienie tego pomysłu i oczywiście będziemy działali transparentnie. Nie wyobrażam sobie sytuacji, że państwo i opinia publiczna nie będzie na bieżąco informowana o tym, jakie firmy i dlaczego tym firmom powierzono działania związane z budową tego strategicznego. Jeszcze raz podkreślam z uwagi na bezpieczeństwo państwa i wszystkich obywateli przedsięwzięcia. Bardzo proszę pana Paula Mocnika. Jeżeli można. Proszę państwa, przede wszystkim myśląc o doborze firm, mówimy, że będą to firmy duże. No niestety przy tym tempie pracy i w takim warunkach nie możemy sobie pozwolić na firmy małe, które nie mają własnej obsługi geodezyjnej, własnej obsługi geologicznej. To muszą być duże firmy. Zarównież w dużych firmach jest duży potencjał wykonawczy, czyli jest wiele maszyn, które są w stanie podołać temu zadaniu. Oni dysponują bardzo dużym potencjałem wykonawczym. Jeżeli chodzi również o wybór, to myślimy o firmach, które mają doświadczenie w inwestycjach liniowych. Bo to jest typowa inwestycja liniowa i chcielibyśmy, żeby to były firmy, które mają doświadczenie w budowaniu inwestycji liniowych. Oraz dla nas bardzo ważny będzie argument taki, że dane firmy nie są w sporze ze Skarbem Państwa, czyli nie ma kar umownych, nie są obciążone karami umownymi, nie sądzą się ze Skarbem Państwa. Porządne, przyzwoite, duże firmy. I taki będzie wybór. Jesteśmy w tym projekcie, jakby w tym podprojekcie tej dużej historii, w kontakcie z Polską Konfederacją Pracowców Budownictwa i będziemy też korzystali z ich wiedzy podczas doboru firm. Bardzo dziękuję. Proszę następne pytanie. Bardzo dziękujemy Panie Redaktorze. Jeżeli chodzi o koszt muru, to Szanowni Państwo, my jesteśmy przed negocjacjami. To są zabezpieczone środki, które nam się wydają adekwatne. Natomiast jesteśmy przed negocjacjami z firmami. Tych firm będzie z naszego rozpoznania rynku wynika, które spełniają te standardy oczekiwane. Około 10, być może trochę mniej niż 10. To są najpoważniejsi gracze na rynku budownictwa w Polsce i zarówno spółki Skarbu Państwa, które mają w tym temacie kompetencje, jak i poważne firmy międzynarodowe. Z takimi firmami będziemy prowadzili nasz pełnomocnik i zespół będą prowadzili negocjacje. Wtedy dopiero w wyniku tych negocjacji będziemy znali możliwe koszty. Mamy środki poważne, zabezpieczone na zabezpieczenie granicy i wydaje się, że są to środki adekwatne. Jeżeli chodzi o sprawy związkowe, to tylko tak na marginesie nie wchodząc w żadne szczegóły. Są przygotowane podwyżki dla pracowników cywilnych. Prowadzimy rozmowy. Jestem przekonany, że tak jak zawsze w porozumieniu ze związkami zawiodowymi osiągniemy kompromis. Także tyle w tym temacie. Bardzo proszę. Dzień dobry, Katarzyna Gozdawa-Litwińska, TVN24. Panie Ministrze, chciałam spytać o te informacje, które się pojawiają o zagrożeniach na granicy z Białorusią. Dlatego, że chociażby ostatnia doba to informacje o prowokacjach ze strony białoruskiej, o tym, że jest przeładowywana broń przy naszych żołnierzach. Prawdopodobnie ze strony żołnierzy białoruskich. I pytanie, czy w obliczu takiego zagrożenia i tego, że sytuacja jest poważna na granicy. Czy Państwo rozważacie jednak prośbę o pomoc ze strony Frontexu, czy chociażby NATO? Jeżeli nie w kwestii militarnej, to może chociaż obserwatorów, którzy mogliby przyglądać się temu, co się tam dzieje. Jeśli mogę, to Pani Komendant o rodzinę Kurdów, którzy zostali zatrzymani. Pani redaktor, bardzo dziękujemy. Tak, jedno pytanie na jedną redakcję. Bardzo proszę. Szanowna Pani redaktor, my jesteśmy w stałym kontakcie i z Frontexem, i z Unią Europejską, i z NATO. I chociażby w kontekście ostatniego incydentu z przejściem granicy przez trzech umundurowanych i uzbrojonych funkcjonariuszy, czy też żołnierzy białoruskich. I Komisja Europejska bardzo szybko, bardzo stanowczy komunikat wydało. Jak również kwatera główna NATO, z Frontexem jesteśmy w stałym kontakcie. Także pod tym względem, jeżeli będzie potrzebna jakakolwiek pomoc, to raczej my pomagamy Frontexowi. My cały czas zwracamy uwagę, że trzeba wspierać Litwę, trzeba wspierać Łotwę. My jako państwo wspieramy ich bardzo praktycznie i bezpośrednio, i za pośrednictwem Frontexu, oddelegowując naszych funkcjonariuszy, bo Frontex nas poprosił o to, żeby sprzęt i funkcjonariuszy w ramach misji Frontexu na Litwie oddelegować. Więc bardzo tutaj mocno wspieramy te działania na rzecz Litwy. Też ostatnio w korespondencji z moim odpowiednikiem niemieckim zwracałem mu uwagę, że niezbędna jest pomoc dla państw bałtyckich, które mają dużo mniejszy potencjał obronny. Przed tego typu agresją ze strony obcego państwa, motywowaną politycznie i że warto, żeby również strona niemiecka zaangażowała się bezpośrednio w pomoc dla państw bałtyckich. One wymagają tej rzeczywistej pomocy i ta pomoc jest niedostateczna. Nie mam co do tego najmniejszych wątpliwości. Polska daje radę i da radę. Państwo polskie jest zdeterminowane, żeby nie ulec żadnemu politycznemu szantażowi i wrogiego reżimu. Proszę być spokojni. Bardzo proszę. Dzień dobry, Maciej Kluczko, Radio Tok FM. Panie ministrze, szanowni państwo, pytanie o firmy. Czy poznamy nazwy tych firm, jeśli zostaną już wybrane? I o komitet sterujący, o którym pan minister powiedział. Czy mogliby być tam doproszeni na przykład parlamentarzyści opozycji, którzy specjalizują się w zakresie obronności. Bo ich poprawka senacka o to, by była kontrola parlamentarna nad budową muru przepadła. I wiem, że pytanie nie w temacie konferencji, ale chyba wszyscy mieszkańcy stolicy chcieliby dowiedzieć się od pana ministra, czy 11 listopada w tym roku będzie bezpieczny. Bardzo dziękujemy. Tak, jeżeli chodzi o zespół, który będzie monitorował pracę pełnomocnika i prace związane z budową zapory na granicy z Białorusią, to precyzyjnie jest on opisany w ustawie. Takie prawo przyjął polski parlament i takie prawo będzie realizowane. Jeżeli chodzi o parlamentarzystów opozycji, mają oni jako posłowie instrumenty kontroli, czy to poprzez swoją aktywność w komisjach tematycznie związanych z tymi pracami, czy poprzez swoją aktywność na forum parlamentu. I taka informacja będzie zawsze przekazywana nie tylko parlamentarzystom, ale całej opinii publicznej. Oczywiście, jeżeli chodzi o wyłonione firmy do budowy, to jest jasne, że opinia publiczna pozna te firmy i pozna warunki, na jakich te firmy będą wykonywały pracę nawet państwa polskiego. Szanowni Państwo, prosimy jedno pytanie na jedną redakcję. Bardzo proszę. Panie ministrze, Dominik Mikołajczyk, Infosecurity24. Panie ministrze, chciałem zapytać, czy rząd rozważa budowę tego typu bariery na innych niż ten polsko-białoruski odcinkach granic? Dziękuję bardzo. Ja może powiem ogólnie, potem pani generał jeszcze doda. Rozważamy bardzo mocne, bardzo profesjonalne zabezpieczenie całej wschodniej granicy naszego kraju. Myślę tutaj i o okręgu kalimigradzkim, i o granicy z Ukrainą. Natomiast czy będzie miało to formę zapory inżynieryjnej, to oczywiście będzie decyzja, ta decyzja będzie zależała od rozwoju sytuacji na tych granicach. Natomiast zapowiadałem przy okazji ustawy modernizacyjnej, że pozyskaliśmy środki dla straży granicznej na zabezpieczenie elektroniczne tych granic. Bardzo proszę, pani generał. Mariusz Wiesieński, Polskiej Radniowej. Jeszcze pani komendant. Tak jak pan minister powiedział, dzięki środkom planowanym w ramach ustawy rozwoju Straż Graniczna planuje budowę bariery elektronicznej na całej zewnętrznej, lądowej granicy Unii Europejskiej. Z wyłączeniem oczywiście odcinka wodnego, ale muszę powiedzieć, że w Straży Granicznej został powołany zespół ekspertów, który pracuje nad rozwiązaniami budowy wsparcia technicznego również na rzekach. Dziękuję. Bardzo proszę. Mariusz Wiesieński, Polskie Radio Informacyjne, Agencja Radiowa. Ja chciałem zapytać pana ministra na temat zabezpieczenia tej budowy planowanej przed ewentualną dywersją z różnych stron i pytanie, jakie to mogłyby być koszty, kto miałby to zabezpieczać, czy sama firma, która będzie wykonywała, czy też na przykład Straż Graniczna, ile to by było kosztów i ilu funkcjonariuszy. I pytanie też, czy w związku z tą budową nie spodziewają się państwo zmiany charakteru tej migracji nielegalnej, na przykład na bardziej masową, która mogłaby kilkaset czy kilka tysięcy osób przekraczać nagle granicę. Szanowni Państwo, oczywiście, że przygotowujemy się do różnych szczegółowych rozwiązań, jak zapewnić bezpieczeństwo firmom, które będą wykonywały tę pracę. I tutaj nic się nie zmieni. Za bezpieczeństwo naszej granicy odpowiada Straż Graniczna, wspierana przez wojsko, wspierana przez policję. I te siły będą cały czas pilnowały bezpieczeństwa, porządku, integralności naszej granicy państwowej. Szanowni Państwo, nie widzę więcej pytań. Panie ministrze, szanowni goście, dziękujemy. Zapraszamy na kolejne konferencje. Zapraszamy na kolejne konferencje.