Maciej Lasek: CPK był halucynacją poprzedników
Maciej Lasek (KO) w wystąpieniu w Sejmie krytycznie ocenił dotychczasową realizację programu CPK, wskazując na opóźnienia i nieuzasadnione wydatki. Podkreślił, że projekt wymagał odpolitycznienia, urealnienia harmonogramów i korekt inwestycyjnych.
Maciej Lasek stwierdził, że CPK w wykonaniu poprzedników było „halucynacją” - projektem wspieranym marketingiem za 27 milionów złotych, bez konkretów i z nierealnymi terminami. Przypomniał, że decyzja lokalizacyjna miała być najpierw w 2020, potem w połowie 2023 roku, a program dobrowolnych nabyć gruntów został zawieszony w kwietniu 2023 roku.
Poseł wskazał konkretne wydatki jako symptom złego zarządzania: sponsorowane konferencje za 615 tys. zł, szyte toczki dla hostess i skórzane kosmetyczki za 22 tys. zł. Zwrócił uwagę, że spółka przeznaczała środki na widowiskowe wydarzenia zamiast finansować prace przygotowawcze niezbędne do realizacji inwestycji.
Lasek przytoczył oceny wcześniejszego zarządu oraz ekspertów - prawdopodobieństwo otwarcia lotniska w 2028 r. oceniono na 15–20%, a przez ekspertów na zaledwie 1%. Ostrzegł, że bez naprawy błędów pierwsze lata funkcjonowania CPK mogą przynieść puste terminale i straty, jeśli nie uda się szybko zwiększyć floty i siatki połączeń.
Poseł podał, że prace projektowe przy lotnisku, kolei i STEŚ są realizowane, a do listopada 2024 r. podpisano kilkadziesiąt umów na łączną kwotę około 650 mln zł. Zaznaczył, że spółka urealniła harmonogramy, zoptymalizowała zakres inwestycji i oparła strategię na prognozach ruchu zamiast ideologii.
Maciej Lasek wskazał na priorytet linii Y (Warszawa, Łódź, Wrocław, Poznań) oraz szereg projektów: tunel w Łodzi (Retkinia) o długości 4,6 km, przygotowanie dokumentacji KDP Sieradz–Poznań (162 mln zł) oraz warianty przebiegu linii na północnym wschodzie Polski. Poinformował też o odbiorach projektu budowlanego lotniska i węzła przesiadkowego, z dokumentacją zawierającą ok. 6 250 rysunków i ponad 50 raportów.
Krytyka dotychczasowej realizacji
Maciej Lasek stwierdził, że CPK w wykonaniu poprzedników było „halucynacją” - projektem wspieranym marketingiem za 27 milionów złotych, bez konkretów i z nierealnymi terminami. Przypomniał, że decyzja lokalizacyjna miała być najpierw w 2020, potem w połowie 2023 roku, a program dobrowolnych nabyć gruntów został zawieszony w kwietniu 2023 roku.
Przykłady marnotrawstwa
Poseł wskazał konkretne wydatki jako symptom złego zarządzania: sponsorowane konferencje za 615 tys. zł, szyte toczki dla hostess i skórzane kosmetyczki za 22 tys. zł. Zwrócił uwagę, że spółka przeznaczała środki na widowiskowe wydarzenia zamiast finansować prace przygotowawcze niezbędne do realizacji inwestycji.
Oceny ekspertów i ryzyko operacyjne
Lasek przytoczył oceny wcześniejszego zarządu oraz ekspertów - prawdopodobieństwo otwarcia lotniska w 2028 r. oceniono na 15–20%, a przez ekspertów na zaledwie 1%. Ostrzegł, że bez naprawy błędów pierwsze lata funkcjonowania CPK mogą przynieść puste terminale i straty, jeśli nie uda się szybko zwiększyć floty i siatki połączeń.
Działania naprawcze i stan realizacji
Poseł podał, że prace projektowe przy lotnisku, kolei i STEŚ są realizowane, a do listopada 2024 r. podpisano kilkadziesiąt umów na łączną kwotę około 650 mln zł. Zaznaczył, że spółka urealniła harmonogramy, zoptymalizowała zakres inwestycji i oparła strategię na prognozach ruchu zamiast ideologii.
Kluczowe inwestycje i kolejne kroki
Maciej Lasek wskazał na priorytet linii Y (Warszawa, Łódź, Wrocław, Poznań) oraz szereg projektów: tunel w Łodzi (Retkinia) o długości 4,6 km, przygotowanie dokumentacji KDP Sieradz–Poznań (162 mln zł) oraz warianty przebiegu linii na północnym wschodzie Polski. Poinformował też o odbiorach projektu budowlanego lotniska i węzła przesiadkowego, z dokumentacją zawierającą ok. 6 250 rysunków i ponad 50 raportów.
Udostępniamy tysiące materiałów, by polityka była przejrzysta i odporna na manipulacje. Widzisz błąd? Zgłoś go — razem budujemy rzetelne archiwum polskiej polityki.
Inne wystąpienia
Maciej Lasek o zmianach w prawie lotniczym i sprawdzeniach
Maciej Lasek krytykuje specustawę CPK: 'zła, szkodliwa'
Maciej Lasek obala zarzuty o fałszerstwo ekspertyzy i wybuch
Maciej Lasek ocenia stan bezpieczeństwa ruchu drogowego 2021
Maciej Lasek: Mieszkańcy Baranowa i Biskitek nie wierzą
Maciej Lasek o naprawie prawa lotniczego: poparcie z zastrzeżeniami
Tego samego dnia Wszystkie wystąpienia z tego dnia →
Agnieszka Hanajczyk
Agnieszka Hanajczyk pyta o cyfrowe podręczniki i ich dostępność
Ewa Matecka
Ewa Matecka o progu miliona złotych dla organizacji pozarządowych
Janusz Pęcherz
Janusz Pęcherz pyta o przyszłość TBS-ów i finansowanie inwestycji
Koalicja Obywatelska
Zofia Czernow: Alarm o łatwym dostępie do toksycznych rodentycydów
Bożena Lisowska
Bożena Lisowska: Nowelizacja prawa energetycznego to krok milowy
Grzegorz Płaczek
Grzegorz Płaczek pyta o wyzwania PIP wobec pracowników zagranicznych
Transkrypcja
Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Henry Ford powiedział, że wizja bez wykonania to tylko halucynacja. Ja się cieszę, że pani posłanka, wnioskodawca też do tego nawiązała. CPK w wykonaniu naszych poprzedników był właśnie taką halucynacją. Fatamorganą, za którą stał marketing na 27 milionów złotych i żadnych konkretów. Uzyskanie decyzji lokalizacyjnej dla lotniska było najpierw zapowiadane na rok 2020, a potem na połowę 2023 roku. Jednak żadna z tych dat nie została dotrzymana. W kwietniu 2023 roku zawieszono program dobrowolnych nabyć, a tym samym zrezygnowano z nabywania ziemi niezbędnej do budowy lotniska. Dlaczego? Czy dlatego, że zbliżała się kampania wyborcza? To kolejne miesiące opóźnień. Od początku wiadomo było, że przyjęte harmonogramy były nierealne. O tym już rozmawialiśmy, ale warto przypomnieć. Wiedział to poprzedni zarząd oraz poprzedni pełnomocnik, pan Marcin Chorała. Poprzedni zarząd oceniał szansę otwarcia nowego lotniska w 2028 roku na 15-20%. Czyli na 85% czekałoby nas niepowodzenie. No, eksperci zatrudnieni w spółce byli zdecydowanie większymi realistami. Ocenili to prawdopodobieństwo na 1%. Eksperci już w 2018 roku mówili, że lotnisko Chopina dochodzi do granic przepustowości. Wiedzieli o tym wszyscy, tylko nierządzący. Nie potrafili czytać raportów, a może nie chcieli. Wstrzymano dokończenie modernizacji lotniska Chopina, tym samym godząc się na znaczną utratę rynku przewozów pasażerskich, jak i cargo i ograniczenie rozwoju polskich linii lotniczych lot. Jeśli my teraz nie naprawimy tych błędów, to CPK będzie na początku świecił pustkami i przynosił straty przez pierwsze lata swojego funkcjonowania. Jeżeli lot szybko nie zwiększy floty, siatki połączeń, to kto będzie pełnił rolę przewoźnika hubowego na nowym lotnisku? Obce linie? Nikt w to nie uwierzy. Linie kolejowe rysowano flamastrem na mapie. Trochę jak chłopcy, którzy bawią się swoją drewnianą kolejką. Nasi poprzednicy założyli z góry, że wszyscy chcą jechać do CPK. Zapomnieli o Polsce powiatowej, o tych ludziach, którzy nie chcą lecieć na inny kontynent, ale dostać się do lekarza w mieście wojewódzkim, pojechać na studia, czy móc bez problemu odwiedzić rodzinę. Lekką ręką trwoniono pieniądze na mrzonki. Na taki przykład. Spółka miała budować lotnisko i kolej, ale nie finansować gali, amatorskiej gali MMA, albo pikniki w miejscowościach odległych o ponad 400 km od CPK, czy sponsorować konferencję polityków PiS. Jest taka jedna konferencja z zeszłego roku, pod koniec września 2023 roku, którą nazwano Historia sukcesów pisanych faktami. Na ponad pół miliona, 615 tysięcy. Na bogato. Na bogato. Zamówiono nawet specjalne stroje dla hostes, uszyto dla nich toczki. To na niej pan minister Marcin Chorała pochwalił się, że nie jedna, a wiele łopat zostało wbitych. Chciałbym te łopaty zobaczyć. No, łopata nie została wbita, ale toczki dla hostes uszyto. Chciałbym też zobaczyć te ręcznie szyte skórzane kosmetyczki, które kosztowały 22 tysiące złotych. To są takie, słuchajcie, drobiazgi, wydawałoby się, ale pokazujące podejście troszeczkę takie, no, to nasz folwark, to robimy, prawda? Bo, bo co? Bo możemy, bo nikt nas nie kontroluje. Naprawdę, szanowni państwo, te kosmetyczki to musiało być wyraźnie coś, bez czego ten projekt nie mógł istnieć. Wydawano miliardy, ale nawet nie zrealizowano praw przygotowawczych. Jak państwo widzą, projekt CPK należało odpolitycznić i wprowadzić na odpowiednie tory. Jak więc dzisiaj wygląda stan realizacji programu CPK? Wszystkie objęte umowami prace projektowe w obszarze lotniskowym, kolejowym czy studialne, czyli STEŚ, a także prace w terenie dla poszczególnych linii były i są realizowane. Do listopada 2024 roku podpisaliśmy w tym roku kilkadziesiąt umów na łączną kwotę około 650 milionów złotych. Odeszliśmy od wizji rozwoju lotnictwa i kolei opartych o ideologię na rzecz oparcia się na liczbach i prognozach ruchu. No to jest naturalne. Dokonaliśmy szeregu niezbędnych zmian w zakresie realizacji programu inwestycyjnego, by zapewnić jego wykonalność. Przede wszystkim konieczne było urealnienie harmonogramów, których prawdopodobieństwo dotrzymania do tej pory wynosiło zero. I stanowiło istotny element przedwyborczej propagandy. Zoptymalizowaliśmy zakres inwestycji do faktycznych potrzeb, zasobów oraz możliwości finansowych państwa, uwzględniając zarówno potrzeby gospodarcze kraju, jak i oczekiwania lokalnej społeczności. Aktualnie projekt CPK jest w fazie intensywnej realizacji, a jego poszczególne etapy są realizowane zgodnie z nowym, urealnionym harmonogramem. Równocześnie spółka prowadzi prace mające na celu ewaluację dotąd analizowanych, jak i nowo proponowanych korytarzy kolejowych w zakresie m.in. spodziewanej liczby pasażerów, ruchu pociągów i parametrów technicznych. Te oczywiście analizy, dodatkowe analizy nie obejmują linii Y, czyli Warszawa, Łódź, Wrocław, Poznań, która stanowiąc priorytet inwestycyjny spółki jest realizowana w pierwszej kolejności. W Łodzi wzmacniamy fundamenty Łódzkiego Domu Kultury i prowadzimy budowę komory Retkinia. Wyłaniamy wykonawcę, który będzie odpowiedzialny za wydrążenie i budowę tunelu o długości 4,6 km, średnica tunelu 14 m. Duże wyzwanie, wszyscy widzimy jak wygląda drążenie aktualnych tunelów, które są w tej chwili robione w mieście Łodzi. Podpisaliśmy umowę na przygotowanie projektu linii KDP od Sieradza do Poznania, co ważne 162 mln zł na opracowanie dokumentacji. Zobowiązała się niedawno przekazać Unia Europejska. Realizujemy założenia inicjatywy Polska 100 minut, a w ostatnich miesiącach zatwierdzone zostały m.in. warianty inwestorskie dla przebiegu linii kolejowych na odcinkach Ostrołęka, Łomża, Pisz, Giżycko, a także drugi węzeł CPK Płock-Włocławek. Jesteśmy w trakcie odbiorów projektu budowlanego lotniska, dworca kolejowego i węzła przesiadkowego transportu publicznego wykonanego przez konsorcjum architektoniczne pełniące rolę master architekta. Dokumentacja budowlana zawiera około 6250 rysunków projektowych i ponad 50 raportów. Przygotowywana jest dokumentacja koncepcyjna dróg startowych, dróg kołowania płyt postojowych i części dróg przylotniskowych wraz z budynkami technicznymi w ich sąsiedztwie. Ponadto przygotowywany jest projekt robót budowlanych dla tunelu kolejowego pod lotniskiem. W opracowaniu jest dokumentacja projektowa dla tzw. obiektów wspierających. Prowadzone są zaawansowane prace nad projektem wieży kontroli ruchu lotniczego, jak również budynków służb ratowniczo-gaśniczych. Spółka CPK podpisała też umowę na zaprojektowanie Centrum Kontroli Operacji Lotniczych. W trybie dialogu konkurencyjnego toczy się postępowanie na zaprojektowanie dostawę i montaż oraz uruchomienie systemu obsługi bagażu dla nowego lotniska. To będzie około 11 kilometrów taśmociągów bagażowych. Na terenie przygotowywanej budowy inwestor kontynuuje rozbiórki budynków i organizuje przeprowadzki. Prace odbywają się na terenach, które zostały wykupione w ramach programu dobrowolnych nabyć, który wznowiliśmy w lipcu 2024 roku. Skupujemy następne hektary pod inwestycje, a w październiku podpisaliśmy protokoły uzgodnień i umowy dla rekordowej liczby nowych gruntów. Nigdy od samego początku, w ciągu miesiąca nie było tyle podpisanych uzgodnień i nabyć gruntu. Do programu dobrowolnych nabyć prowadzonego na obszarze lotniskowym zgłosiło się dotychczas ponad 1400 osób posiadających prawie 4000 hektarów. Z tej puli spółka CPK zakupiła już ponad 1600 działek o łącznej powierzchni 1477 hektarów. Ta liczba już jest nieaktualna. Dzisiaj, po dzisiejszej informacji bieżącej, będziemy mogli ją zwiększyć o kolejne 50 hektarów. Co dalej? Na obszarze, na którym powstanie linia kolei dużych prędkości Warszawa-Łódź, trwają przygotowania do zakupu nieruchomości w ramach kolejowego programu dobrowolnych nabyć. Rozpoczęły się rozmowy z mieszkańcami, a zawieranie aktów notarialnych rozpocznie się jeszcze w tym roku. Transakcje mają dotyczyć około 150 działek. W połowie tego roku zawarliśmy kontrakt na badania terenowe oraz gruntu w rejonie projektowanego dworca kolejowego i terminala lotniska. Wykonanych zostanie 150 odwiertów o głębokości do 50 metrów każdy. Co dalej? Trwają prace projektowe niezbędne do budowy i przebudowy infrastruktury energetycznej i telekomunikacyjnej. W przyszłym roku będziemy występować o pozwolenie na budowę, a prace budowlane będą prowadzone do połowy 2025 roku. Mamy podpisaną umowę z wykonawcą na zaprojektowanie i przebudowę kolizyjnych linii telekomunikacyjnych z terenu budowy lotniska. Harmonogram zakłada realizację prac budowlanych do sierpnia 2025 roku. W trakcie realizacji jest dokumentacja projektowa w zakresie rozwiązania kolizji gazociągu średniego ciśnienia. W 2024 planowane jest zatwierdzenie projektowanej trasy. W roku 2025 zaplanowano uzyskanie pozwolenia na budowę oraz uzyskanie projektów wykonawczych. Przepięcie sieci i rozwiązanie kolizji z lotniskiem nastąpi na początku roku 2026. Prace odbędą się na czynnej sieci bez przerw w dostawach gazu do odbiorców końcowych. No i na koniec jeszcze trwa projektowanie kolektora ściekowego i wodociągu. To są oczywiście nie wszystkie prace, które, ale wybrane, które przedstawiliśmy z uwagi na dość krótki czas. Panie Marszałku, Wysoka Izbo. Tworzymy CPK jako duży, nowoczesny, opłacalny biznesowo projekt, ale przede wszystkim taki, który łączy Polaków i jest oparty na realnym harmonogramie. To jest spółka Skarbu Państwa, a nie prywatny folwark, o czym w poprzednich latach zdaje się zapomniano. My wiemy, że wydajemy środki publiczne i bierzemy odpowiedzialność za każdą wydaną złotówkę. Pierwsza łopata na placu budowy nowego lotniska zostanie wbita w 2026 roku. Nadchodzące 12 miesięcy to intensywne prace przygotowawcze. Musimy uzyskać pozwolenia na budowę, przygotować dokumentację przetargową, wybrać wykonawców, przygotować teren budowy, zapewnić prąd, gaz, trasy dojazdu, dowozu materiałów do budowy lotniska. Musimy zrobić to wszystko, o czym wy zapomnieliście, szanowni Państwo. A co trzeba zrobić, zanim się tak naprawdę wbije pierwszą łopatę. Wy tylko mówiliście, a my robimy. Zbudujemy nowe lotnisko i kolej dużych prędkości. My po prostu ten program zrealizujemy. Bardzo dziękuję, panie marszałki. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję. Dziękuję.