Ewa Kozanecka przedstawiła stanowisko w sprawie sprawozdania PIP

Panie Marszałku, Wysoka Izbo, Panowie Ministrowie, Inspektorzy. Mam zaszczyt przedstawić stanowisko połączonych Komisji do Spraw Kontroli Państwowej oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny zawarte w druku 2817 wobec przedstawionego przez Głównego Inspektora Pracy sprawozdania z działalności Państwa Inspekcji Pracy w 2017 roku druk numer 2709 wraz ze stanowiskiem Rady Ochrony Pracy w sprawie działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2017 roku. Panie Marszałku, Panie i Panowie Posłowie. 3 lipca 2018 roku Marszałek Sejmu skierował powyższe sprawozdanie celem rozpatrzenia do Komisji Spraw Kontroli Państwowej oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny, które przyjęły sprawozdanie podczas posiedzenia w dniu 5 września 2018 roku druk numer 2709. Sprawozdanie z działalności Państwowej Inspekcji Pracy za 2017 rok, które przedstawił Główny Inspektor Pracy, to dokument, który stanowi kompleksową informację o rocznej działalności instytucji czuwającej nad bezpieczeństwem, legalnością i praworządnością w stosunku pracy w naszym kraju. Mamy świadomość, jak poważne i liczne zadania realizują inspektorzy pracy, a coroczne sprawozdanie z działalności Państwowej Inspekcji Pracy pokazuje, że niewielka grupa profesjonalistów jest odpowiedzialna za egzekwowanie przestrzegania praw pracowniczych milionów osób świadczących pracę. Ze sprawozdania, a także z praktyk i doświadczeń pracowników związków zawodowych, instytucji współpracujących z PIP wynika, że miniony rok był kolejnym, w którym inspektorzy pracy musieli wykazać dużą mobilizację, by sprostać pokładanym w nich nadzieją pracowników i realizować nowe obowiązki nakładane przez ustawodawcę. Należy zwrócić uwagę, że pomimo spadającego bezrobocia, znaczącej poprawy na rynku pracy i sygnalizowanych przez pracodawców problemów z poszukiwaniem pracowników, to nadal problemem jest unikanie zawierania umów o pracę z zatrudnionymi osobami. Inspektorzy pracy osiągają wymierne wyniki w zwalczaniu tego zjawiska, mimo że środki prawne, jakimi dysponują, nie pozwalają na przekształcanie umowy cywilnoprawnej w stosunek pracy w trybie decyzji. Ponadto w sprawozdaniu znajdują się propozycje zmian legislacyjnych, które mogą usprawnić inspektorom pracy podjęcie bardziej skutecznych działań w razie ujawnienia przypadków świadczenia pracy na podstawie umów cywilnoprawnych w warunkach charakterystycznych dla stosunku pracy. Zjawisko nadużywania umów cywilnoprawnych mieści się w szeroko pojętym temacie legalności i zatrudnienia. Od ponad 11 lat kwestie przestrzegania przepisów dotyczących legalnego zatrudniania pracowników, cudzoziemców są w centrum zainteresowania inspekcji pracy. Działania inspektorów pracy na rzecz legalnego zatrudniania były adekwatne do sytuacji na rynku pracy. Szczególny nacisk uzasadniony okolicznościami inspekcja pracy włożyła w kontrolę legalnego zatrudnienia cudzoziemców. Zatrudnianie obcokrajowców nie zawsze zorientowanych w polskich przepisach bywa źródłem nadużyć, które inspektor pracy stara się eliminować w ramach posiadanych możliwości. O kompleksowym podejściu do kontroli i legalności zatrudnienia świadczy zainteresowanie inspekcji działalnością pośredników pracy, czyli agencji zatrudnienia. W tym miejscu należy podkreślić, że pracownicy tymczasowi nadal stanowią dużą grupę zatrudnionych. Panie Marszałku, Wysoka Izba, odnosząc się do sprawozdania Głównego Inspektora, nie sposób nie zauważyć, że znacząco w stosunku do lat ubiegłych wzrosła liczba kontroli dotyczących przestrzegania przepisów określających uprawnienia i sposób zatrudnienia pracowników tymczasowych. Oprócz działań kontrolnych w obszarze legalności zatrudnienia, inspekcja pracy prowadzi aktywną politykę informacyjno-edukacyjną. Mam na myśli chociażby ogólnopolską kampanię Pracuj Legalnie. Inspektorzy realizują również bardzo ważne działania kontrolno-prewencyjne podjęte w związku z wejściem w życie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, a ściślej przeprowadzają kontrolę przestrzegania przepisów wprowadzającą minimalną stawkę godzinową dla osób zatrudnionych na podstawie umów cywilno-prawnych. Aby zwiększyć skuteczność działań, Państwowa Inspekcja Pracy współpracowała z Niezależnym Samorządnym Związkiem Zawodowym Solidarność w ramach wspólnej kampanii 13 zł i nie kombinuj. Dzięki sprawnym działaniom inspektorów ponad 3 tys. osób, wobec których pracodawca naruszył przepisy o minimalnej stawce godzinowej, odzyskało należności na kwotę ponad 3 mln zł. Tysiące kontroli pozwoliło na funkcjonowanie nowych przepisów i wykrycie luk prawnych wykorzystywanych przez niektórych pracodawców. Jeżeli mowa o kontroli wypłaty wynagrodzeń za pracę, należy z uznaniem odnotować działania Państwowej Inspekcji Pracy podejmowane w stosunku do pracodawców niewypłacającym zatrudnionym należnych wynagrodzeń i świadczeń wynikających ze stosunku pracy. Niepokojące jest to, że mimo dobrej koniunktury i kolejnego roku przynoszącego wyraźny wzrost gospodarczy nadal mamy do czynienia z licznymi przypadkami naruszenia prawa polegającego na braku zapłaty za wykonaną pracę lub jej opóźnienie. Państwowa Inspekcja Pracy prowadzi intensywne i wielokierunkowe działania na rzecz zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Cieszy, ale również niepokoi liczba interwencji inspektorów, które skutkują likwidacją bezpośrednich zagrożeń dla zdrowia i życia, a działania w tym obszarze muszą być zintensyfikowane. Niezmiernie ważna jest przy tym działalność edukacyjno-prewencyjna, którą prowadzi Państwowa Inspekcja Pracy i stale ją poszerza. Państwowa Inspekcja Pracy prowadziła też działania prewencyjne polegające na kontrolach w ramach strategii pierwsza kontrola czy kampanie prewencyjne przeprowadzone wśród pracodawców szczególnie działających w branżach tradycyjnie uznanych za niebezpieczne, jak np. związane z obróbką i pozyskiwaniem drewna. Cennym uzupełnieniem kampanii informacyjno-prewencyjnych jest codzienna działalność w zakresie porad prawnych i technicznych. Inspektorzy pracy w pełni zrealizowali program działania przyjęty na rok 2017. Statystyka przedstawiona w sprawozdaniu potwierdza wysoką aktywność, profesjonalizm i zaangażowanie Państwowej Inspekcji Pracy w działania na rzecz przywracania praworządności w stosunkach pracy. Działalność Państwowej Inspekcji Pracy w 2017 roku należy ocenić pozytywnie. Realizuje ona skutecznie powierzoną misję, a efekty ubiegłorocznej działalności przyniosły wyraźnie efekty w obszarze prawnej ochrony pracy oraz pozytywne skutki w postaci zwiększenia poziomu bezpieczeństwa w kontrolowanych zakładach pracy. Panie Marszałku, Wysoka Izba, niech mi będzie wolno przy tej okazji przedstawiania w Wysokiej Izbie niniejszego sprawozdania skierować do inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy słowa uznania i podziękowania za konsekwentną i rzetelną pracę, której efekty przekładają się na skuteczną ochronę praw pracowniczych i bezpieczeństwo osób świadczących pracę. Pragnę również podziękować Panu Głównemu Inspektorowi Pracy, zastępcom, wszystkim pracownikom Państwowej Inspekcji Pracy za zaangażowanie trud poniesiony na rzecz poprawy warunków pracy. Chcę podziękować również za to, że w okręgowych inspektoratach pracy poprawiają się warunki pracy, a inspektorzy efektywniej pracują. Poprawa warunków pracy inspektor przekłada się na dobre i bardzo dobre wyniki pracy. Również pragnę podziękować za tę poprawę warunków pracy w Bydgoszczy, w Okręgowym Inspektoracie Pracy. Bardzo dziękuję. Również chciałabym skorzystać z tej okazji i pozwolić sobie pozdrowić wszystkich Państwa z Okręgowych Inspektoratów Pracy, którzy są na galerii z Bydgoszczy, z Warszawy, z Białegostoku, z Zielonej Góry, z Łodzi i z Opola. Bardzo serdecznie pozdrawiamy. Panie Marszałku, Panie Marszałku, Wysoka Izbo, Komisja ds. Kontroli Państwowej oraz Polityki Społecznej i Rodziny po rozpatrzeniu sprawozdania z działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2017 roku wraz ze stanowiskiem Rady Ochrony Pracy, które miało miejsce na posiedzeniu w dniu 5 września 2018 roku wnoszą o to, aby Wysoki Sejm przyjął sprawozdanie z druku 2709. Dziękuję bardzo.