Piotr Uściński o wsparciu inwestycji mieszkaniowych i kooperatywach

Szanowna Pani Marszałek, Wysoki Sejmie, Rada Ministrów przedstawia dzisiaj w Wysokiej Izbie projekt ustawy o kooperatywach mieszkaniowych oraz zasadach zbywania nieruchomości należących do gminnego zasobu nieruchomości w celu wsparcia realizacji inwestycji mieszkaniowych. Przepisy ustawy wprowadzają rozwiązania mające na celu rozwój kooperatyw mieszkaniowych w Polsce jako alternatywy dla nabywania mieszkań od deweloperów, a także zwiększenie atrakcyjności gwarantowanego kredytu mieszkaniowego, który jest instrumentem programu Mieszkanie bez Wkładu Własnego. Szanowni Państwo, jeśli chodzi o kooperatywy mieszkaniowe, projektowana ustawa wprowadza do obrotu prawnego model samodzielnego zaspokajania potrzeb mieszkaniowych przez osoby fizyczne w formie kooperatywy mieszkaniowej. Taka kooperatywa mieszkaniowa to grupa osób fizycznych współdziałających ze sobą na podstawie umowy w celu samodzielnego zaspokajania własnych potrzeb mieszkaniowych przez nabycie działki i budowę co najmniej jednego budynku mieszkalnego wielorodzinnego lub zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych, albo przeprowadzenie robót budowlanych, na przykład remontu w istniejącym budynku. Wspólna realizacja inwestycji może stanowić alternatywę dla pozyskania mieszkania od dewelopera. Doświadczenia zachodnioeuropejskie pokazują, że w ten sposób można zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe nawet o 20% taniej niż właśnie na rynku deweloperskim. W projekcie ustawy przewidziano na to takie szczególne zasady zbywania nieruchomości narazących do gminnego zasobu nieruchomości w celu wsparcia realizacji inicjatyw mieszkaniowych w oparciu o kooperatywę. I tutaj mamy możliwość takiego przetargu, który będzie tylko adresowany do kooperatyw lub do nowych spółdzielni mieszkaniowych. Taki przetarg może ogłosić gmina, ale może też dać specjalną bonifikatę od ceny nieruchomości nabywcy właśnie kooperatywy mieszkaniowej. Gmina, która zdecyduje się na taką współpracę z kooperatywami mieszkaniowymi może liczyć na tzw. grant na infrastrukturę, czyli finansowe wsparcie z budżetu państwa na przedsięwzięcia służące rozwojowi infrastruktury technicznej lub społecznej na terenie gminy. W zakresie gwarantowanego kredytu mieszkaniowego, który tutaj nazywamy rodzinnym kredytem mieszkaniowym, ta ustawa weszła 26 maja tego roku w życie. Była przygotowana z myślą o osobach posiadających zdolność kredytową, ale jednocześnie nie posiadających środków na wymagany przez banki wkład własny. Z uwagi na zmianę uwarunkowań dotyczących rynku kredytów hipotecznych w porównaniu do okresu, kiedy wprowadzaliśmy tę legislację, chcemy zmienić ten program. Chcemy, aby zmienić ustawę, zmienić zasady, które są w ustawie o gwarantowanych kredytach mieszkaniowych i uzupełnić je o działania takie osłonowe dla rządu, dla kredytobiorców, którzy zmagają się z negatywnymi skutkami obecnej sytuacji, m.in. wojny na Ukrainie. Projektowane zmiany polegają przede wszystkim na zniesieniu przepisu o minimalnej wysokości gwarancji, co pozwala na wniesienie wkładu własnego większego. Czyli było do tej pory maksymalnie 10%, teraz będzie do 20% wkładu własnego można wnieść, czyli nie będzie potrzebna wtedy gwarancja. Umożliwienie skorzystania ze spłat rodzinnych osobom, które zgromadziły środki na pokrycie 20% wartości nieruchomości oraz powiększenie tego parametru nawet do 25% w przypadku kredytobiorców, którzy zaciągną kredyty o stałej lub okresowo stałej stopie procentowej. W przypadku kredytów składem własnym wynoszącym między 20% a 25% zostanie podwyższony również kwotowy limit wkładu własnego ze 100 tys. zł do 200 tys. zł. Podniesiemy również o 0,1, czyli w sumie 10% wartość współczynników wyznaczających limit ceny metra kwadratowego dla lokali mieszkalnych nabywanych zarówno na rynku pierwotnym, jak i wtórnym. Rozwiązania pozwalające większej liczbie osób zakwalifikować się do programu będą również wspierały proces stopniowego zwiększania udziałów kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej. Konsekwencją wyżej wymienionej propozycji zmian jest zmiana nazwy definiowanego pojęcia gwarantowany kredyt mieszkaniowy na rodzinny kredyt mieszkaniowy. Podsumowując, przedstawione rozwiązania mają pozytywny skutek dla polityki mieszkaniowej, szczególnie w okresie kryzysu na rynku spowodowanego agresją Rosji na Ukrainę, wynikającą też z wojny energetycznej, z inflacji stóp procentowych, niepewności na rynku cen energii czy na rynku materiałów budowlanych. Mając na względzie przedstawione potencjalne korzyści płynące zdrożenia tych przepisów, w imieniu Rady Ministrów proszę Wysoką Izbę o przekazanie projektu do dalszych prac parlamentarnych. Dziękuję bardzo. Dziękuję.