Andrzej Grzyb krytykuje likwidację funduszu niskoemisyjnego

Dziękuję panie marszałku za zaproszenie. Chciałbym bardzo też serdecznie podziękować koleżankom i kolegom, którzy z jednej strony i pani sprawozdawca projektu, jak i również, którzy zabierali przede mną, bo część argumentacji została, że tak powiem, już przedstawiona. W szczególności pan poseł Dyduch wydaje mi się bardzo celnie to ocenił, że de facto ten projekt zmiany ustawy nosi wiele cech projektu rządowego, tylko, że został przedstawiony przez państwa posłów. Tak to odczuwam, że de facto to jest projekt rządowy. Likwiduje fundusz celowy niskoemisyjnego transportu, powołuje zobowiązanie wieloletnie funduszu niskoemisyjnego transportu w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska, zmienia również tego, kto dysponuje tym kontem. Wiele tutaj jest tych zmian wskazanych, jest pięć ustaw. Natomiast na co ja chciałbym bardzo zwrócić uwagę. Przychody tego nowego, wieloletnego zobowiązania. Środki od operatora systemu przesyłowego, środki płodzące, które będą pochodziły z likwidowanego rachunku oraz przychody z opłaty zastępczej w powołanej artykułem 23 ust. 1 ustawy o biopaliwach i biokomponentach. De facto to jest główne źródło finansowania tego funduszu. Czemu ma służyć ta nowela? Część argumentów została tutaj wymieniona. Ale tak naprawdę brak jest odpowiedzi uzasadnieniem, jakie są efekty funkcjonowania dotychczasowego funduszu niskoemisyjnego transportu. Który został przyjęty, jak pamiętam, przy konsensusie, że należy to zrobić. Brak jest jasnych przesłanek, co ma poprawić ta zmiana prawa w efektach rozwoju niskoemisyjnego transportu. Zmienia ustawowe zobowiązania na cele ustalone przez Radę Nadzorczą Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Jest pytanie, czy ustawodawca chce świadomie rezygnować z tego, żeby akurat grono, jakim jest Rada Nadzorcza, określała te cele, które miały być jednym z podstaw rozwoju i modernizacji tego sektora transportu. Nic nie mówi o wysokości środków gromadzonych i zmianach po wprowadzeniu zobowiązania wieloletniego. Brak jest oceny de facto skutków regulacji. Fundusz niskoemisyjnego transportu ulega likwidacji przed uruchomieniem de facto jakichkolwiek działań. W zakresie transportu, a w tym celu był stworzony. Powinniśmy ocenić, dlaczego tak się dzieje, jakie są te punkty oporu, które sprawiają, że działa on nieefektywnie, jak sądzę, bo stąd ta zmiana. Był przyczynkiem do ustanowienia opłaty zastępczeń Narodowego Celu Wskaźnikowego, czyli zamiany obniżenia ilości biopaliw na rynku ustalony na dany rok za tę opłatę. Przy czym ta opłata de facto jest 10 razy niższa niż koszt zakupu biokomponentów. Czyli de facto odbywa się to kosztem rozwoju sektora biopaliw. Również rolników, którzy produkują tutaj surowce rolnicze dla tego rozwoju. Co zatem z tymi środkami po zmianie ustawy? Jak będą rozdysponowane? Pytanie o równomierne traktowanie również poszczególnych technologii. W zakresie rozwoju niskoemisyjnego transportu. Czy sektor biopaliw utrzyma tam swoje należne miejsce? Czy tylko będzie preferowana elektromobilność? W tworzeniu funduszu celowego będzie mógł ten sektor biopaliw również liczyć na odpowiednie wsparcie. Pytanie co z planem wprowadzenia benzyny E10. W większości krajów, przynajmniej w połowie krajów Unii Europejskiej taki produkt już wdrożono. Wdrożenie takiego produktu wymaga edukacji i promocji. Rozporządzenie wykonawcze do funduszu niskoemisyjnego transportu wydane przed ministra ds. Energii zakładało promocję E10. Czy znajdzie to uznanie w kierunkach ustalanych przez Radę Nadzorczą Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej? Nie mamy na to odpowiedzi. Nowelizacja ogranicza do zera do roku 2027 wydatki z budżetu związane z kierunkami rozwoju, jakie miał wspierać likwidowany fundusz niskoemisyjnego transportu. Pytanie dlaczego? Branża biopaliw, branża rolnicza bardzo ostro protestowała, gdy przy ostatniej nowelizacji ustawy, gdzie narodowy cel wskaźnikowi był redukowany opłatę zastępczą. I w chwili obecnej ma też taki dylemat. Oto bardzo trudno było w dyrektywie RET2 o odnawialnym źródłach energii. Ochronić 7% udział biopaliw z surowców rolniczych do roku 2030. A jednocześnie mamy do roku 2030 14% udziału OZE w transporcie. I ten cel jest poza zasięgiem, jeżeli nie wykorzystamy akurat tych 7% udziału biopaliw z surowców rolniczych. Nie mówiąc o tym, co to daje dla sektora rolniczego. To są pasze, to jest płodozmian, to jest wiele innych celów. Także ta zmiana to nie tylko 5 ustaw wskazanych w tej ustawie, ale również konsekwencje, które mogą dotyczyć wielu różnych sektorów. I na to chciałem zwrócić uwagę. Nie sprzeciwiamy się przekazaniu tego do komisji, ale uważamy, że na te pytania powinniśmy uzyskać odpowiedź w trakcie pracy w komisji. Dziękuję bardzo. Dziękuję.