Bogdan Klich o 11 września, artykule 5 i solidarności z USA

Bardzo jestem wdzięczny projektantom tej uchwały, bo ona przypomina nam o zdarzeniu, które było zakończeniem pewnej optymistycznej ery w dziejach Europy i świata i równocześnie rozpoczęło nową epokę, epokę, która trwa do dzisiaj. Projektodawcy zapisali w niej to, co trzeba zapisać. Nasz szacunek dla tych wszystkich, którzy zginęli w trakcie ataków na World Trade Center i w innych miejscach w Stanach Zjednoczonych oraz naszą solidarność z narodem amerykańskim, która trwa do dziś. Ja o solidarności chciałem powiedzieć parę słów i tylko dlatego zawrzątam Państwa uwagę, bo o tej solidarności za mało w tej uchwale. Pamiętajmy, że pamiętamy wszyscy te chwile, kiedy waliły się w proch wierze Światowego Centrum Handlu w Nowym Jorku. Pamiętamy te dramatyczne momenty, które przeżywaliśmy wraz z naszymi przyjaciółmi amerykańskimi. Pamiętamy tę amerykańską tragedię i pamiętamy ten amerykański gniew, słuszny gniew, który nastąpił później. Ale często zapominamy o tym, że dzień później, 12 września, Sojusz Północnoatlantycki po raz pierwszy w swojej historii od założenia w 1949 roku uruchomił artykuł 5 traktatu waszyngtońskiego. Ten artykuł, który z punktu widzenia naszego polskiego bezpieczeństwa narodowego odgrywa kluczową rolę. Nigdy wcześniej i nigdy później, na szczęście, ten artykuł o wzajemnej obronie nie musiał być uruchamiany. Ale wtedy, 12 września, nikt z uczestników Paktu Północnoatlantyckiego nie miał wątpliwości, że na ten drugi w historii Stanów Zjednoczonych atak, na terytorium Ameryki, trzeba odpowiedzieć Solidarnym. I odpowiedzieliśmy. Także Polska odpowiedziała. A potem były już konsekwencje tej strategicznej decyzji. Bo przecież nasza polityka i nasze wojsko poszły do Afganistanu. Poszły do Afganistanu po to, żeby realizować wspólnie z Amerykanami projekt stabilizacji tego kraju. Czy myśmy mieli tam jakieś interesy gospodarcze? Czy mieliśmy tam jakieś większe interesy polityczne? No nie. Wielokrotnie o tym zresztą w ciągu ostatnich 20 lat mówiłem. Ale my, Polacy, mieliśmy poczucie solidarności. I mieliśmy przekonanie o tym, że stając ramię w ramię obok Amerykanów wykupujemy polisę bezpieczeństwa dla naszych dzieci i wnuków tutaj w Europie Środkowej. Że nasza obecność przy amerykańskich żołnierzach i przy amerykańskich dyplomatach jest formą zabezpieczenia naszego kraju, gdybyśmy kiedyś w przyszłości potrzebowali takiej pomocy ze strony Amerykanów. I wydaje mi się, że to, czego w tej uchwale brakuje, to właśnie tej opowieści o solidarności, którą powinniśmy zwłaszcza w tej chwili powtarzać w nieskończoność. Nasze bezpieczeństwo narodowe jest w coraz trudniejszej sytuacji ze względu na splot okoliczności międzynarodowej. I dlatego nie tylko oczekujemy solidarności ze strony Ameryki, ale także oczekujemy tego, że Ameryka będzie dalej liderem demokratycznego świata. Polacy mają prawo widzieć ten wzór w Ameryce, bo stamtąd przecież wiele wzorców dla naszej polskiej demokracji czerpaliśmy. Zatem nie jest rzeczą banalną. To oczekiwanie, które dzisiaj wyrażam i które wydaje mi się, że wyrażam w imieniu wielu Polaków. Oczekujemy tego, że Stany Zjednoczone pod przewodnictwem prezydenta Bidena, bez względu na okoliczności zewnętrzne i wewnętrzne, będą stały na straży demokratycznego porządku na świecie. Będą odwojowywać te obszary, które dla demokracji zostały utracone. Będą wspierać wszystkich tych, którzy o demokrację walczą albo przeciwstawiają się niedemokratycznemu populizmowi. Liczymy na to, że Amerykanie i prezydent Stanów Zjednoczonych w ramach tej polityki opartej na wartościach demokracji, praw człowieka, praw obywatelskich, praw mniejszości, wolności słowa, w tym wolności mediów, będą sojusznikiem wszystkich tych, którym te wartości leżą na sercu. Dziękuję bardzo. Dziękuję.